Icma.az
close
up
RU
Menu

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

Deputat: “Vyetnam Azərbaycan üçün yeni bazar ola bilər”

İran münaqişəsində “kürd kartı”: Ankara və Bakının qırmızı xətti

İran münaqişəsində “kürd kartı”: Ankara və Bakının qırmızı xətti

Turkstan.az portalından əldə olunan məlumata əsasən, Icma.az xəbər verir.

"Jamestown Foundation" analizi regionda təhlükəli ssenarinin konturlarını göstərir
Yaxın Şərqdə artan gərginlik fonunda İran ətrafında baş verən proseslər yeni və daha təhlükəli geosiyasi ssenariləri gündəmə gətirir. ABŞ-ın nüfuzlu beyin mərkəzlərindən olan "Jamestown Foundation"-un "Eurasia Daily Monitor" nəşrində analitik Fuad Shahbazovun dərc etdiyi məqalədə-“Türkiye and Azerbaijan Contend With Potential Kurdish Role in Iran Conflict” (“Türkiyə və Azərbaycan İran münaqişəsində mümkün kürd roluna qarşı mövqe tutur”) regionda formalaşan yeni geosiyasi risklər və xüsusilə kürd faktorunun mümkün təsirləri geniş şəkildə təhlil edilir. Analitik yazı bu risklərin mahiyyətini açıq şəkildə ortaya qoyur. Deyim ki, bu barədə dəfələrlə Azərbaycan və Türkiyə mediasında oxşar fikirlər səsləndirilib. Ancaq ABŞ-ın beyin mərkəzində belə bir yazının ortaya çıxması məsələnin aktuallığından və ortada olan təhlükənin reallıq əmsalının getdikcə yüksəlməsindən xəbər verir.
Məqalənin ən diqqətçəkən məqamlarından biri kürd faktorunun artıq real geosiyasi alət kimi nəzərdən keçirilməsidir: “Washington and Tel Aviv reportedly considered providing political and logistical support for Iranian Kurdish militant groups…” (“Vaşinqton və Təl-Əvivin İran kürd silahlı qruplarına siyasi və logistik dəstək verməyi nəzərdən keçirdiyi bildirilir.”)
Bu sitat göstərir ki, kürd silahlı faktorunun aktivləşdirilməsi sadəcə ehtimal deyil, konkret geosiyasi ssenari kimi müzakirə olunub.
Türkiyənin mövqeyi isə bu kontekstdə son dərəcə sərtdir: “Türkiye views potential Kurdish militancy in Iran as a direct national security threat…” (“Türkiyə İran daxilində mümkün kürd silahlı fəaliyyətini birbaşa milli təhlükəsizlik təhdidi kimi qiymətləndirir.”)
Bu yanaşma göstərir ki, Ankara üçün məsələ sırf regional deyil, strateji təhlükəsizlik məsələsidir. Türkiyə İranın parçalanmasına qarşı çıxsa da, bu xəttin keçilməsi halında sərt addımlara hazır olduğunu gizlətmir.
Azərbaycan üçün risklər də açıq şəkildə qeyd olunur: “Azerbaijan fears Kurdish involvement… could destabilize Iran’s northwest… endangering Azerbaijani minorities…” (“Azərbaycan kürd faktorunun İranın şimal-qərbini destabilizə edə biləcəyindən və azərbaycanlı azlıqlar üçün təhlükə yaradacağından narahatdır.”)
Bu qiymətləndirmə göstərir ki, məsələ birbaşa Güney Azərbaycanda yaşayan azərbaycanlıların təhlükəsizliyi ilə bağlıdır və potensial olaraq etnik qarşıdurma riski daşıyır.
Məqalənin ən mühüm strateji tezislərindən biri isə budur: “The Kurdish question has increasingly become a contest among major global powers…” (“Kürd məsələsi getdikcə böyük qlobal güclər arasında rəqabət predmetinə çevrilir.”)
Bu o deməkdir ki, proseslər lokal çərçivədə qalmaya və geniş geosiyasi qarşıdurmanın tərkib hissəsinə çevrilə bilər.
Analitik baxımdan ən təhlükəli ssenari kürd silahlı qruplarının İranın şimal-qərbində möhkəmlənməsi və faktiki nəzarət zonası yaratmasıdır. Belə bir vəziyyətdə: Türkiyə ilə Azərbaycan arasında coğrafi bağlantı zəifləyə, bölgədə yeni “bufer zona” yarana və Türk Dünyasının inteqrasiyasına ciddi maneə formalaşa bilər.
Bu model mahiyyət etibarilə Qarabağ münaqişəsi dövründə yaranmış geosiyasi parçalanma ssenarisini xatırladır.
Belə bir ssenaridə Ankara və Bakının reaksiyası qaçılmaz ola bilər. Kürd faktorunun nəzarətdən çıxması və Güney Azərbaycanda yeni silahlı reallığın formalaşması halında hər iki ölkənin sərt, o cümlədən hərbi addımlar atması ehtimalı yüksək qiymətləndirilir.
"Jamestown Foundation"-un analizi göstərir ki, İran münaqişəsində kürd faktorunun aktivləşdirilməsi region üçün oyun dəyişdirici riskdir. Türkiyə İranın ərazi bütövlüyünü dəstəkləsə də, milli təhlükəsizlik xətti keçilərsə, sərt addımlar atmağa hazırdır. Azərbaycan isə həm etnik, həm də geosiyasi səbəblərə görə bu proseslərin birbaşa təsiri altındadır.

https://jamestown.org/turkiye-and-azerbaijan-contend-with-potential-kurdish-role-in-iran-conflict/
Elbəyi Həsənli. Bakı

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:109
embedMənbə:https://www.turkustan.az
archiveBu xəbər 18 Aprel 2026 14:03 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see336

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see328

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see325

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see315

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see276

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

19 Noyabr 2026 09:27see265

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see262

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see258

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see253

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

19 Noyabr 2026 14:04see250

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

19 Noyabr 2026 15:22see228

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see227

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

19 Noyabr 2026 17:17see219

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see213

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

19 Noyabr 2026 18:59see210

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

19 Noyabr 2026 19:14see208

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

19 Noyabr 2026 18:45see195

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

20 Noyabr 2026 00:00see193

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

19 Noyabr 2026 21:00see185

Deputat: “Vyetnam Azərbaycan üçün yeni bazar ola bilər”

19 Noyabr 2026 15:03see182
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri