Icma.az
close
up
RU
Məktəblərdə psixoloji xidmətlərin sayı artırılmalıdır TƏKLİF

Məktəblərdə psixoloji xidmətlərin sayı artırılmalıdır TƏKLİF

Icma.az, Demokrat.az saytından verilən məlumata əsaslanaraq xəbər yayır.

"Məktəblərdə psixoloq çatışmazlığı və uşaqlarla fərdi işləyə biləcək mütəxəssislərin olmaması təhsil sistemində ciddi boşluqlardan biridir. Təhsil yalnız akademik biliklərin ötürülməsi ilə məhdudlaşmır, şagirdlərin psixoloji sağlamlığı, emosional dayanıqlılığı və sosial adaptasiya qabiliyyətləri də təhsil prosesinin ayrılmaz hissəsidir. Psixoloqların və digər mütəxəssislərin məktəblərdə olması uşaqların bu sahələrdə dəstəklənməsi üçün zəruridir".
Bu sözləri Demokrat.az-a açıqlamasında təhsil məsələləri üzrə ekspert Kamran Əsədov deyib. 
"Azərbaycan Respublikasının “Təhsil haqqında” qanununda hər bir şagirdin sağlam təhsil mühitində təhsil almaq hüququ qeyd olunur. Bu hüquq, yalnız fiziki təhlükəsizliklə deyil, həm də psixoloji rifahla təmin olunmalıdır. 
“Uşaq hüquqları haqqında” Qanunun 15-ci maddəsi də göstərir ki, uşaqların psixi sağlamlığının qorunması və onların tam inkişafı üçün şərait yaradılmalıdır. Lakin praktikada bu tələblər çox vaxt yerinə yetirilmir.
Statistik məlumatlar Azərbaycanda məktəblərdə psixoloqların çatışmazlığının miqyasını aydın şəkildə göstərir. Təhsil müəssisələrində çalışan psixoloqların sayı tələb olunan normadan dəfələrlə azdır. Təhsil Nazirliyinin məlumatlarına əsasən, hazırda bir psixoloq təxminən 600-700 şagirdə xidmət göstərir. Bu rəqəm beynəlxalq standartlardan, məsələn, ABŞ Milli Psixoloqlar Assosiasiyasının tövsiyə etdiyi bir psixoloqa düşən 250 şagird normativindən xeyli yüksəkdir. Bu da o deməkdir ki, mövcud psixoloqların iş yükü həddindən artıq ağırdır və onların effektiv işləmə qabiliyyəti məhdudlaşır".
Ekspert bildirib ki, dünya təcrübəsinə baxdıqda, məktəblərdə psixoloq və digər mütəxəssislərin olması təhsil prosesinə böyük müsbət təsir göstərir:
"Məsələn, Finlandiya və Norveç kimi ölkələrdə hər məktəbdə bir neçə psixoloq və sosial işçi fəaliyyət göstərir. Onlar yalnız problem yaşayan uşaqlarla deyil, həm də normal inkişaf edən şagirdlərlə fərdi və qrup işləri aparır. Bu ölkələrdə psixoloqlar təkcə emosional problemləri həll etmir, həm də uşaqların təhsil motivasiyasını artırır, sosial adaptasiya bacarıqlarını inkişaf etdirir. Məsələn, Finlandiyada psixoloqların iştirakı ilə məktəbdaxili zorakılıq halları 30%-dən çox azalmışdır.
Məktəb psixoloqlarının rolu yalnız şagirdlərin problemlərini həll etməklə məhdudlaşmır. Onlar, həmçinin, müəllimlərə və valideynlərə psixoloji dəstək və məsləhət verir, təhsil prosesində emosional balansın qorunmasına kömək edir. Təcrübə göstərir ki, psixoloji dəstəyi olan məktəblərdə şagirdlərin akademik göstəriciləri və davamiyyəti əhəmiyyətli dərəcədə yaxşılaşır".
Onun sözlərinə görə, Azərbaycanda mövcud problemlərin həlli üçün təhsil sistemində bir sıra fundamental islahatlar aparılmalıdır:
"İlk növbədə, işsiz qalan psixoloqların məktəblərdə işlə təmin olunması üçün xüsusi proqramlar hazırlanmalıdır. Hazırda minlərlə təlim keçmiş psixoloq işsiz qalır, halbuki onların bilik və bacarıqları təhsil sistemində böyük fayda verə bilər. Bu məqsədlə psixoloqların işə qəbul prosedurları təkmilləşdirilməli və məktəblərdə psixoloji xidmətlərin sayı artırılmalıdır.
Eyni zamanda, mövcud psixoloqların peşəkar inkişafı üçün mütəmadi təlimlər və beynəlxalq təcrübəyə əsaslanan proqramlar təşkil edilməlidir. Təhsil Nazirliyi və aidiyyəti qurumlar psixoloji xidmətlərin standartlarını müəyyən etməli və onların keyfiyyətinə nəzarət etməlidir. Məktəblərdə yalnız psixoloqlar deyil, həm də xüsusi pedaqoqlar və sosial işçilər kimi fərdi işləyə biləcək mütəxəssislərin sayı artırılmalıdır".
O qeyd edib ki, psixoloji xidmətlərin təkmilləşdirilməsi üçün maliyyə vəsaitlərinin artırılması da vacibdir:
"Dövlət büdcəsindən bu sahəyə daha çox vəsait ayrılmalı, psixoloqların və digər mütəxəssislərin əməkhaqları onların motivasiyasını təmin edəcək səviyyədə olmalıdır. Bundan əlavə, məktəblərdə müasir diaqnostik vasitələrin tətbiqi təmin edilməlidir ki, psixoloqlar daha dəqiq diaqnozlar qoya bilsin və effektiv müdaxilələr həyata keçirə bilsinlər.
Maarifləndirmə tədbirləri də bu prosesin ayrılmaz hissəsidir. Valideynlər, müəllimlər və ictimaiyyət arasında psixoloji dəstəyin əhəmiyyəti barədə məlumatlandırma kampaniyaları aparılmalıdır. Valideynlərə uşaqların psixoloji sağlamlığının akademik göstəricilər qədər vacib olduğu izah edilməlidir. Çünki bəzi hallarda valideynlər və hətta məktəb rəhbərliyi psixoloji xidmətlərə lazımi diqqət göstərmir və bu xidmətləri prioritet hesab etmir.
Məktəblərdə psixoloji xidmətlərin inkişaf etdirilməsi yalnız fərdi problemlərin həllinə deyil, həm də cəmiyyətin gələcək rifahına töhfə verəcək. Psixoloji dəstəklə təmin olunmuş sağlam bir təhsil mühiti uşaqların emosional dayanıqlığını artıracaq, onların sosial və peşəkar həyatda uğur qazanmasına şərait yaradacaq. Bu istiqamətdə atılacaq hər bir addım cəmiyyətin uzunmüddətli inkişafı üçün mühüm bir investisiya olacaq".
Əfsanə Kamal
Demokrat.az
Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:258
embedMənbə:https://demokrat.az
archiveBu xəbər 25 Dekabr 2024 17:44 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see307

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see297

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see281

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see279

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see273

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see271

Bitkoinin qiyməti 66 min dollardan aşağı düşdü

15 Noyabr 2026 01:34see253

Yuxusuzluq infarkt və insult riskini artırır Həkimdən xəbərdarlıq

15 Noyabr 2026 14:28see224

Dublin səfəri Azərbaycanın Avropa siyasətinin yeni istiqamətlər üzrə paralel şəkildə inkişaf etdiyini göstərdi ŞƏRH

15 Noyabr 2026 13:13see219

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

15 Noyabr 2026 15:50see219

Azərbaycanın İKT sektorunda rekord artım: Region ölkələri ilə fərq nə qədərdir?

15 Noyabr 2026 13:53see216

TÜRK MÜDAFİƏ SƏNAYESİNİN YENİ UĞURU... 51 dronu bir neçə saniyədə məhv edir + VİDEO

15 Noyabr 2026 19:14see213

SÖZÜN İŞIĞINDA KEÇƏN ÖMÜR Qazi şair Ədalət Nicatın 60 illiyi qeyd olunub

15 Noyabr 2026 13:40see207

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

16 Noyabr 2026 02:02see203

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

16 Noyabr 2026 01:51see197

Azərbaycanda sərnişin mikroavtobusu qəzaya uğradı: Çox sayda yaralı var Video

15 Noyabr 2026 16:38see194

Tuxel İspaniya mediasına sərt reaksiya verdi: “Siz özünüz qalmaqal yaradırsınız”

15 Noyabr 2026 02:17see191

Yuxusuz gecədən sonra bunu edin

15 Noyabr 2026 02:02see188

2040 cı ilə qədər qlobal iqtisadiyyatda nə baş verəcək: Azərbaycan hansı mövqedə olacaq?

15 Noyabr 2026 14:02see180

91 yaşlı əfsanəvi aktrisa uzun fasilədən sonra ictimaiyyət qarşısına çıxdı

15 Noyabr 2026 02:58see179
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri