Icma.az
close
up
RU
Məktəblərdə psixoloji xidmətlərin sayı artırılmalıdır TƏKLİF

Məktəblərdə psixoloji xidmətlərin sayı artırılmalıdır TƏKLİF

Icma.az, Demokrat.az saytından verilən məlumata əsaslanaraq xəbər yayır.

"Məktəblərdə psixoloq çatışmazlığı və uşaqlarla fərdi işləyə biləcək mütəxəssislərin olmaması təhsil sistemində ciddi boşluqlardan biridir. Təhsil yalnız akademik biliklərin ötürülməsi ilə məhdudlaşmır, şagirdlərin psixoloji sağlamlığı, emosional dayanıqlılığı və sosial adaptasiya qabiliyyətləri də təhsil prosesinin ayrılmaz hissəsidir. Psixoloqların və digər mütəxəssislərin məktəblərdə olması uşaqların bu sahələrdə dəstəklənməsi üçün zəruridir".
Bu sözləri Demokrat.az-a açıqlamasında təhsil məsələləri üzrə ekspert Kamran Əsədov deyib. 
"Azərbaycan Respublikasının “Təhsil haqqında” qanununda hər bir şagirdin sağlam təhsil mühitində təhsil almaq hüququ qeyd olunur. Bu hüquq, yalnız fiziki təhlükəsizliklə deyil, həm də psixoloji rifahla təmin olunmalıdır. 
“Uşaq hüquqları haqqında” Qanunun 15-ci maddəsi də göstərir ki, uşaqların psixi sağlamlığının qorunması və onların tam inkişafı üçün şərait yaradılmalıdır. Lakin praktikada bu tələblər çox vaxt yerinə yetirilmir.
Statistik məlumatlar Azərbaycanda məktəblərdə psixoloqların çatışmazlığının miqyasını aydın şəkildə göstərir. Təhsil müəssisələrində çalışan psixoloqların sayı tələb olunan normadan dəfələrlə azdır. Təhsil Nazirliyinin məlumatlarına əsasən, hazırda bir psixoloq təxminən 600-700 şagirdə xidmət göstərir. Bu rəqəm beynəlxalq standartlardan, məsələn, ABŞ Milli Psixoloqlar Assosiasiyasının tövsiyə etdiyi bir psixoloqa düşən 250 şagird normativindən xeyli yüksəkdir. Bu da o deməkdir ki, mövcud psixoloqların iş yükü həddindən artıq ağırdır və onların effektiv işləmə qabiliyyəti məhdudlaşır".
Ekspert bildirib ki, dünya təcrübəsinə baxdıqda, məktəblərdə psixoloq və digər mütəxəssislərin olması təhsil prosesinə böyük müsbət təsir göstərir:
"Məsələn, Finlandiya və Norveç kimi ölkələrdə hər məktəbdə bir neçə psixoloq və sosial işçi fəaliyyət göstərir. Onlar yalnız problem yaşayan uşaqlarla deyil, həm də normal inkişaf edən şagirdlərlə fərdi və qrup işləri aparır. Bu ölkələrdə psixoloqlar təkcə emosional problemləri həll etmir, həm də uşaqların təhsil motivasiyasını artırır, sosial adaptasiya bacarıqlarını inkişaf etdirir. Məsələn, Finlandiyada psixoloqların iştirakı ilə məktəbdaxili zorakılıq halları 30%-dən çox azalmışdır.
Məktəb psixoloqlarının rolu yalnız şagirdlərin problemlərini həll etməklə məhdudlaşmır. Onlar, həmçinin, müəllimlərə və valideynlərə psixoloji dəstək və məsləhət verir, təhsil prosesində emosional balansın qorunmasına kömək edir. Təcrübə göstərir ki, psixoloji dəstəyi olan məktəblərdə şagirdlərin akademik göstəriciləri və davamiyyəti əhəmiyyətli dərəcədə yaxşılaşır".
Onun sözlərinə görə, Azərbaycanda mövcud problemlərin həlli üçün təhsil sistemində bir sıra fundamental islahatlar aparılmalıdır:
"İlk növbədə, işsiz qalan psixoloqların məktəblərdə işlə təmin olunması üçün xüsusi proqramlar hazırlanmalıdır. Hazırda minlərlə təlim keçmiş psixoloq işsiz qalır, halbuki onların bilik və bacarıqları təhsil sistemində böyük fayda verə bilər. Bu məqsədlə psixoloqların işə qəbul prosedurları təkmilləşdirilməli və məktəblərdə psixoloji xidmətlərin sayı artırılmalıdır.
Eyni zamanda, mövcud psixoloqların peşəkar inkişafı üçün mütəmadi təlimlər və beynəlxalq təcrübəyə əsaslanan proqramlar təşkil edilməlidir. Təhsil Nazirliyi və aidiyyəti qurumlar psixoloji xidmətlərin standartlarını müəyyən etməli və onların keyfiyyətinə nəzarət etməlidir. Məktəblərdə yalnız psixoloqlar deyil, həm də xüsusi pedaqoqlar və sosial işçilər kimi fərdi işləyə biləcək mütəxəssislərin sayı artırılmalıdır".
O qeyd edib ki, psixoloji xidmətlərin təkmilləşdirilməsi üçün maliyyə vəsaitlərinin artırılması da vacibdir:
"Dövlət büdcəsindən bu sahəyə daha çox vəsait ayrılmalı, psixoloqların və digər mütəxəssislərin əməkhaqları onların motivasiyasını təmin edəcək səviyyədə olmalıdır. Bundan əlavə, məktəblərdə müasir diaqnostik vasitələrin tətbiqi təmin edilməlidir ki, psixoloqlar daha dəqiq diaqnozlar qoya bilsin və effektiv müdaxilələr həyata keçirə bilsinlər.
Maarifləndirmə tədbirləri də bu prosesin ayrılmaz hissəsidir. Valideynlər, müəllimlər və ictimaiyyət arasında psixoloji dəstəyin əhəmiyyəti barədə məlumatlandırma kampaniyaları aparılmalıdır. Valideynlərə uşaqların psixoloji sağlamlığının akademik göstəricilər qədər vacib olduğu izah edilməlidir. Çünki bəzi hallarda valideynlər və hətta məktəb rəhbərliyi psixoloji xidmətlərə lazımi diqqət göstərmir və bu xidmətləri prioritet hesab etmir.
Məktəblərdə psixoloji xidmətlərin inkişaf etdirilməsi yalnız fərdi problemlərin həllinə deyil, həm də cəmiyyətin gələcək rifahına töhfə verəcək. Psixoloji dəstəklə təmin olunmuş sağlam bir təhsil mühiti uşaqların emosional dayanıqlığını artıracaq, onların sosial və peşəkar həyatda uğur qazanmasına şərait yaradacaq. Bu istiqamətdə atılacaq hər bir addım cəmiyyətin uzunmüddətli inkişafı üçün mühüm bir investisiya olacaq".
Əfsanə Kamal
Demokrat.az
Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:250
embedMənbə:https://demokrat.az
archiveBu xəbər 25 Dekabr 2024 17:44 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see327

Bakı avtobuslarında sərnişin bumu

14 Noyabr 2026 17:02see325

Gələn il qeyri dövlət müəssisələri büdcədən 130 mln. manata yaxın subsidiya alacaq

14 Noyabr 2026 18:04see318

Ədalət Partiyasında şairlə səmimi görüş

14 Noyabr 2026 17:43see308

STAR neft emalı zavodu dizel yanacağı istehsalını 4 % ə yaxın artırıb

14 Noyabr 2026 17:02see304

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see300

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see299

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see271

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see270

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see264

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see260

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see258

Azərbaycanda bəzi dövlət müəssisələri ləğv oluna bilər

14 Noyabr 2026 17:10see256

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see250

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see247

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see245

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see244

Bitkoinin qiyməti 66 min dollardan aşağı düşdü

15 Noyabr 2026 01:34see208

Həftədə bir məşq fiziki formanı və sağlamlığı yaxşılaşdıra bilərmi?

14 Noyabr 2026 21:54see207

Məşhur model milyarderə ərə getdi

15 Noyabr 2026 00:26see199
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri