İran müharibənin 15 ci günündə İCMAL

ABŞ və İsrailin İrana qarşı başladığı hərbi əməliyyatların 15-ci günündə Yaxın Şərqdə gərginlik daha da artıb.

Modern.az xəbər verir ki, gün ərzində həm hərbi əməliyyatlar genişlənib, həm də regionun müxtəlif ölkələrindən yeni açıqlamalar səsləndirilib.

ABŞ Prezidenti Donald Tramp bildirib ki, ABŞ ordusu İranın əsas neft ixrac mərkəzlərindən biri hesab olunan Xərq adasına zərbələr endirib. Onun sözlərinə görə, ABŞ Mərkəzi Komandanlığı burada yerləşən 90-dan çox hərbi obyekti vurub. Tramp iddia edib ki, ABŞ zərbələri nəticəsində İranın hərbi potensialı faktiki olaraq məhv edilib, lakin Tehranın hələ də pilotsuz uçuş aparatları, minalar və qısa mənzilli raketlər vasitəsilə hücum imkanları qalır. O həmçinin bildirib ki, ABŞ və tərəfdaş ölkələr Hörmüz boğazında gəmiçilik təhlükəsizliyini təmin etmək üçün hərbi gəmilər göndərəcək və “tezliklə boğazın açılmasını təmin edəcəklər”.

İsrail ordusu da hücumların miqyasını genişləndirib. İsrail Müdafiə Qüvvələrinin məlumatına görə, 28 fevraldan bəri İran ərazisində 400-ə yaxın hücum seriyası həyata keçirilib. Təkcə son sutka ərzində İranın qərb və mərkəzi bölgələrində 200-dən çox obyekt vurulub. İsrail tərəfi həmçinin İran kosmik agentliyinə bağlı bir tədqiqat mərkəzinin məhv edildiyini açıqlayıb.

İran isə hücumlara cavab olaraq yeni raket və dron zərbələri endirib. İranın dövlət mediası ölkənin İsrailə qarşı növbəti raket hücumuna başladığını bildirib. Bundan əlavə, İran İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusu ABŞ-ın BƏƏ, Küveyt və Bəhreyndə yerləşən hərbi obyektlərinə zərbələr endirildiyini açıqlayıb. Tehran həmçinin ABŞ-ın enerji infrastrukturlarına hücumların davam edəcəyi halda Fars körfəzində fəaliyyət göstərən Amerika şirkətlərinin filiallarını vurmaqla hədələyib.

Regionda gərginlik digər ölkələrə də təsir göstərir. İraqın paytaxtı Bağdadda ABŞ səfirliyinin yerləşdiyi “yaşıl zona” raket hücumuna məruz qalıb. BƏƏ sahillərində isə Amerika tankerinə hücum edildiyi barədə məlumat yayılıb. İran hərbçiləri ABŞ-ın Xərq adasına hücumuna cavab olaraq BƏƏ-də üç limana zərbə endirilə biləcəyi barədə xəbərdarlıq edib və əhalini həmin ərazilərdən uzaq durmağa çağırıblar.

Diplomatik cəbhədə də fəallıq müşahidə olunur. Türkiyənin xarici işlər naziri Hakan Fidan Ankara ilə Tehran arasında raket insidentləri ilə bağlı danışıqlar aparıldığını bildirib və Türkiyənin milli təhlükəsizlik məsələlərində kompromisə getməyəcəyini vurğulayıb. Fransa Prezidenti Emmanuel Makron isə İsrail və Livan arasında mümkün danışıqların təşkili üçün Parisin vasitəçilik etməyə hazır olduğunu açıqlayıb.

Eyni zamanda İsrailin Livanın cənubuna zərbələri nəticəsində humanitar itkilər barədə xəbərlər yayılıb. Livan rəsmiləri 2 martdan bəri İsrail hücumları nəticəsində onlarla tibb işçisinin həlak olduğunu bildiriblər.

Müharibə enerji bazarına da təsir edir. ABŞ zərbələrinə baxmayaraq, İranın Xərq adasındakı neft terminalının zədələnmədiyi və ölkənin neft ixracının davam etdiyi bildirilir. Buna baxmayaraq, Hörmüz boğazı ətrafında təhlükəsizlik vəziyyətinin pisləşməsi dünya enerji bazarlarında narahatlığı artırır.

Analitiklər yaxın günlərdə qarşıdurmanın daha geniş regional eskalasiyaya çevrilə biləcəyini istisna etmirlər.