Icma.az
close
up
RU
Son 200 ildə dünya iqtisadiyyatının liderləri kimlər olub? Siyahı

Son 200 ildə dünya iqtisadiyyatının liderləri kimlər olub? Siyahı

Icma.az, Yeniavaz saytına istinadən bildirir.


Alıcılıq qabiliyyəti pariteti (PPP) əsasında hesablanan qlobal ÜDM göstəricilərinə əsasən, XIX əsrin əvvəllərində iqtisadi lider olan Çin yerini Britaniya İmperiyasına verib.
Yeniavaz.com
“The Maddison Project” məlumat bazasına istinadən xəbər verir ki, XX əsrdə isə iqtisadi liderlik Britaniyadan ABŞ-yə keçib. Hazırda isə iqtisadi güc yenidən Asiyaya doğru istiqamətlənib.
1820-ci ildə Çin dünya ÜDM-nin 28,6 faizini formalaşdıraraq ən böyük iqtisadiyyat olub. Həmin dövrdə Britaniya İmperiyasının payı 23,1 faiz, ABŞ-nin payı isə cəmi 2,3 faiz təşkil edib. Sənaye inqilabının təsiri ilə Britaniya XIX əsrdə qlobal iqtisadi gücə çevrilib və 1845-ci ildə dünya ÜDM-indəki payını 23,8 faizə çatdırıb. XX əsrdə isə liderlik ABŞ-yə keçib. İkinci Dünya müharibəsi dövründə, 1944-cü ildə ABŞ dünya ÜDM-nin 29,7 faizini təşkil edərək son iki əsrdə qeydə alınan ən yüksək göstəriciyə nail olub. Ölkənin iqtisadi üstünlüyü yüksək texnologiyalı sənaye, istehsal, maliyyə və beynəlxalq ticarətdəki aparıcı mövqeyi ilə möhkəmlənib.
Son onilliklərdə isə iqtisadi balans yenidən Asiyanın xeyrinə dəyişir. İqtisadi islahatlar və istehsal mərkəzinə çevrilməsi sayəsində Çin 2025-ci ildə dünya ÜDM-nin 21,8 faizini formalaşdıraraq yenidən ilk sıraya yüksəlib. ABŞ-nin payı həmin il 14,7 faizə enib.
Hindistan da yüksəlişini davam etdirir. 2025-ci ildə ölkənin dünya ÜDM-indəki payı 9 faizə çatıb ki, bu da onun tarixində ən yüksək göstəricidir. Çin və Hindistan birlikdə qlobal ÜDM-in 30,8 faizini təşkil edərək dünya iqtisadiyyatında Asiyanın artan rolunu nümayiş etdirirlər.
Eyni dövrdə Avropanın iqtisadi çəkisi nəzərəçarpacaq dərəcədə azalıb. Avropa Birliyi 2007-ci ildə dünya ÜDM-nin 17,9 faizinə sahib olsa da, 2025-ci ildə bu göstərici 12,3 faizə enib. Britaniya İmperiyası isə XIX əsrdəki 23,8 faizlik zirvədən 2025-ci ildə cəmi 1,9 faizlik paya qədər geriləyib.
Məlumatlar göstərir ki, son iki əsrdə qlobal iqtisadi liderlik Çindən Britaniyaya, daha sonra ABŞ-yə keçsə də, XXI əsrdə iqtisadi ağırlıq mərkəzi yenidən Asiyaya yönəlir. Ekspertlər hesab edirlər ki, bu tendensiyanın davam edib-etməyəcəyi, əsasən, Çinin demoqrafik problemləri, məhsuldarlıq səviyyəsi və iqtisadi artım tempini necə qoruyacağından asılı olacaq.

Elnur Əli
Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:135
embedMənbə:https://yeniavaz.com
archiveBu xəbər 05 Avqust 2026 14:42 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see389

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see361

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see306

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see285

“Səhiyyə sahəsində vergi və sosial ödənişlərə yenidən baxılmalıdır”

18 Noyabr 2026 12:29see281

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see274

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see263

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see256

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see255

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see240

Hansı qan analizi Alsheymeri 10 il öncədən xəbər verir?

18 Noyabr 2026 16:56see230

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see228

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

18 Noyabr 2026 19:16see225

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

18 Noyabr 2026 20:00see222

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see220

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see216

Könül Xasıyevanı pub da görəndə dəhşətə gəldim” Məşhur bloqer VİDEO

18 Noyabr 2026 17:22see215

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see211

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see211

“PAŞA Sığorta”nın yeni mobil tətbiqi istifadəyə verilib

18 Noyabr 2026 12:12see202
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri