Samirə Əfəndinin 12 ballıq Astana “zəlzələsi” Ölümün astanasından necə dönüb?

Qazaxıstanın paytaxtı Astanada keçirilən beynəlxalq musiqi müsabiqəsinin finalında Azərbaycanı münsif qismində təmsil edən Samirə Əfəndinin qərarı ölkədə böyük müzakirəyə səbəb olub. Söhbət təkcə Ermənistan təmsilçisi Saro Gevorkyana maksimal – 12 bal verməsindən getmir.

Ən çox danışılan məsələ müğənninin səhnədə erməni iştirakçını qucaqlamasıdır. Sosial şəbəkələrdə bu, “sülh göyərçini obrazı yaratmaq cəhdi” kimi təqdim edildi. Amma insanların narazılığı yalnız jestə görə deyildi, münsif masasında oturan bir şəxsin obyektivlikdən danışaraq ədaləti emosiyalarla qarışdırması çoxuna paradoks kimi göründü.

Bütün bunlardan sonra Samirənin verdiyi müsahibə vəziyyəti daha da qızışdırdı. O, Qazaxıstanda təhlükə ilə üzləşə biləcəyini iddia edərək belə bir açıqlama verdi: “Bəs mənim tək başıma orada oyun açsaydılar?! Qazaxıstan səhralıqdır. Öldürüb atacaqdılar, adını da qoyacaqdılar ki, avtoqəza olub. Kimin xəbəri olacaqdı?”

Bu sözlər bir ölkəni gözdən salmaq üçün kifayət idi. S.Əfəndi bu ifadələrlə sanki Qazaxıstanı hüquqsuz, təhlükəli, kriminal, səhralıq bir ölkə kimi təqdim edir. Halbuki onun bu cür təsviri reallıqdan uzaqdır.

24 yaşına qədər Qazaxıstanda yaşamış biri kimi tam əminliklə deyirəm ki, Samirənin təsvir etdiyi Qazaxıstan, xüsusilə Astana çox dinc, sakit yerdir. Astana Qazaxıstanın paytaxtı, regionun ən dinamik inkişaf edən şəhərlərindəndir. 1830-cu ildə qala kimi salınan bu şəhər cəmi bir neçə onillik ərzində müasir memarlığın simvoluna çevrilib və 1999-cu ildə YUNESKO tərəfindən “Dünyanın Şəhəri” statusu verilib. Bakıda olduğu kimi, burada da universitetlər, böyük ticarət mərkəzləri, muzeylər, yüzlərlə beynəlxalq şirkət, geniş park və bulvarlar var.

Bu şəhərdə 100-dən çox millətin nümayəndəsi yaşayır. Ermənilərin isə paytaxtda kütləvi şəkildə təmsil olunması barədə danışmaq belə qeyri-ciddidir. Çünki onlar əsasən Aktau şəhərində məskunlaşıblar və Astanada təsir dairəsi olan bir icma deyillər.

Ən əsası, paytaxtda kifayət qədər tanınmış, hörmət qazanmış Azərbaycan icması var. Samirə Əfəndinin “mənim tək başıma orada oyun açsaydılar” fikri də reallığa uyğun gəlmir. Astanada, özü də azərbaycanlıların olduğu bir yerdə tək və sahibsiz qalmaq mümkün deyil!

Samirə Əfənəndi, “səhralıq” dediyiniz şəhərdə 1,2 milyon nəfər yaşayır. Çoxmərtəbəli binalarla dolu, geniş yolları, yaşıllıqları olan, təhlükəsizlik və şəhərsalma baxımından Qazaxıstanın ən inkişaf etmiş bölgələrindəndir. Belə bir şəhəri “səhralıq”, qanqsterlər diyarı kimi təqdim etmək ya məsuliyyətsiz bir ifadədir, ya da baş verənləri ört-basdır etmək üçün yaradılmış emosional fondur.

Bu hadisə təkcə bir müsabiqədə verilən xal məsələsi deyil. Problem ondan ibarətdir ki, münsiflik obyektivlik tələb edir. Şəxsi jestlər millətlərin münasibətlərinə mesaj kimi görünə bilər, amma məsuliyyət əvəzində bir ölkəyə kölgə salmaq doğru deyil. Əgər sən bir xalqı təmsil edirsənsə, addımın da, sözün də ölçülü olmalıdır.

Samirə Əfəndinin ermənini qucaqlaması “sülh obrazı” yarada bilər, amma Qazaxıstan kimi bir ölkəni “şiddət yuvası” kimi təsvir etmək nə doğru, nə də ədalətlidir.

Xatırladım ki, qucaqladığın erməninin soydaşları 44 günlük Vətən müharibəsində bizə güllə atanda, qazaxlar azərbaycanlı qardaşlarına görə informasiya savaşı aparırdılar.

Bəzən insanlar öz addımına haqq qazandırmaq üçün fantaziya qurur. Amma həmin fantaziyanın içində bir ölkənin, bir cəmiyyətin, milyonlarla insanın nüfuzu zədələnirsə, bunun adı artıq sadəcə bəhanə olmur.

Zaira Akifqızı
Globalinfo.az