Martda buraxılış imtahanı verən abituriyent niyə məktəbə getməlidir?!

Bir neçə ildir ali məktəblərə qəbul iki mərhələdə, buraxılış və ixtisaslar üzrə qrup fənlərindən təşkil edilən imtahan vasitəsilə aparılır.
Buraxılış imtahanları dərs ili bitməmiş, yəni mart və aprel ayında keçirilir. Dövlət İmtahan Mərkəzinin (DİM) məlumatına görə, 2025-ci ildə də buraxılış imtahanları mart və aprel ayında keçiriləcək. Belə ki, tam (11 illik) orta təhsil səviyyəsi üzrə buraxılış imtahanı iki zona olmaqla 2 və 9 mart tarixlərində, ümumi (9 illik) orta təhsil səviyyəsi üzrə buraxılış imtahanı isə üç zona üzrə 13, 20 və 27 aprel tarixlərində təşkil olunacaq. 
Martda buraxılış imtahanı verən abituriyent niyə məktəbə getməlidir?
Abituriyentlərin dərs ili bitməmiş buraxılış imtahanını verməsi isə birmənalı qarşılanmır. Bəziləri hesab edir ki, artıq imtahandan sonra şagirdin dərs ilinin sonunadək məktəbə getməsinə lüzum qalmır.
Əslində imtahanların tez keçirilməsi tədrisə necə təsir edir?
Mövzuyla bağlı Bizim.Media-ya danışan təhsil sahəsi üzrə ekspert Elçin Əfəndi deyib ki, cavabların daha tez emal olunması baxımından imtahanların tez keçirilməsi məqsədəuyğundur:
“2019-cu ildən etibarən imtahanlar yeni imtahan modelində, kurikulum əsasında keçirilir.  Həmin imtahanlarda açıq tipli suallar var və həmin sualların yoxlanılması da zaman tələb edir. Bu təcrübə təkcə bizdə tətbiq olunmayıb. Dünyanın əksər inkişaf etmiş ölkələrində imtahanların hətta oktyabr, noyabr ayında keçirilməsi təcrübəsi var.
Dövlət İmtahan Mərkəzi buraxılış imtahanları ilə bağlı məlumatı yeni tədris ilinin başlanğıcında elan edir. Abituriyentlər həmin proqrama uyğun həmin mövzular əsasında hazırlaşırlar. Burda da keçirilməyən mövzu olursa oradan suallar salınmır”.
Ali məktəbə qəbul olmaq üçün 3 fəndən imtahan vermək kifayətdir
Ekspert hesab edir ki, imtahanın tez təşkili abituriyentlərin digər imtahana çox vaxt ayırmasına müsbət təsir edir:
“Buraxılış imtahanında abituriyentlər artıq ixtisas qrupu ilə bağlı 3 fəndən imtahan verib, növbəti blok imtahanına, qəbulun ikinci mərhələsinə hazırlaşırlar. Yəni artıq digər 3 fənnə köklənirlər. Bilirsiniz ki, imtahan nəticələrinin açıqlanması 3-4 həftə vaxt aparır. Demək olar ki, bir ay ərzində elan olunur. Belə olmamaq üçün fənlərin sayı minimallaşdırılsa yaxşı olar. Yəni 6-7 yox, konkret olaraq 3 fəndən imtahan verib, onun əsasında nəticələr müəyyənləşsin. İmtahan nəticələrinin emalı da bir həftə, maksimum 10 gün çəkə bilər”.
O, şagirdlərin dərsdən yayınma məsələsinə isə belə münasibət bildirib:
“Bu məsələdədə DİM deyil, Elm və Təhsil Nazirliyi daha çox qınanmalıdır. Çünki mövcud qaydalar əsasında attestatın verilməsi məsələsi var. Təhsil haqqında qanunda göstərilir ki, bir neçə fəndən şagird iki qiymət alırsa, o zaman da attestat verilir.
Biz əgər şagirdlərin dərsə davamiyyətinin qaydasında olmasını istəyiriksə, çalışmalıyıq ki, həmin qanunvericilikdəki müddəa oradan çıxarılsın. Yəni şagirdlərə formal xarakterli yox, obyektiv qiymətlər əsasında attestatlar təqdim olunsun. Əgər həqiqiətən də şagirdlərin bilik və bacarıqlarının qiymətləndirilməsi doğru deyilsə, ona attestat təqdim olunmasın. Belə olan halda proses pozulmaz”.
Günay Şahmar, Bizim.Media