Icma.az
close
up
RU
Müəllimlər təhsildəki yeniliklərə uyğunlaşa bilirlərmi? AÇIQLAMA

Müəllimlər təhsildəki yeniliklərə uyğunlaşa bilirlərmi? AÇIQLAMA

Icma.az xəbər verir, Demokrat.az saytına əsaslanaraq.

"Müasir dövrdə təhsil sistemində baş verən dəyişikliklər və texnologiyanın sürətlə tətbiqi müəllimlər üçün ciddi çağırışlar yaradır. Bu çağırışlar arasında ən vacib məsələlərdən biri müəllimlərin, xüsusilə yaşlı nəsil müəllimlərin, yeniliklərə necə adaptasiya olunmasıdır. Azərbaycanda təhsil sahəsində innovasiyalar genişlənməkdədir: rəqəmsal platformalar tətbiq olunur, interaktiv təlim metodları yayılır və STEM yanaşması getdikcə daha çox əhəmiyyət kəsb edir. Lakin bu dəyişikliklərin səmərəsi yalnız müəllimlərin bu yeniliklərə uyğunlaşması ilə mümkündür".
Bu sözləri Demokrat.az-a açıqlamasında təhsil məsələləri üzrə ekspert Kamran Əsədov deyib. 
"Yaşı çox olan müəllimlər böyük pedaqoji təcrübəyə sahibdirlər. Onların illərlə formalaşmış tədris üsulları və fənn üzrə bilikləri şagirdlər üçün dəyərli bir sərvətdir. Bununla yanaşı, dəyişikliklərə uyğunlaşmaqda çətinlik çəkən bir qrup müəllim var ki, bu da əsasən texnologiya ilə işləmək və yeni tədris metodlarını tətbiq etməklə bağlıdır. Rəqəmsal resurslardan istifadə, tədrisin interaktiv alətlərlə təşkili və yenilənmiş kurikulum tələblərinə uyğun dərs keçmək bəzən yaşlı müəllimlər üçün problem yaradır. Bu çətinliklərin əsas səbəbi isə iki amil ilə bağlıdır: texnoloji savadsızlıq və ənənəvi metodlara üstünlük vermək".
O bildirib ki, texnoloji savadsızlıq məsələsi xüsusilə vacibdir:
"Azərbaycanda, 2023-cü ildə Təhsil Nazirliyinin açıqladığı statistikaya görə, müəllimlərin yalnız 63%-i rəqəmsal texnologiyalarla işləməkdə kifayət qədər bacarıqlıdır. Yaşlı müəllimlər arasında bu rəqəm daha aşağıdır – təxminən 42%. Bu, texnologiyanın təhsil sistemində geniş tətbiqinə maneə yaradan əsas faktorlardan biridir. Digər tərəfdən, ənənəvi metodlara üstünlük verən müəllimlər bəzən yeni yanaşmaların səmərəliliyinə skeptik yanaşırlar. Onlar üçün əvvəllər istifadə etdikləri üsullar daha rahat və səmərəli görünür, çünki bu metodlar onlara uzun illər ərzində müsbət nəticələr qazandırıb".
Ekspert qeyd edib ki, dünya təcrübəsinə baxdıqda, bu problemin müxtəlif ölkələrdə fərqli yollarla həll olunduğunu görürük:
"Məsələn, Finlandiyada müəllimlərin yaşı və təcrübəsindən asılı olmayaraq davamlı peşəkar inkişaf proqramları həyata keçirilir. Yaşlı müəllimlər üçün xüsusi təlimlər təşkil olunur ki, burada onlar texnologiyadan istifadə etməyi və yeni metodları tətbiq etməyi öyrənirlər. Finlandiya modeli göstərir ki, dəstəkləyici yanaşma ilə hətta ənənəvi metodlara bağlı olan müəllimlər belə dəyişikliklərə uğurla adaptasiya ola bilirlər.
Yaponiyada isə müəllimlərin yeniliklərə uyğunlaşmasını təmin etmək üçün mentorluq sistemi tətbiq olunur. Gənc və texnoloji baxımdan savadlı müəllimlər yaşlı həmkarlarına dəstək olur, onları yeni alətlərlə tanış edir və təlim prosesində bu alətləri tətbiq etməyə kömək edirlər. Bu yanaşma nəsillər arasında əlaqəni gücləndirir və məktəbdaxili əməkdaşlığı artırır".
Onun sözlərinə görə, Azərbaycanda bu yanaşmaların bir hissəsi tətbiq olunmağa başlasa da, bəzi məhdudiyyətlər hələ də mövcuddur:
"Məsələn, müəllimlər üçün təşkil olunan təlim proqramları bəzən kütləvi xarakter daşıyır və fərdi ehtiyaclara cavab vermir. Halbuki hər bir müəllimin fərqli çətinlikləri və öyrənmə tempinə uyğun xüsusi yanaşmaya ehtiyacı var. Bundan əlavə, məktəblərdə texnoloji dəstək sisteminin yetərsiz olması, xüsusən də kiçik şəhər və kəndlərdə, müəllimlərin yeniliklərə adaptasiyasını çətinləşdirir.
Yaşlı müəllimlərin yeniliklərə uyğunlaşması üçün kompleks həll yolları tələb olunur. İlk növbədə, fərdi ehtiyaclara uyğun təlim proqramları təşkil edilməlidir. Müəllimlərə yeni texnologiyaların istifadəsini addım-addım öyrədən və praktiki yanaşmanı əks etdirən təlimlər onların inamını artıracaq. Bundan əlavə, mentorluq sistemi tətbiq olunmalı və gənc müəllimlər yaşlı həmkarlarına dəstək göstərməlidir".
Kamran Əsədov qeyd edib ki, texnologiya ilə bağlı başqa bir vacib məqam isə müəllimlərin texniki problemlərlə üzləşdikdə tez bir zamanda yardım ala bilməsidir:
"Bunun üçün məktəblərdə texniki dəstək qrupları yaradılmalı və hər bir müəllimə lazımi kömək göstərilməlidir. Eyni zamanda, yaşlı müəllimlərin təcrübəsi nəzərə alınaraq, onların ənənəvi metodlarını müasir yanaşmalarla birləşdirən bir model hazırlanmalıdır. Bu, onların yeniliklərə daha rahat adaptasiya olmasını təmin edər.
Nəticə etibarilə, yaşlı müəllimlərin yeniliklərə ayaq uydurması mümkündür, lakin bunun üçün təhsil sisteminin hərtərəfli dəstək mexanizmi təqdim etməsi vacibdir. Onların pedaqoji təcrübəsi və dərin bilikləri müasir təhsil metodları ilə birləşdirilərsə, həm şagirdlər, həm də təhsil sistemi üçün böyük nailiyyətlər əldə edilə bilər. Əsas odur ki, yeniliklər zorla deyil, təşviq və dəstək yolu ilə tətbiq edilsin. Bu yanaşma nəsillər arasında tədris təcrübəsini körpülərlə bağlayaraq təhsil sisteminin ümumi inkişafını təmin edəcək".
Əfsanə Kamal
Demokrat.az
Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:253
embedMənbə:https://demokrat.az
archiveBu xəbər 07 Yanvar 2025 16:10 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see333

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see314

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see305

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see302

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see293

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see284

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see264

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see260

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

18 Noyabr 2026 19:16see253

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see250

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

18 Noyabr 2026 20:00see247

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see244

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see238

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see237

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

19 Noyabr 2026 14:04see230

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

19 Noyabr 2026 09:27see217

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see211

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

19 Noyabr 2026 17:17see202

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

19 Noyabr 2026 15:22see202

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see189
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri