Qaraciyərdə piy yığıla bilər: Qidalanmada nələri dəyişmək lazımdır?

Qaraciyər piylənməsi uzun müddət nəzərəçarpan simptomlar olmadan inkişaf edə bilər. Bu xəstəliyin yaranmasına bədən çəkisi, maddələr mübadiləsinin pozulması və alkoqol qəbulu təsir edir. Bununla yanaşı, qidalanma da mühüm rol oynayır.

Qaynarinfo xəbər verir ki, bu barədə "Rynek Zdrowia" yazıb.

Avstraliyanın Hepatitis NSW xeyriyyə təşkilatının məlumatına görə, qidalanma ilə qaraciyərin fəaliyyəti arasındakı əlaqə hər zaman açıq şəkildə nəzərə çarpmır.

Qaraciyərdə piyin toplanmasına səbəb olan ən geniş yayılmış amillər arasında artıq bədən çəkisi, xüsusilə qarın nahiyəsində piylənmə, şəkər mübadiləsinin pozulması, o cümlədən insulin müqaviməti və 2-ci tip şəkərli diabet, qanda lipidlərin yüksək səviyyəsi, eləcə də həddindən artıq alkoqol qəbulu yer alır.

Qidalanma problemi həm ağırlaşdıra, həm də qaraciyərin bərpasını dəstəkləyə bilər. Buna görə gündəlik qida rasionuna daha diqqətlə yanaşmaq vacibdir.

Söhbət sərt pəhrizlərdən deyil, məhsulların şüurlu şəkildə seçilməsindən və tədricən daha sağlam vərdişlərin formalaşdırılmasından gedir. Hətta kiçik dəyişikliklər belə zaman keçdikcə sağlamlığa müsbət təsir göstərə bilər.

Qaraciyər piylənməsi zamanı nələr yemək olar?

Gündəlik qida rasionunda qaraciyərin normal fəaliyyətini dəstəkləyən məhsullara yer vermək tövsiyə olunur. Bunlara süd, yoqurt, pendir, ət, balıq, yumurta, tofu, qoz-fındıq və toxumlar, meyvələr, tərəvəzlər, lobya və digər paxlalılar, həmçinin tam taxıllı məhsullar – çörək, lopalar, düyü və makaron daxildir.

Onlardan bəziləri qaraciyər üçün xüsusilə faydalıdır. Giləmeyvələr və yarpaqlı tərəvəzlər kimi antioksidantlarla zəngin məhsullar hüceyrələrin qorunmasına kömək edir. Brokoli, gül kələmi və kələm kimi xaççiçəkli tərəvəzlər orqanizmin təbii təmizlənmə proseslərini dəstəkləyir. Yağlı balıq isə iltihabəleyhinə təsir göstərən omeqa-3 yağ turşuları ilə orqanizmi təmin edir.

Hansı məhsullardan uzaq durmaq lazımdır?

Qaraciyərə zərər verə biləcək məhsulların qəbulunu məhdudlaşdırmaq vacibdir. Hazır yeməklər, duzlu qəlyanaltılar və şirniyyatlar da daxil olmaqla ultraemal olunmuş qidaların tərkibində çox vaxt arzuolunmaz yağlar və şəkər olur. Şirin içkilər də qaraciyərdə piyin toplanmasına səbəb ola bilər.

Alkoqol qəbulunu məhdudlaşdırmaq da eyni dərəcədə vacibdir. Alkoqol bu orqanın fəaliyyətini poza və uzunmüddətli perspektivdə ciddi zədələnmələrə səbəb ola bilər.

Bundan əlavə, ağ çörək və ağ düyü kimi rafinə olunmuş karbohidratlara diqqət yetirmək lazımdır. Çünki onların həddindən artıq istehlakı qaraciyər piylənməsi riskinin artması ilə əlaqələndirilir.

Bədən çəkisinə nəzarət profilaktikada mühüm rol oynayır. Artıq piy toxuması qaraciyərdə yağın toplanmasına səbəb olur. Bu proses isə uzun müddət nəzərəçarpan simptomlar yaratmaya bilər. Bununla belə, qaraciyər sirrozu və ya xərçəng də daxil olmaqla sağlamlıq üçün ciddi nəticələrə gətirib çıxara bilər.

Çəkinin mütəmadi olaraq nəzarətdə saxlanılması və həyat tərzində tədricən dəyişikliklərin edilməsi, o cümlədən balanslaşdırılmış qidalanma və fiziki aktivlik qaraciyərin vəziyyətinə müsbət təsir göstərə biləcək əsas addımlardır.

Daha ağır hallarda vərdişlərin dəyişdirilməsi kifayət etməyə bilər. Belə vəziyyətlərdə həkim məsləhəti və müvafiq müalicə tələb olunur.

Aydın