Naxçıvan enerji ixrac edən əraziyə çevriləcək ŞƏRH

Naxçıvanın gələcək inkişaf perspektivlərindən danışarkən enerji məsələsi xüsusi diqqət tələb edir. Çünki muxtar respublikanın təbii-coğrafi xüsusiyyətləri burada bərpaolunan enerji mənbələrindən geniş istifadə üçün ciddi imkanlar yaradır. Prezident İlham Əliyevin avqustun 11-də Azərbaycan Televiziyasına verdiyi müsahibədə bu məsələyə toxunması və Muxtar Respublikaya səfəri çərçivəsində enerji sahəsində yeni layihələrin gündəmə gətirilməsi Naxçıvanın qarşıdakı illərdə enerji siyasətində mühüm rol oynayacağını göstərir. Naxçıvanın enerji potensialının əsas üstünlüklərindən biri günəş enerjisindən istifadə imkanlarının geniş olmasıdır. Günəşli günlərin çoxluğu fotovoltaik stansiyaların səmərəli fəaliyyət göstərməsi üçün əlverişli şərait yaradır. Dövlət başçısının qeyd etdiyi kimi, Naxçıvanda günəş enerjisinin inkişafı nəticəsində istehsal gücünü 500 meqavatdan daha yüksək səviyyəyə çatdırmaq, hətta potensial olaraq 1000 meqavat həddinə yüksəltmək mümkündür. Bu, muxtar respublikanın enerji balansında ciddi dəyişiklik yarada biləcək perspektivdir.

Məsələnin əhəmiyyəti yalnız əlavə elektrik enerjisi istehsal etməkdən ibarət deyil. Bərpaolunan enerji mənbələrinin genişləndirilməsi həm enerji təhlükəsizliyini möhkəmləndirir, həm də ətraf mühitə təsirin azaldılmasına imkan verir. Azərbaycanın son illərdə yaşıl enerji sahəsində həyata keçirdiyi siyasət fonunda Naxçıvanın da bu prosesdə fəal iştirakı ölkənin ümumi enerji strategiyasına uyğun gəlir. Muxtar respublikanın su ehtiyatları da enerji istehsalı üçün imkanlar yaradır. Su elektrik stansiyalarının fəaliyyətinin genişləndirilməsi və yeni layihələrin həyata keçirilməsi enerji mənbələrinin şaxələndirilməsinə xidmət edir. Günəş və su enerjisinin birlikdə inkişaf etdirilməsi isə Naxçıvanın enerji sisteminin daha çevik və dayanıqlı qurulmasına imkan verə bilər. Burada ən mühüm perspektivlərdən biri Naxçıvanın gələcəkdə enerji ixrac edən əraziyə çevrilməsidir. Prezident İlham Əliyevin müsahibəsində bu məqsədin mümkünlüyü ilə bağlı səsləndirdiyi fikirlər göstərir ki, söhbət artıq yalnız muxtar respublikanın daxili tələbatının ödənilməsindən getmir. İstehsal güclərinin artırılması, enerji saxlanc sistemlərinin yaradılması və elektrik şəbəkəsinin inkişaf etdirilməsi Naxçıvanın enerji potensialının daha geniş iqtisadi dövriyyəyə cəlb olunmasına şərait yarada bilər.

Enerji məsələsi Naxçıvanın sənayeləşməsi ilə də sıx bağlıdır. Səfər zamanı Naxçıvan Sənaye Parkında 300 meqavat gücündə istilik elektrik stansiyasının təməlinin qoyulması bu əlaqənin əyani nümunəsidir. Yeni sənaye müəssisələrinin fəaliyyət göstərməsi üçün sabit və etibarlı enerji təminatı vacibdir. Deməli, enerji infrastrukturunun genişləndirilməsi gələcəkdə istehsal sahələrinin sayının artmasına da birbaşa təsir göstərəcək. Eyni zamanda Naxçıvanın enerji potensialının artması onun regional əhəmiyyətini də yüksəldə bilər. Nəqliyyat bağlantılarının inkişafı ilə enerji infrastrukturunun yenilənməsi paralel getdikcə muxtar respublikanın iqtisadi imkanları bir-birini tamamlayan istiqamətlər üzrə genişlənəcək. Bir tərəfdən yeni yollar və dəmir yolu bağlantıları Naxçıvanı regional bazarlara yaxınlaşdıracaq, digər tərəfdən güclü enerji bazası sənaye və xidmət sahələrinin inkişafını dəstəkləyəcək.

Beləliklə, Naxçıvanda enerji sahəsində həyata keçirilən və planlaşdırılan layihələr yalnız bugünkü ehtiyaclara cavab vermir. Onlar gələcək iqtisadi inkişafın dayaqlarından birini formalaşdırır. Günəş və su enerjisi, yeni generasiya gücləri, enerji saxlanc imkanları və müasir şəbəkə infrastrukturu birlikdə Naxçıvanın daha dayanıqlı enerji sisteminin əsasını yarada bilər.

Prezident İlham Əliyevin səfəri zamanı enerji məsələsinə verilən diqqət də bu baxımdan mühüm mesajdır. Azərbaycanın enerji strategiyasında Naxçıvan üçün yeni imkanlar yaranır və muxtar respublikanın öz təbii potensialından istifadə etməklə həm daxili tələbatını daha etibarlı ödəməsi, həm də gələcəkdə enerji ixracatçısına çevrilməsi qarşıya qoyulan real hədəflər sırasındadır. Bu perspektiv Naxçıvanın iqtisadi inkişaf xəritəsində onun çəkisini daha da artıracaq.

Rüstəm Nağıyev,

YAP Gədəbəy rayon təşkilatının sədri