Qlobal borc bazarlarında BÖYÜK GƏRGİNLİK

İqtisadi Əməkdaşlıq və İnkişaf Təşkilatı (OECD) qlobal borc bazarlarının çətin perspektivlə üzləşdiyini, uzunmüddətli və dayanıqlı inkişafın maliyyələşdirilməsi üçün yaranan çətinliklərin öhdəsindən gəlməli olduğunu bildirib. 

"Cebheinfo.az" xəbər verir ki, OECD "Qlobal borc 2025" hesabatını yayımlayıb. Hesabata görə, 2022-ci ilə qədər aşağı faiz dərəcəsi dinamikası öz yerini 2024-cü ildə yüksək faiz dərəcələri dövrünə buraxıb. Bununla belə, mərkəzi bankların siyasət dərəcələrini aşağı salmağa başlamasına baxmayaraq, bir çox böyük ölkə bazarlarında istiqraz gəlirləri yüksəlib, suveren və korporativ borclar artıb. 

İnvestisiya ehtiyaclarının hər zamankindən daha çox olduğu bir vaxtda daha yüksək xərclər və borcun birləşməsi gələcək borclanma qabiliyyətini məhdudlaşdırmaq riski yaradır. Bəzi korporativ və inkişaf etməkdə olan bazar emitentləri bazara daxil olmaqda çətinlik çəkirlər və bu, vəsaitlərin səfərbər edilməsini çətinləşdirir. Artan geosiyasi və makroiqtisadi qeyri-müəyyənliklərin çətin fonunda borc bazarları uzunmüddətli və davamlı inkişafın maliyyələşdirilməsi üçün yaranan çətinliklərin öhdəsindən gəlməlidir.

Hesabata görə, hökumətlər və şirkətlər 2024-cü ilə qədər dünya bazarlarından 25 trilyon dollar borclanıblar. Bu məbləğ 2007-ci ildəki borclanma səviyyəsindən təxminən üç dəfə çoxdur. Bu artım əsasən 2008-ci il maliyyə böhranının və COVID-19 pandemiyasının təsirlərini əks etdirsə də, əsasən borc bazarları vasitəsilə maliyyələşdirilən böyük fiskal dəstək paketləri daha dərin iqtisadi tənəzzüllərin qarşısını almağa kömək ediB. 

Beləliklə, şirkətlər istiqraz bazarlarına daha çox etibar etməyə başladıqca, 2024-cü ildə dövlət və korporativ istiqrazların borcu qlobal miqyasda 100 trilyon dolları keçdi. OECD ölkələrində dövlət istiqrazlarının buraxılışı 2023-cü ildəki 14 trilyon dollardan 2024-cü ildə 16 trilyon dollara çatıb. Bu məbləğin bu il 17 trilyon dollara yüksələrək rekord qıracağı gözlənilir. 

İnkişaf etməkdə olan ölkələrdə bazar borclanma səviyyəsi də kəskin şəkildə artıb. 2007-ci ildə bir trilyon dollar olan bu ölkələrdə istiqraz emissiyası 2024-cü ildə üç trilyon dolları ötüb. İnkişaf etməkdə olan ölkələrdə də cari borc səviyyələri 2007-ci ildəki 4 trilyon dollardan 2024-cü ildə 12 trilyon dollara yüksəlib. Mərkəzi banklar keçən il kəmiyyət sərtləşdirmələri yolu ilə borc bazarlarından çəkilməyə davam ediblər. Dövlət istiqrazları bazarlarında likvidlik yaxşılaşsa da, volatillik pandemiyadan əvvəlki səviyyədən yüksək olaraq qalır. 

Nigar 
"Cebheinfo.az"