Qəzzada atəşkəs səsi: Siyasi şərhçi anlaşmanı İsrailin siyasi manevri sayır

“Fələstin dövlətinin qurulması olmadan sülh tam mümkün deyil”

İsrail və HƏMAS arasında ABŞ-nin vasitəçiliyi ilə atəşkəs razılaşması əldə olunub. Bildirilib ki, razılaşmanın imzalanmasından sonra İsrail ordusunun Qəzza zolağından mərhələli şəkildə çıxarılmasının birinci mərhələsinə başlanılacaq. HƏMAS Qəzza sektorunda atəşkəs barədə razılaşmanın əldə edildiyini təsdiqləyib. Açıqlamaya görə, Şarm-əş-Şeyxdə keçirilən ciddi danışıqlar nəticəsində atəşkəs barədə razılıq əldə olunub. Hərəkat həmçinin bu danışıqlarda vasitəçilik edən Misir, Qətər və Türkiyəyə təşəkkürünü bildirib. Eləcə də ABŞ Prezidenti Donald Trampın “atəşkəsi təmin etmək və İsrail qoşunlarını Qəzzadan çıxarmaq” səylərini yüksək qiymətləndirib. İsrail Prezidenti İsxaq Hersoq Qəzza zolağında müharibəyə son qoymaq üçün İsrail və HƏMAS arasında razılaşmanın əldə edilməsində vasitəçilik edən ABŞ Prezidenti Donald Trampın Nobel Sülh Mükafatına layiq olduğunu deyib. O, bu barədə sosial media hesabında yazıb: "O, şübhəsiz ki, buna görə Nobel Sülh Mükafatına layiqdir". Hersoq razılaşmanı “barışıq, şəfa və region üçün yeni ümid üfüqü üçün bir fürsət” adlandırıb. 

Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan Qəzzada atəşkəsin əldə olunması münasibətilə ABŞ, Qətər və Misirə təşəkkür edib. Ərdoğan Şarm Əl-Şeyxdə Türkiyənin də iştirakı ilə aparılan HAMAS-İsrail danışıqları nəticəsində əldə edilən atəşkəs razılaşmasından məmnun olduğunu bildirib: "İsrail hökumətinin atəşkəsə təşviq edilməsində lazım olan siyasi iradəni ortaya qoyan ABŞ Prezidenti cənab Donald Tramp başda olmaqla, razılaşmanın əldə edilməsinə mühüm töhfələri olan qardaş ölkələr - Qətər və Misirə xüsusi təşəkkürümü bildirirəm. Türkiyə olaraq razılaşmanın tam şəkildə icra olunmasını yaxından izləyəcəyik və prosesə töhfə verməyə davam edəcəyik". O, 1967-ci il sərhədləri əsasında paytaxtı Şərqi Qüds olan müstəqil Fələstin Dövlətinin qurulması üçün mübarizənin davam etdiriləcəyini vurğulayıb. 

BMT baş katibi Antonio Quterreş İsrail və HƏMAS arasında əldə edilən atəşkəs və girovların azad olunması barədə razılaşmanı alqışlayıb. Baş katib vurğulayıb ki, təşkilat razılaşmaların tam şəkildə icrasını dəstəkləyəcək, Qəzza zolağına humanitar yardımın həcmini artıracaq və bölgənin bərpası istiqamətində səyləri gücləndirəcək. Quterreş ABŞ, Qətər, Türkiyə və Misirin vasitəçilik səylərini yüksək qiymətləndirib və regionda sabitliyin bərpası istiqamətində işlərin davam etdirilməsinə çağırıb: "Bütün tərəfləri bu mühüm fürsətdən istifadə etməyə və ikidövlətli həllə aparan etibarlı siyasi yolun açılması üçün addımlar atmağa çağırıram. Fələstin xalqının öz müqəddəratını təyin etmək hüququ tanınmalı, israillilər və fələstinlilər sülh və təhlükəsizlik şəraitində yaşamalıdırlar. Risklər heç vaxt bu qədər böyük olmayıb". 

Siyasi şərhçi, Milli Cəbhə Partiyasının sədr müavini Tural İrfan Sherg.az-a deyib ki, İsrail və HƏMAS arasındakı atəşkəs hazırda Qəzza əhalisi üçün nəfəslik rolunu oynadığı üçün müsbət nəticə sayıla bilər. Lakin ekspertə görə, bu anlaşma problemi kökündən həll etmir: