İran Trampın ultimatumuna əməl etməsə nə baş verəcək? GÜNÜN SUALI

ABŞ regionda hərbi mövcudluğunu gücləndirir və İranla danışıqlarda mümkün pozulmaya hazırlaşır. Donald Trampın İrana ultimatumunun müddəti bitdikcə ABŞ regiondakı qüvvələri yüksək hazırlıq vəziyyətinə gətirir, Vaşinqton və Qüds isə danışıqlarda mümkün pozulmaya və yeni bir münaqişə mərhələsinə hazırlaşır. Bu barədə Kanal 14 məlumat verir.

Bu, ABŞ-ın İranın nüvə proqramının daha da irəliləməsinə mane olmaq tələbinə aiddir. Tehran Vaşinqtonun şərtlərinə əməl etməsə, güc tətbiqi yenidən əsas ssenariyə çevrilir. Hərbi mənbələrə görə, ABŞ-ın Yaxın Şərqdəki hərbi mövcudluğu artıq xeyli gücləndirilib. Bölgəyə əlavə daşıyıcı qüvvələr göndərilib və İrana təzyiq təkcə diplomatik deyil, həm də hərbi infrastruktur vasitəsilə gücləndirilir. Ekspertlər qeyd edirlər ki, İranın hərəkətləri əsasən vaxt itkisi cəhdinə bənzəyir. Tehran qəti cavabdan yayınaraq və mövqeyini yaxşılaşdırmaq üçün qeyri-müəyyənlikdən istifadə edərək danışıqlar ətrafında manevr etməyə davam edir.

Təqaüddə olan polkovnik-leytenant Amit Yaqur bildirib ki, İran adi üslubunda hərəkət edir, müvəqqəti həllər təklif edir və əsas tələbləri yerinə yetirməkdən yayınmağa çalışır. O, bunun uranın qismən köçürülməsi, yerinin dəyişdirilməsi və ya strateji imkanları qoruyacaq digər sxemləri əhatə edə biləcəyini irəli sürüb.

Bu arada, Donald Tramp sərt mövqe tutur və İranın nüvə silahı əldə etməsinin qarşısını almaq kimi əsas məqsəddə israr edir. ABŞ prosesi təxirə salmaq üçün vaxtın tükəndiyini vurğulayır. İsrail də vəziyyəti yaxından izləyir və diplomatiya uğursuz olarsa, regionun tez bir zamanda tammiqyaslı hərbi əməliyyatlara qayıda biləcəyindən qorxur. İsrail Müdafiə Qüvvələri artıq ABŞ ordusu ilə koordinasiyanı gücləndirib və müxtəlif ssenarilərə hazırlaşır.

İran Trampın zəif yerini tapıb

İran danışıqlarda Trampın zəifliyindən istifadə edir və mümkün yeni razılaşmadan əvvəl mövqeyini gücləndirir. İran ABŞ prezidenti Donald Trampın əsas zəifliyini müəyyən edib və nüvə razılaşması və mümkün hərbi əməliyyatların dayandırılması ətrafında danışıqlarda bundan istifadə edir. "Maariv"-in məlumatına görə, Tehran faktiki olaraq Vaşinqtonun gündəliyini diktə etməyə başlayıb.

Nəşrin məlumatına görə, İran İnqilab Keşikçiləri Trampın mümkün qədər tez bir razılaşma əldə etmək və bunu şəxsi siyasi qələbə kimi təqdim etmək istəyini başa düşərək onu "axmaq ördəyə" çevirmək istəyir. İran tərəfi danışıqlar prosesini qəsdən gecikdirir, yeni görüşlərdə iştirakını təsdiqləməyə tələsmir və eyni zamanda zənginləşdirilmiş uran ehtiyatlarının təhvil verilməsi də daxil olmaqla əsas məsələlərdə mövqelərini sərtləşdirir.

Bir gün əvvəl Tehran yenidən Pakistandakı danışıqlarda iştirakını dərhal təsdiqləməyib və bu da gələcək atəşkəs ətrafında gərginliyi artırıb. Bu arada, İsrail İranın real güzəştlərə getmək istəyinə pessimist yanaşır. Bu fonda İsrail Müdafiə Qüvvələri artıq diplomatik prosesdə mümkün pozulmaya hazırlaşır. Ordu hədəfləmə məlumat bazasını yeniləməyi başa çatdırıb, kəşfiyyat əməliyyatlarını gücləndirib və ABŞ ordusu ilə koordinasiyalı şəkildə həm müdafiə, həm də hücum imkanlarını genişləndirir.

İsrail liderləri hesab edirlər ki, atəşkəsin uzadılması ilk növbədə İranın əlinə keçir və ABŞ administrasiyasına təzyiq göstərmək üçün zaman amilindən istifadə edir. Tehran Vaşinqtonun son tarixlərə həssaslığını başa düşür və bundan danışıqlar mövqeyini yaxşılaşdırmaq üçün istifadə edir.

V.VƏLİLİ