Qazaxıstan miqrasiya siyasətini dəyişir...

...2026-cı ildə Qazaxıstan yaşayış icazəsi (RP) və daimi yaşayış icazəsi (PRP) almaq qaydalarını əhəmiyyətli dərəcədə sərtləşdirdi.

10 aprel 2026-cı ildə imzalanan yeni qaydalar artıq qüvvəyə minib.

SİA-nın məlumatına görə, informasiya mənbələri və sosial media bu dəyişiklikləri "daimi yaşayış yerinin bağlanması" kimi təsvir edir.

Bu dəyişikliklər yalnız potensial miqrantlara deyil, həm də artıq status almış şəxslərə təsir edəcək.

Əsas dəyişikliklərdən biri yaşayış icazəsi almaq üçün tələb olunan qazax dili səviyyəsinin ibtidai A1 səviyyəsindən orta B2 səviyyəsinə qaldırılması, eləcə də imtahanın özü üçün daha sərt tələblər idi.

Bundan əlavə, "immiqrasiya potensialı" qiymətləndirməsi üçün minimum bal əhəmiyyətli dərəcədə artırıldı (900 baldan 400-dən 600 bala qədər) və məcburi illik ödəmə qabiliyyəti sübutu tətbiq edildi.

Yaşayış icazəsinin rədd edilməsi və ya ləğv edilməsi üçün səbəblərin siyahısı da genişləndirildi. İndi imtina yalnız ağır cinayətlərə görə deyil, həm də yol hərəkəti qaydalarının pozulmasına görə çoxsaylı cərimələr kimi sistematik inzibati xətalara görə verilə bilər.

...Ən azı 2026-cı ilin sonuna qədər davam edəcək pilot layihə həyata keçirilir.

Bu layihəyə əsasən, ölkənin üç ən böyük şəhərində - Astana, Almatı və Şimkentdə daimi yaşayış icazəsi və buna görə də yaşayış icazəsi almaq artıq mümkün olmayacaq.

Əcnəbilər digər bölgələrə yönləndiriləcəklər. Hakimiyyət orqanlarının məlumatına görə, bu tədbirlər təsadüfi və vicdansız miqrantları kənarlaşdırmaqla yanaşı, istedadlı və maliyyə cəhətdən təhlükəsiz əcnəbilər üçün cəlbedici şərait yaratmağa yönəlmiş yeni sistemli dövlət siyasətinin bir hissəsidir.

Bu yeni siyasət artıq real nəticələrə səbəb olub. Mütəmadi olaraq genişmiqyaslı profilaktik əməliyyatlar aparılır. Nəticədə minlərlə qanun pozuntusu aşkar edilir və yüzlərlə qanunsuz miqrant ölkədən deportasiya olunur.

Ölkə üzrə cəmi bir reyddə məhkəmələr 1200 deportasiya qərarı verib, Türküstan bölgəsində 579 nəfər deportasiya edilib.

Qanunsuz miqrasiyanı təşkil edənlərə və vicdansız işəgötürənlərə qarşı cinayət işləri açılır.

Bu dəyişikliklər nəticəsində Qazaxıstana miqrant axını xeyli azalıb.

2022-ci illə müqayisədə, çox vaxt daimi yaşayış üçün ilk addım olan müvəqqəti yaşayış icazələrinin sayı təxminən yarıya qədər azalıb.

Beləliklə, Qazaxıstanın "daimi yaşayış icazəsini bağladığı" iddiası böyük bir şişirtmədir, lakin bu, miqrasiya siyasətinin əhəmiyyətli dərəcədə sərtləşdirilməsinə və ölkədə daimi yaşayış üçün müraciət edən əcnəbilər üçün tələblərin artmasına doğru real bir meyli əks etdirir.

Əli Babayev