Rusiya “kəmərləri sıxır”: miqrantlar qarşısında şərt

Hökumət niyə gəlmələr üçün qismən viza rejimi tətbiq edir?

İyunun 30-dan etibarən Rusiyaya səfər edən hər kəs 72 saat əvvəl Rusiyanın müvafiq orqanlarına məlumat verməlidir. Bu cür dəyişikliklər Rusiyanın miqrasiya qanunvericiliyi ilə nəzərdə tutulub, ona əsasən vizasız rejim olan ölkələrin vətəndaşlarının ölkəyə girişi üçün yeni qaydalar müəyyən edilib.

Müvafiq olaraq, qeyd olunan tarixdən etibarən Rusiyaya daxil olmağı planlaşdıran Avrasiya İqtisadi İttifaqına (Aİİ) üzv ölkələr də daxil olmaqla, vizasız ölkələrin bütün vətəndaşları əvvəlcədən xəbərdar etməli olacaqlar. Tətbiq vasitəsilə ərizə təqdim etdikdən sonra və Rusiya Federasiyasına daxil olmamışdan əvvəl Rusiyanın müvafiq orqanları vətəndaşın məlumatlarını yoxlayacaq. Vətəndaşın daxil olmasına icazə verilərsə, o, müvafiq kodu alacaq və onu sərhədçiyə təqdim etməli olacaq. Bu kod olmadan əcnəbi Rusiyaya buraxılmayacaq.

Yenilənmiş qaydalar miqrantların qalmasını məhdudlaşdıran geniş spektrli digər tədbirlərlə yanaşı gəlir. Onların arasında rus məktəblərində təhsil almaq üçün mühacir uşaqların rus dili biliklərinin yoxlanılması da var. “Təhsil haqqında” qanuna edilən dəyişikliklər aprelin 1-dən rus dilini bildiyini təsdiqləməyən əcnəbilərin övladlarının rus məktəblərinə qəbulunu qadağan edir.

Maraqlıdır, bu, Rusiya Federasiyasındakı əcnəbilərin vəziyyətinə necə təsir edəcək? Ölkəyə daxil olmaq üçün kodlar viza almaq şərtlərindən nə ilə fərqlənir?

AYNA.AZ mövzu üzrə Azərbaycan Milli Məclisinin və QHT-lərə Dövlət Dəstəyi Agentliyinin Müşahidə Şurasının üzvü Azər Allahverənovla həmsöhbət olub. O deyib ki, son vaxtlar Rusiya miqrasiya qanunvericiliyinin təkmilləşdirildiyi və qismən sərtləşdirildiyi haqda tez-tez xəbərlər yayılır:

- Ölkədə qalma qaydaları dəyişir və bununla bağlı bir çox proseslər baş verir. Əslində, Rusiya Federasiyası xüsusilə qeyri-qanuni miqrasiyaya qarşı sərt mübarizə aparmağa yönəlib. Buna görə də, hazırda miqrasiya axınının tənzimlənməsinə, habelə qeyri-qanuni qalma və qeyri-qanuni miqrasiya hallarının qarşısının alınmasına yönəlmiş müxtəlif alətlər ardıcıl şəkildə tətbiq olunur.

Xatırladaq ki, Rusiya hakimiyyəti əcnəbilərin ölkədə vizasız qalma müddətini azaldıb. Digər məsələlərlə yanaşı, polisə məhkəmə qərarını gözləmədən miqrantları ölkədən çıxarmaq üçün müəyyən səlahiyyətlər verilib. Eyni zamanda, qanunsuz miqrasiyanın təşkilində bilavasitə iştirak edən şəxslər ciddi şəkildə cəzalandırılır. Buraya əcnəbilər üçün SİM kartların alınması prosedurunda edilən dəyişiklikləri əlavə edin - yanvarın 1-dən onlar müqavilə bağlamaq üçün şəxsən rabitə mağazasına gəlməli, “Qosusluqi”də təsdiqlənmiş hesaba sahib olmalı, həmçinin biometrik məlumatlarını qeydiyyatdan keçirməlidirlər.

Digər şeylər arasında, xarici vətəndaşın Rusiyada qanuni işləmək üçün verməli olduğu iş icazəsi üçün sabit avans ödənişi artırılıb. Bu nümunələr miqrasiya siyasətinin sərtləşdirilməsini və Rusiya hakimiyyətinin miqrant axınını necə tənzimləməyə və qeyri-qanuni miqrasiya ilə mübarizəni daha effektiv səviyyəyə çatdırmağa çalışdığını göstərir.

- Bəs əcnəbilər üçün imtahanlar və rus dilini bilməyən miqrant övladlarının məktəbə qəbul olunmayacağı məsələsini necə qiymətləndirisiniz?

- Uşağı təhsil müəssisəsinə yazdırmazdan əvvəl onun Rusiyada olmasının qanuniliyi, eləcə də dil bilmə səviyyəsi yoxlanılacaq. Dil məsələsi uzun müddətdir ki, aktiv şəkildə müzakirə olunur və birmənalı qarşılanmır: yeni qaydaların əleyhdarları və tərəfdarları var. İndi bu qayda təhsil müəssisələrinə qəbul üçün əsas şərtə çevrilib, həm də ona görə ki, Rusiya cəmiyyətində təhsil alan mühacir ailələrindən olan uşaqlara kifayət qədər mənfi münasibət var. Bunun əleyhdarları miqrantların ölkənin müəyyən ərazilərində kompakt şəkildə məskunlaşmasına işarə edirlər ki, bu da məktəblərin etnik tərkibinə təsir göstərir. Bir sıra rus məktəblərində həqiqətən də siniflər rus dilini bilməyən miqrantların uşaqları ilə doludur. Təbii ki, bu, təhsil müəssisələrinin akademik göstəricilərinə öz təsirini göstərir. Bunun və miqrasiya siyasətinin sərtləşdirilməsi nəticəsində hakimiyyət rus dilini bilməyən əcnəbilərin məktəblərə qəbulunu qadağan edib.

- Deyə bilərikmi ki, Moskva antimiqrant kampaniyası çərçivəsində praktiki olaraq viza rejimi tətbiq edir?

- Söhbət, deyə bilərik ki, viza rejimindən çox da fərqlənməyən mexanizmin tətbiqindən gedir. Axı, hüquqi baxımdan vizasız rejim nədir? Bu, insanın başqa ölkənin ərazisinə heç bir maneəsiz, inzibati prosedurlar olmadan daxil olmasıdır. Belə olan halda məlum olur ki, əcnəbi Rusiyaya daxil olmaq üçün 72 saat öncədən xəbər tutmalı və kod almalıdır - yalnız bundan sonra sərhədi keçə bilər. Başqa sözlə, biz viza rejiminin qismən tətbiqini görürük, çünki kodun olmaması Rusiya Federasiyasına girişin qadağan edilməsi deməkdir.

Haradasa bu yanaşmanın tərəfdarları, təbii ki, daha sərt tənzimləmə ehtiyacını əsas gətirə bilərlər. Çünki miqrantların müəyyən hissəsi var ki, onların Rusiya Federasiyası ərazisinə girişi qadağan olunub və ya nədənsə məhdudlaşdırılıb. Bir qayda olaraq, bu, inzibati qaydalar pozulduqda, miqrasiya qaydaları sahəsində cərimələr və pozuntular olduqda və s. baş verir.

Bu yolla baryer tərəfdarları öz mövqelərini əsaslandıra bilərlər. Bununla belə, başa düşmək lazımdır ki, müəyyən inzibati prosedurlara səbəb ola biləcək qismən tədbir tətbiq olunur. Əgər bu, effektiv olsa, yeni qaydalar Aİİ-dən kənar ölkələrin vətəndaşlarını da əhatə edə bilər. Bu və ya digər şəkildə biz indi Rusiya miqrasiya qanunvericiliyinin sərtləşdirilməsini müşahidə edirik və bu çərçivədə əcnəbilərin ölkəyə girişini məhdudlaşdıran yanaşmalar tətbiq olunur.