Icma.az
close
up
RU
Sahil Babayev TƏBİB və İTS də nələrin izinə düşüb? İlginc detallar

Sahil Babayev TƏBİB və İTS də nələrin izinə düşüb? İlginc detallar

Bakupost saytından alınan məlumata görə, Icma.az bildirir.


Xəbər verdiyimiz kimi, Maliyyə Nazirliyinin Dövlət Maliyyə Nəzarəti Xidməti İcbari Tibbi Sığorta Agentliyində və Tibbi Ərazi Bölmələrini İdarəetmə Birliyində (TƏBİB) yoxlamalara başlayıb. Artıq nazirlikdən yoxlamalarla bağlı məlumat təsdiqlənib.

Bakupost.az -ın əldə etdiyi məlumata görə, yoxlamalar bilavasitə maliyyə naziri Sahil Babayevin nəzarəti altında həyata keçirilir.

Qeyd olunur ki, xeyli müddət hazırlıq görülən və Maliyyə Nazirliyinin ən yaxşı mütəxəssislərinin cəlb edildiyi yoxlamalar avqust ayında başlayıb. Hətta yoxlamalarla əlaqədar TƏBİB və İcbari Tibbi Sığortada çalışan bəzi vəzifəli şəxslər təcili şəkildə məzuniyyətdən geri çağırılıblar.

Məlumatlı mənbənin bildirdiyinə görə, yoxlamalar nəticəsində hər iki qurumda ciddi maliyyə pozuntuları və mənimsəmə halları aşkarlanıb.

Xatırladaq ki, bir müddət əvvəl Bakupost.az saytında “Xəstələr niyə eyni klinikalara yönləndirilir? – İnfantil səhiyyənin səbəbkarları” başlıqlı yazı dərc olunmuşdu və orada adı çəkilən qurumlardakı qanunsuz maxinasiyalar və digər neqativ hallardan bəhs olunurdu.

Yazıda İcbari Tibbi Sığorta və TƏBİB-dəki qanunsuzluqlarla bağlı açıqladığımız faktlar sonradan Hesablama Palatasının apardığı audit zamanı da təsdiqləndi. Belə ki, Palatanın İcbari Tibbi Sığorta Fondunun 2023-2024-cü illərdəki gəlir və xərclərinin icrasının, eləcə də sərbəst vəsaitinin idarə olunmasına dair ötən ayın əvvəllərində açıqlanan hesabatında açıq-aydın qeyd olunurdu ki, göstərilən dövr ərzində İcbari Tibbi Sığorta Fondunun büdcəsinə nəzərdə tutulmayan istiqamətlərdən vəsait daxil olub, eləcə də qanunsuz olaraq müxtəlif istiqamətlərə vəsait yönəldilib. Bəzi sahələrə isə nəzərdə tutulduğundan artıq vəsait xərclənib. Hesabatda bu əməliyyatlar zamanı qanunvericiliyin tələblərinin açıq-aşkar pozulduğu xüsusi vurğulanırdı.

Bəs, söhbət hansı qanunsuzluqlardan gedir? Hesablama Palatasının ardınca Maliyyə Nazirliyinin də Agentlik və TƏBİB-də yoxlamalara başlaması hansı zərurətdən irəli gəlib?

Gəlin, bu suallara aydınlıq gətirməyə çalışaq.

Öncə qeyd edək ki, 2021-ci ildən Azərbaycanda İcbari Tibbi Sığortanın bütün ölkə ərazisində tətbiqinə başlanılıb. Ancaq icbari tibbi sığorta haqqının adambaşına düşən məbləğinin necə müəyyən olunması, bu məbləğin hansı mexanizmlə, hansı hüquqi aktlar və sənədlər əsasında formalaşdırılması bu günə qədər sirdir. İTS sistemindəki maxinasiyalar və qeyri-şəffaf fəaliyyət də elə buradan qaynaqlanır. Hesablama Palatasının rəsmi məlumatına görə, nə İTS, nə də TƏBİB qurumun sığorta haqqının adambaşına düşən məbləğinin necə müəyyən olunması barədə sorğusuna cavab verməyiblər.

İkincisi, Fondun gəlirlərinin 2%-dən artıq olmamaq şərtilə idarəetmə və fəaliyyət xərclərinə vəsait yönəldilməsi nəzərdə tutulsa da, bu məhdudiyyət yalnız Agentliyə tətbiq olunur, TƏBİB-ə münasibətdə belə bir tənzimləmə mövcud deyil. Digər tərfdən, son illər TƏBİB tərəfindən yaradılan hüquqi şəxslərin sayı artıb. Bu isə öz növbəsində inzibati xərclərin ümumi xərclərdəki payının yüksəlməsinə səbəb olub. Daha bir maraqlı məsələ isə odur ki, yaradılmış hüquqi şəxslər TƏBİB-in tabeliyindəki qurumların siyahısına əlavə edilmədən onlara vəsait yönləndirilib və bu da ciddi qanun pozuntusudur.

Bundan başqa İcbari Tibbi Sığorta Agentliyinin büdcəsində həm Agentliyə, həm də TƏBİB-ə aid saxlanma xarakterli "digər xərclər" də nəzərdə tutulub. Ancaq bu xərclər ayrıca göstərilib. Yəni nə Agentliyin, nə də TƏBİB-in saxlanma xərclərinə aid edilib. Bu isə faktiki olaraq bu qurumların dövlətdən maliyyələşdirilməsi üçün müəyyən olunmuş 2%-lik həddin aşılması ilə nəticələnib.

Ən ciddi nöqsanlardan biri də icbari tibbi sığorta vasitəsilə həyata keçirilən bahalı tibbi əməliyyatlarla bağlıdır. TƏBİB-in tabeliyində olan müəssisələr dərman və tibbi sərfiyyatla tam təmin edilsə də, yüksək dəyərli əməliyyatların (xüsusilə 5000 manat və yuxarı) 90%-dən çoxu özəl tibb müəssisələrində həyata keçirilib. Bunun məqsədli olduğu isə səhiyyə sahəsində çalışan hər kəsə bəllidir. Belə ki, sözügedən qurumların rəhbərləri yüksək dəyərli əməliyyatları özlərinə yaxın klinikalara yönəldir və nəticədə İTS üçün ayrılan vəsaitləri öz aralarında razılaşdırdıqları sxem üzrə bölüşdürürlər.

O da sirr deyil ki, TƏBİB publik hüquqi şəxs qismində fəaliyyət göstərir. Bu isə dövlət büdcəsindən maliyyələşən təşkilatlara münasibətdə tətbiq edilən normaların TƏBİB-ə münasibətdə tətbiqini məcburi etmir. Bu səbəbdən də dövlət üçün əlavə xərclərin yaranmasına səbəb olur. Başqa sözlə, TƏBİB rəhbərliyi ştat vahidindən tutmuş nəqliyyat vasitələrinin sayına qədər hər şeyi özü müəyyən edir. Həmçinin publik hüquqi şəxs kimi TƏBİB sistemində çalışanların maaşları bu qurumun rəhbərliyi tərəfindən, sadə dildə desək, öz istəklərinə uyğun şəkildə müəyyənləşdirilir. Nəticədə həddən artıq izafi saxlama xərcləri yaranır ki, bu da dövlət büdcəsi üçün əlavə yükə çevrilir.

Beləliklə, aydın olur ki, dövlətin maliyyə-təftiş qurumları İTS və TƏBİB-də hansı maliyyə maxinasiyaları və qanunsuzluqların baş verdiyinin fərqindədirlər və ona görə də hərəkətə keçiblər. Güman etmək olar ki, Hesablama Palatasının ardınca Maliyyə Nazirliyinin apardığı yoxlamaların da nəticələri özünü çox gözlətməyəcək. Bu nəticələr isə adı çəkilən qurumların rəhbərlərinin cəzalandırılmasından tutmuş ciddi maliyyə, kütləvi personal ixtisarı, hətta İTS-in başqa qurumun tabeliyinə (Məsələn, ƏƏSM-in) verilməsinə kimi çox şeylər vəd edir.

Zahid, BakuPost


Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:230
embedMənbə:https://www.bakupost.az
archiveBu xəbər 10 Sentyabr 2025 12:35 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see327

Bakı avtobuslarında sərnişin bumu

14 Noyabr 2026 17:02see325

Gələn il qeyri dövlət müəssisələri büdcədən 130 mln. manata yaxın subsidiya alacaq

14 Noyabr 2026 18:04see318

Ədalət Partiyasında şairlə səmimi görüş

14 Noyabr 2026 17:43see308

STAR neft emalı zavodu dizel yanacağı istehsalını 4 % ə yaxın artırıb

14 Noyabr 2026 17:02see304

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see300

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see299

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see271

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see270

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see264

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see260

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see258

Azərbaycanda bəzi dövlət müəssisələri ləğv oluna bilər

14 Noyabr 2026 17:10see256

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see250

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see247

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see245

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see244

Bitkoinin qiyməti 66 min dollardan aşağı düşdü

15 Noyabr 2026 01:34see208

Həftədə bir məşq fiziki formanı və sağlamlığı yaxşılaşdıra bilərmi?

14 Noyabr 2026 21:54see207

Məşhur model milyarderə ərə getdi

15 Noyabr 2026 00:26see199
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri