Satışdan çıxarmaq yerinə qiyməti ARTIRDILAR Marketlər polietilen torba ilə bağlı qadağanı NECƏ POZUR?

Polietilen torbaların qiyməti 40 faizədək bahalaşıb. Ticarət şəbəkələrində əvvəllər 3 qəpiyə satılan torbalar indi 5, 5 qəpiyə olan torbalarsa 7 qəpiyə satılır.
Nəzərə alaq ki, “Ətraf mühitin mühafizəsi haqqında” qanuna edilmiş dəyişiklikliyə əsasən 2021-ci ilin iyul ayının 1-dən  qalınlığı 15 mikrona qədər olan polietilen torbaların satışı qadağan edilib. Lakin qanun ötən müddət ərzində icra olunmadı. Əvəzində 2023- cü ildən polietilen torbalar marketlərdə pulla satılmağa başladı.
Nəzərə alaq ki, həm qanuna edilən dəyişikliyi, həm də torbaların pulla satışını polietilen mallara marağı azaltmaq məqsədi ilə edildiyi deyildi.
Bəs bu dəfəki qiymət artımı nəylə bağlıdır?
Azad İstehlakçılar İctimai Birliyinin sədri Eyyub Hüseynov Bizim.Media-ya açıqlamasında bildirdi ki, ticarətçi istehlakçıya heç nəyi havayı vermir, o cümlədən də polietilen torbaları:
“Əvvəllər bu torbaların maya dəyəri satılan malların üzərinə oturdulurdu. Lakin hökumətin müdaxiləsindən sonra torbalar istehlakçıya pulla satıldı. Belə qayda bütün dünyada, o cümlədən də MDB ölkələrində var. Məqsəd odur ki, əhalinin polietilen torbalara marağı azalsın, alternativ-ekoloji təmiz torbalardan istifadə edilsin.
Ədalət naminə deyək ki, polietilen torbalar pullu olduqdan sonra maraq demək olar ki, 30 faiz azaldı. Lakin alternativlər təklif olunmadığı üçün polietilenlər yenə də əsas tara vasitəsi kimi qalmaqdadır. Məndə olan məlumata görə polietilen torbaların qiymətinin qaldırılması ona olan marağı azaltmaq məqsədi daşıyır”.
Sahibkarlar sosial layihəni necə biznesə çevirdilər?
Müsahibimiz qeyd edib ki, polietilen torbaların pulla satılması əslində bir sosial layihə idi:
“Yəni insanlar özləri üçün alternativlər müəyyənləşdirərək, marketlərin təklif etdiyi polietilen torbalardan imtina etsinlər. Lakin bu gün biz tam fərqli mənzərə görürük. Marketlərin pulla satdıqları torbaların üzərində müxtəlif yazılar və reklamlar var. Bu da qanuna ziddir. Hökumətin qərarına görə satılan polietilen şəffaf və üstü yazısız olmalıdır.
Amma marketlər satdıqları torbalara daha çox öz reklamlarını yerləşdirirlər. Bununla da həm qanunu pozur, həm də istehlakçıların sağlamlığına ziyan vururlar. Nəzərə alaq ki, polietilen torbaların üzərindəki yazılar üçün ağır metallardan və boyalardan istifadə edilir. Bu da insanların sağlamlığı üçün ciddi təhlükə yaradır”.
Surxay Atakişiyev, Bizim.Media