Icma.az
close
up
RU
Təyyar Eyvazov: İlbəil peyvənd üçün müraciət edənlərin sayı artır

Təyyar Eyvazov: İlbəil peyvənd üçün müraciət edənlərin sayı artır

Oxu.az portalından verilən məlumata əsasən, Icma.az bildirir.

"Hər il olduğu kimi, bu il də payız-qış mövsümündə, əsasən, rast gəlinən infeksion xəstəliklər kəskin respirator virus infeksiyalardır".

Oxu.Az xəbər verir ki, bunu Səhiyyə Nazirliyinin mütəxəssis-eksperti, həkim-infeksionist Təyyar Eyvazov "Report"a müsahibəsində mövzu ilə bağlı ətraflı danışıb.

- Hazırda Azərbaycanda epidemioloji durum nə yerdədir? Payız-qış mövsümünü nəzərə alaraq insanlar arasında hansı növ xəstəliklər müşahidə olunur?

- Hər il olduğu kimi, bu il də payız-qış mövsümündə, əsasən, rast gəlinən infeksion xəstəliklər kəskin respirator virus infeksiyalardır. Bura qriplə yanaşı, bir neçə növ respirator viruslar daxildir. Hər il bu və ya digər viruslar müəyyən qədər artaraq xəstələnmə halları yaradır. Həmin viruslar bütün il boyu mövcud olsa da, soyuq aylarda onların yayılması sürətlənir.

Hansısa infeksiyanın müəyyən dövrlərdə müvəqqəti artımı ola bilər. Bir müddət sonra həmin infeksiya sönür və yerini başqa respirator virus infeksiyasına verir. Proses bu cür davam edir. Lakin bu gün ölkədə ümumi epidemioloji durum olduqca qənaətbəxşdir.

- Qrip əleyhinə peyvəndləmə prosesi hələ də davam edir. Gedişatı necə dəyərləndirirsiniz?

- Qrip əleyhinə peyvəndləmə mövsüm başlamadan öncə aparılmalıdır. Mövsüm başlamadan əvvəl peyvəndləmə aparmaqda məqsəd mövsümi qrip yayılanda insanları ağır gedişatdan, fəsadlardan qorumaqdır. İlk növbədə, risk qrupuna daxil olan insanları nəzərə almaq lazımdır. Risk qrupuna daxil olan şəxslərə beş yaşdan aşağı uşaqlar, hamilə qadınlar, ahıllar (65 yaşdan yuxarı), zəif immunitetə sahib və ağır xroniki xəstəliyi (böyrək, qaraciyər, mərkəzi sinir sistemi və s. problemləri) olan insanlar aiddir.

Sevindirici haldır ki, son illərdə mövsümi qrip infeksiyasının baş qaldırdığı dövrdə Səhiyyə Nazirliyi müvafiq peyvəndlər əldə edir və poliklinik xidmət göstərən müəssisələrə paylayır. Sözügedən proses bu il daha tez başlayıb. Ötən dövrlərdə sentyabr-oktyabr aylarında başlayan prosesə bu il sentyabrın ilk günlərindən başlanılıb. Bununla yanaşı, insanlar arasında müəyyən maarifləndirmə işləri də aparılıb.

Biz bu il peyvəndlərə yetəri qədər tələbat olduğunu müşahidə etdik. Onu da qeyd edək ki, ilbəil peyvənd üçün müraciət edənlərin sayı da artır.

Bir şeyi də xüsusi vurğulamaq istəyirəm ki, hər ölkə peyvəndləməni bu səviyyədə həyata keçirə bilmir. Qürurverici haldır ki, payız-qış mövsümündən öncə keyfiyyətli peyvəndlər ölkəmizə gətirilə bilir. Bu prosesin öz yolunda getməsi üçün əhali arasında təbliğatın aparılması vacibdir.

Peyvəndlənməni mövsümboyu etmək olar. Amma effekt görmək istəyiriksə, bunu mövsüm dəyişikliyi başlamazdan əvvəl etmək lazımdır. Çünki peyvənd vurulandan sonra, ən azı, iki həftə ərzində virusa qarşı immunitet yaranır. Qripin alovlandığı vaxtda virusa yoluxma baş verdikdən sonra vurulmuş peyvənd həmin şəxsi qoruya bilməyəcək.

- COVID-19 pandemiyasının hələ də davam etdiyini nəzərə alsaq, yeni mutasiyaların mövsümi xəstəliklərə təsiri necədir? Ümumilikdə, bu gün ölkədə koronavirus infeksiyasına yoluxma faktları hansı səviyyədədir?

- COVID-19 infeksiyasının qismən davam etdiyini demək daha doğrudur. Son dövrlər statistik məlumatlar açıqlanmır. Çünki yoluxma sayı çox azdır. İkirəqəmli, hətta bəzən birrəqəmli yoluxma sayı müşahidə olunur. COVID-19 virusunun mutasiyası nəticəsində ortaya çıxan "Omicron" ştamı və onun alt növləri hesabına xəstəlik daha yüngül keçir. Buna görə də real statistikanı müəyyən edə bilmərik. Çünki COVID-19-a yoluxma halını müəyyən etmək üçün mütləq laborator müayinə lazımdır.

Hazırda bu virus yüngül keçdiyinə görə əhali digər respirator infeksiyalara bənzər simptomlarla qarşılaşır. Yalnız ağır gedişat - xəstəxanaya yerləşmə halı baş verərsə, yoxlamalar nəticəsində diaqnoz bəlli olur. Demək olar ki, bu hallara indi çox az rast gəlinir. Ümumiyyətlə, qeyd etməliyəm ki, hansısa respirator virus infeksiyası digər eynitipli virusla paralel yayılırsa və onun yayılma səviyyəsi aşağıdırsa, mövsümi xəstəliklərə, eləcə də digər respirator infeksiyalara heç bir təsir göstərə bilməz.

Xatırlayırsınızsa, pandemiya dövründə digər respirator infeksiyalara yoluxma sayı azalmışdı. Buna bir neçə səbəb var idi. Pandemiya vaxtı müəyyən qoruyucu tədbirlərin görülməsi, maska taxmaq, o cümlədən əl gigiyenası qaydalarına əməl etmək digər respirator infeksiyalara yoluxma sayını azaltmışdı.

- Bəs ölkədə qızılcaya yoluxma ilə bağlı vəziyyət necədir?

- Ötən il qızılcaya yoluxma sayı yüksək idi. Həmin dönəmdə əvvəlcə peyvənd olunmamış uşaqlar vaksinasiyaya cəlb olunmuşdu. Daha sonra yetkinlərin vaksinasiya olunması üçün ölkəyə başqa növ peyvəndlər gətirildi. Bütün bu proseslərin nəticəsində hazırda yoluxma sayının kəskin azaldığını müşahidə edirik. Soyuq aylarda yoluxma göstəricisinin belə aşağı olması qızılca infeksiyasını nəzarətə götürə bildiyimizin sübutudur.

- İstər qrip, istər qızılca, istərsə də digər infeksiyalar üçün Azərbaycanda vaksin ehtiyatı kifayət qədərdirmi?

- Bir neçə infeksiya var ki, onların yayılma səviyyəsi peyvəndlərlə idarə oluna bilir. Digər ölkələrdə olduğu kimi, Azərbaycanda da Peyvəndlərin Milli Təqvimi mövcuddur. Həmin təqvimdə peyvəndin hansı müddətlərdə vurulması, dozası və s. haqqında məlumatlar və qaydalar əks olunub. Həmin qaydalar yeni doğulan körpədən altı yaşadək uşaqlara şamil olunub. Doğuş sayı da daxil olmaqla digər rəqəmlər nəzərə alınaraq ölkəyə daim peyvəndlər gətirilir.

Daha öncə qeyd etdiyim kimi, qızılca infeksiyası yayılan dönəmdə yetkinlərin vaksinasiya olunması üçün ölkəyə başqa növ peyvəndlər gətirildi. Bu kimi məqamlarda operativ şəkildə vaksin ehtiyatı məsələsi həll olunur. Hazırda buna tələbat yoxdur, Azərbaycanda lazım olan peyvənd ehtiyatı mövcuddur. Ehtiyac olduqda vaksinlər yenidən əldə olunur.

- Son illərdə ölkədə hansısa yeni mövsümi xəstəliklər ortaya çıxıbmı?

- Ayrı-ayrı illərdə qrip virusunun müxtəlif ştamları ortaya çıxır. Onlar da bir-birindən müəyyən qədər fərqlənir. Bundan başqa, digər respirator virusların təxminən 200 növü var. Növlər müəyyən zamanlarda bir-birini əvəz edir. Lakin bunlar yeni yayılmış viruslar deyil. 2024-cü ildə ölkədə hansısa yeni mövsümi xəstəlik ortaya çıxmayıb. Bildiyimiz kimi, dekabr, yanvar, fevral qripin yayılması üçün münbit şəraitin olduğu aylardır. Hazırda dekabr ayının sonları olmasına baxmayaraq, fəsli qripin kəskin artımını müşahidə etmirik. Ola bilsin ki, bir müddət sonra virus baş qaldırar. Lakin ötən illərlə müqayisədə bu il sözügedən artım müşahidə olunmur.

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:268
embedMənbə:https://oxu.az
archiveBu xəbər 31 Dekabr 2024 15:32 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see414

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see322

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see305

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see293

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see281

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see275

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see271

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see261

Hansı qan analizi Alsheymeri 10 il öncədən xəbər verir?

18 Noyabr 2026 16:56see243

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see241

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

18 Noyabr 2026 19:16see235

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see235

Könül Xasıyevanı pub da görəndə dəhşətə gəldim” Məşhur bloqer VİDEO

18 Noyabr 2026 17:22see235

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

18 Noyabr 2026 20:00see234

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see229

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see222

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see222

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see214

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

19 Noyabr 2026 09:27see187

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see183
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri