“The New York Times”: Çin borc içində boğulur...

...Çin hakimiyyəti dörd ildir tənəzzülə uğrayan iqtisadiyyatı dirçəltməyə çalışır, vətəndaşları daha az qənaət etməyə və daha çox xərcləməyə çağırır. Tənzimləyicilər daha çox istehlak kreditləşməsinə, banklar isə daha çevik ödəmə şərtlərinə can atırlar. Lakin bir çox çinli borc tələsindən qorxaraq yeni kreditlər götürməkdən ehtiyat edir.

SİA-nın əldə etdiyi məlumata görə, bu barədə “The New York Times” yazır.

2021-ci ildən 2024-cü ilə qədər Çində istehlakçıların əmanətləri 50 faiz artıb. Amma həmin dövrdə ümidsiz kreditlərin sayı da demək olar ki, iki dəfə artıb.

...Gavekal Dragonomics konsaltinq şirkətinin məlumatına görə, 2023-cü ildə 25 milyondan 34 milyona qədər insan kreditlərini ödəyə bilməyəcək –yəni 2019-cu ildəki rəqəmdən iki dəfə çox...

Vaxtı keçmiş, lakin hələ də defolt edilməmiş kreditlər də daxil olmaqla, riskli borcalanların sayı 83 milyona çatır. Gənclər, işsizlər və frilanserlər xüsusilə həssasdırlar.

Bir çox insanlar faiz dərəcələrini belə bilmədən məşhur onlayn xidmətlər vasitəsilə gündəlik ehtiyacları üçün kredit götürürlər.

Çində şəxsi iflas sisteminin olmaması borcları silməyi qeyri-mümkün edir və kollektorlar tez-tez zənglər və təhdidlərlə borcluları qorxutmaqla məhdudiyyətlərdən keçə bilirlər. Hökumət “kredit amnistiyası” kimi təşəbbüslər təklif edir, lakin onların icrası ləng gedir.

Bu arada kredit götürənlər arasında ümidsizlik hissi artır. Mütəxəssislər xəbərdarlıq edirlər ki, artan borclanma yolu ilə istehlakı stimullaşdırmaq cəhdləri “susuzluqdan zəhər içmək kimidir”. Əsas problemləri həll etmədən - durğun gəlirlər, işsizlik və zəif sosial dəstək sistemi - borc dəliyi yalnız böyüyəcək.

Əli Babayev