İran çətin seçim qarşısında: “Ya güzəştə getməlidir, ya da…” Tehran üçün DƏHŞƏTLİ SSENARİ KONKRET

“Şənbə günü İranla ABŞ arasında “böyük görüş” olacaq”. Bunu ABŞ Prezidenti Donald Tramp Ağ Evdə İsrailin Baş naziri Benyamin Netanyahu ilə görüşü zamanı deyib. Onun sözlərinə görə, İranla görüş yüksək səviyyədə keçiriləcək. Bundan başqa, o, İranla birbaşa danışıqların aparıldığını da qeyd edib. Bu məsələdə bir çox nüanslar diqqət çəkir. Belə ki, Tramp görüşdən və danışıqlardan danışır, ancaq İran bunların heç birinə razı olmayacağını açıqlayır. Belə olan halda Trampın Netanyahu ilə görüşdə səsləndirdiyi fikirlər nəyə hesablanıb?

Mövzunu KONKRET.az-a politoloq Natiq Miri şərh edib:

İran rəsmilərinin nə dediyinə yox, hansı addımı atdığına fikir vermək lazımdır. İran nəinki danışıqlara razılaşıb, hətta bunu edəcək şəxsi də müəyyənləşdirib. Artıq ayın 12-də Omanda Abbas Araqçı danışıqlar aparacaq. Ancaq nəticənin necə olacağını demək çətindir. Çünki Tramp hədəfləri ən yüksək səviyyədə qoyur, sonra isə davamlı təzyiqlərlə istədiyinə nail olmağa çalışır. İranla danışıqlar məsələsi də belədir. Qeyd edim ki, İran öncə Trampın Xomeneiyə məktub yazmadığını bildirirdi. Ancaq sonradan bu, nəinki etiraf olundu, hətta Oman vasitəsi ilə məktuba cavab verdilər. Elə danışıqlar məsələsinə də öncə razılaşmadılar. Ancaq sonradan ABŞ-ın “bombardman” açıqlamasının real olduğunu dərk etdilər və dərhal verdikləri sözü geri götürdülər. Ona görə də, danışıqların davam edəcəyini düşünürəm və bu, ikitərəfli qaydada həyata keçiriləcək. Nəticələrin necə olacağını isə demək çətindir. Çünki ABŞ yeni nüvə sazişi irəli sürür və burada nüvə məsələsindən birdəfəlik əl çəkmək tələb edilir. Bu isə İranın onilliklərlə əziyyət çəkib ortaya qoyduğu nüvə sisteminin üzərindən xətt çəkə bilər. Eyni zamanda İranın tələbləri də mövcuddur. Belə ki, İranla bağlı maliyyələrin dondurulmasından imtina edilməli və vəsaitlər Tehrana verilməlidir. Eyni zamanda İran neftini daşıyan tanker və şirkətlərə qoyulan embarqolıarın ləğvi də tələb kimi irəli sürülür. Ancaq bütün bunların fonunda İranın bombalanması ehtimalı çox yüksəkdir. Əgər İran güzəşt etməsə, bu, baş verəcək”.

Müşviq Tofiqoğlu

KONKRET.az