Icma.az
close
up
RU
Menu

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

Dövlətçilik məfkurəsinə sədaqətin təcəssümü ŞƏRH

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

YAP Nizami rayon təşkilatının növbəti yeni ərazi partiya təşkilatı təsis edilib

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

“Unudulmaz bir hekayə yazmağa çalışacağıq” Dambrauskas

Liderlər razılığa gəldi: Süni intellektin hərbi əməliyyatlara müdaxiləsi məhdudlaşdırılır

“Xəstələr bilmir hara getsin, hara qaçsın” Onkoloji müalicə ilə bağlı ÇAĞIRIŞ

Mən Ukraynada Prezident olsaydım... Tramp Putinlə söhbətində danışdı

NATO Putin Rusiyası qarşısında aciz duruma düşüb NƏ BAŞ VERİR?

NATO Putin Rusiyası qarşısında aciz duruma düşüb NƏ BAŞ VERİR?

Turkstan.az saytından əldə olunan məlumata görə, Icma.az məlumat yayır.

Rusiyanın Ukraynaya genişmiqyaslı hava hücumları zamanı 19 dronu Polşa ərazisinə istiqamətləndirməsi beynəlxalq gərginliyi pik həddə çatdırıb.

Polşa ordusu həmin dronlardan 4-nü məhv etdiyini açıqlayıb. Bu hadisə bir çox analitiklər tərəfindən NATO qüvvələri ilə Rusiya arasında ilk birbaşa qarşıdurma kimi dəyərləndirilir. Polşaya hücumdan saatlar ötsə də, NATO Rusiyaya qarşı sərt mövqe ortaya qoymaqda tərəddüd edir. Bu əsnada Ukraynalı politoloq Şevçenko qeyd edir ki, Qərb Rusiyanın Ukraynaya hücumuna sərt cavab verməkdən yayınır.

“Qorxur ki, birdən Moskva daha da aqressiv addımlar atsın. Bu qorxu Ukraynanın daha yaxşı silahlanmasına mane olub. Putin isə ölkənin bütün iqtisadiyyatını müharibəyə yönəldib, hətta Şimali Koreyanı da bu müharibəyə cəlb etməyi bacarıb”, deyə politoloq qeyd edib.

Şevçenkonun fikrincə, Qərbin indiyədək nümayiş etdirdiyi reaksiya Polşaya dron göndərən Putini qorxutmaq üçün yetərli deyil. Rusiya dronlarının Polşa hava məkanına daxil olmasından sonra NATO-nun hava müdafiə sistemləri yüksək hazırlıq vəziyyətinə gətirilib. Hollandiya Hərbi Hava Qüvvələrinin F-35 qırıcıları da bölgədə döyüş rejimində patrula başlayıb. Mütəxəssislərin qənaətinə görə, əgər Qərb Moskvaya qarşı hələ də tərəddüd göstərsə, bu, yalnız Putinin daha təhlükəli addımlar atmasına yol açacaq.

Bəs NATO niyə yaranıb və üzvləri kimlərdir?

NATO – Şimali Atlantika Müqaviləsi Təşkilatı – 1949-cu ildə Vaşinqtonda yaradılıb. İlk üzvləri Belçika, Kanada, Danimarka, Fransa, İslandiya, İtaliya, Lüksemburq, Hollandiya, Norveç, Portuqaliya, Böyük Britaniya və ABŞ idi. Alyansın əsas məqsədi SSRİ və kommunist blokunun Avropaya doğru genişlənməsinin qarşısını almaq idi. Müqavilənin əsas prinsipi sadə idi: üzvlərdən birinə hücum edilərsə, hamısı birlikdə cavab verəcək.

Rusiya faktiki olaraq NATO üzvü olan Polşaya hücum edib və NATO havaya təyyarə qaldırmaqla kifayətlənib.

NATO nizamnaməsinə görə üzvlər təhlükə yarananda birgə əməliyyatlara qoşulurlar. Bu, ilk dəfə 1990-cı illərdə Yuqoslaviya müharibələri zamanı reallığa çevrildi. NATO BMT-yə dəstək məqsədilə münaqişəyə müdaxilə etdi. Təşkilat həmçinin hərbi planları əlaqələndirir, ortaq təlimlər keçirir. 2016-cı ildə Varşava sammitində Polşa və Baltikyanı ölkələrdə NATO döyüş qruplarının yerləşdirilməsi barədə qərar verildi. Bu addım Rusiyanın Krımı işğal etməsi və Ukraynaya təcavüzü fonunda atıldı.

SSRİ dağıldıqdan sonra təşkilata Şərqi Avropadan yeni üzvlər qoşuldu: Polşa, Çexiya, Macarıstan (1999), daha sonra Bolqarıstan, Rumıniya, Baltikyanı ölkələr və digərləri. Son olaraq Finlandiya (2023) və İsveç (2024) üzv qəbul edildi. Hazırda NATO-nun 32 üzvü var. Ukrayna, Gürcüstan və Bosniya və Herseqovina isə üzvlüyə namizəddir. 2008-ci ildə NATO Ukraynanın gələcək üzvlüyünə prinsipial “hə” dedi.

Polşa uzun illər davam edən islahatlardan sonra 1999-cu ildə NATO-ya qoşuldu. Ordunun demokratik nəzarətə tabe edilməsi, hərbi mobilliyin artırılması və siyasi islahatlar bu prosesin əsas tələbləri idi.

Polşalı diplomat Robert Pszczel xatırladır ki, ölkəsi yeni tərəfdaşlıq imkanlarından istifadə edərək NATO standartlarına uyğunlaşmaq üçün böyük işlər gördü.

Rusiya ardıcıl olaraq NATO-nun genişlənməsinə, xüsusən də Ukraynanın üzvlüyünə qarşı çıxıb. Kreml bunu öz sərhədlərinə birbaşa təhdid kimi görür.

Lakin Rusiya ilə birbaşa toqquşmadan qaçan NATO Ukraynaya qoşun yeritməyib. Əvəzində üzv ölkələr silah, texnika, uzaqmənzilli raketlər və F-16 qırıcıları ilə Kiyevə dəstək verir.

2022–2024-cü illərdə ABŞ və Avropa ölkələri Ukraynaya 100 milyard avrodan çox hərbi yardım ayırıb.

NATO hər bir üzvdən ÜDM-in ən azı 2 faizini müdafiəyə ayırmağı tələb edir. Əgər 2014-cü ildə bu göstəriciyə cəmi üç ölkə çatırdısa, 2024-cü ildə artıq 23 dövlət tələbi yerinə yetirib. ABŞ prezidenti Donald Tramp NATO üzvlərini daha çox xərcləməyə məcbur edir. O, hətta ilk prezidentliyi dövründə bəyan edib ki, əgər Avropa ölkələri kifayət qədər pul ayırmasa, Rusiyanı onların üzərinə təhrik edə bilər.

2023–2025-ci illərdə NATO komandirləri Rusiyanın Arktika, Şərqi Avropa və Aralıq dənizində mümkün hücumlarına qarşı planlar hazırladılar. Avropadakı döyüşə hazır qoşunların sayı 40 mindən 300 minə qaldırılıb. NATO Rusiyanın Ukraynaya təcavüzünü müttəfiqlərin təhlükəsizliyinə ən ciddi və birbaşa təhdid kimi qiymətləndirir.

NATO yaranandan bəri ən böyük sınaqlarından birini yaşayır. Alyansın gələcək möhkəmliyi həm Rusiyanın davam edən təcavüzünə cavab verməkdən, həm də üzvlərin real müdafiə öhdəliklərini yerinə yetirməsindən asılıdır. /musavat.com/

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:202
embedMənbə:https://www.turkustan.az
archiveBu xəbər 11 Sentyabr 2025 00:06 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see346

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see318

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

20 Noyabr 2026 00:00see278

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

20 Noyabr 2026 00:06see268

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see266

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see257

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see254

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see251

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

20 Noyabr 2026 06:10see247

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see243

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see238

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see236

Dövlətçilik məfkurəsinə sədaqətin təcəssümü ŞƏRH

20 Noyabr 2026 21:27see231

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

20 Noyabr 2026 22:29see227

YAP Nizami rayon təşkilatının növbəti yeni ərazi partiya təşkilatı təsis edilib

20 Noyabr 2026 20:43see226

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

20 Noyabr 2026 22:21see222

“Unudulmaz bir hekayə yazmağa çalışacağıq” Dambrauskas

20 Noyabr 2026 21:24see221

Liderlər razılığa gəldi: Süni intellektin hərbi əməliyyatlara müdaxiləsi məhdudlaşdırılır

20 Noyabr 2026 21:29see214

“Xəstələr bilmir hara getsin, hara qaçsın” Onkoloji müalicə ilə bağlı ÇAĞIRIŞ

20 Noyabr 2026 17:30see213

Mən Ukraynada Prezident olsaydım... Tramp Putinlə söhbətində danışdı

20 Noyabr 2026 22:29see212
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri