Icma.az
close
up
RU
Menu

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

Bu ərazidə yeni üç mərtəbəli məktəb TİKİLƏCƏK 9 milyonluq LAYİHƏ

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

Dişlər yaddaş kartımızdır?

Yuxu ilə böyümə hormonu arasında yeni neyron əlaqəsi aşkar edilib

Tutuquşuların danışma qabiliyyəti insan beynindəki nitq mexanizmləri ilə oxşardır ARAŞDIRMA

Tutuquşuların danışma qabiliyyəti insan beynindəki nitq mexanizmləri ilə oxşardır ARAŞDIRMA

Icma.az, Yeniazerbaycan portalına istinadən məlumat verir.

Yeni bir araşdırma göstərir ki, tutuquşuların danışma qabiliyyəti insan beynindəki nitq mexanizmləri ilə gözlənilməz dərəcədə oxşardır. NYU Grossman Tibb Məktəbinin alimləri, tutuquşuların beyin fəaliyyətini izləyərək, onların səsləri necə çıxardıqlarını və bunun insanlarla hansı ortaq xüsusiyyətlərə malik olduğunu araşdırıblar.

AZƏRTAC “ScienceDaily” portalına istinadla xəbər verir ki, kiçik tutuquşular insan nitqini təqlid edə bilən azsaylı heyvanlardandır. Tədqiqat zamanı onların beynində “anterior arkopalliumun” (AAC) adlı bir hissənin səs istehsalında mühüm rol oynadığı aşkarlanıb. Bu beyin hissəsi səs orqanlarına siqnallar göndərərək tutuquşuların müxtəlif səslər çıxarmasına kömək edir. Tədqiqatçılar aşkarlayıblar ki, tutuquşular danışanda beyinlərinin müxtəlif hissələrində müəyyən neyronlar aktivləşir. Bu, pianoda düymələrə basmaq kimidir – hər səslə əlaqəli neyron qrupu işə düşür. Bu sistem insanların nitq yaratma mexanizmi ilə oxşarlıq təşkil edir. Bu araşdırma insanlarda nitq pozğunluqlarının müalicəsinə yeni imkanlar aça bilər. Bəzi insanlar insult və ya digər beyin travmaları səbəbindən afaziya (danışıqda çətinlik) və ya apraksiya (nitq hərəkətlərini düzgün planlaşdıra bilməmək) yaşayır. Tutuquşuların beynindəki nitqə nəzarət mexanizmini anlamaq bu cür pozğunluqlar üçün yeni müalicə üsulları hazırlamağa kömək edə bilər.

Araşdırmada tutuquşular “zebra ispinozu” adlı başqa bir quş növü ilə müqayisə edilib. Hər iki quş səsləri öyrənə bilsə də tutuquşular bunu daha sürətli və çevik şəkildə edir. “Zebra ispinozları” bir mahnını öyrənmək üçün minlərlə dəfə məşq etməlidirlər, halbuki tutuquşular – insanlar kimi – səsləri daha asan uyğunlaşdıra bilirlər. Bu fərqin səbəbi tutuquşuların beyinlərində “vokal klaviatura” kimi işləyən bir sistemin olmasıdır. Onlar bu daxili klaviaturadan istifadə edərək müxtəlif səsləri birləşdirə və yenidən yarada bilirlər.

Tədqiqat qrupu gələcəkdə tutuquşuların beynində hansı proseslərin “hansı piano düyməsinin basılacağına” qərar verdiyini araşdırmağı planlaşdırır. Bu biliklər insan nitqinin necə formalaşdığını daha dərindən anlamağa kömək edəcək. Həmçinin bu araşdırmalar süni intellekt texnologiyalarına, xüsusən də çatbotlar kimi danışıq modellərinin təkmilləşdirilməsinə töhfə verə bilər.

Tədqiqatın nəticələri “Nature” jurnalında dərc olunub və Simons Əməkdaşlıq Təşkilatı tərəfindən maliyyələşdirilib. Bu kəşf nitq pozğunluqları ilə bağlı yeni terapiya üsullarının inkişafına və süni intellektin daha insana bənzər danışıq bacarıqlarına sahib olmasına kömək edə bilər.

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:308
embedMənbə:https://yeniazerbaycan.com
archiveBu xəbər 21 Mart 2025 13:35 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

17 Noyabr 2026 09:13see383

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see312

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

16 Noyabr 2026 22:45see292

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see291

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see287

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see285

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

16 Noyabr 2026 20:52see282

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

17 Noyabr 2026 23:52see266

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see265

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see260

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

16 Noyabr 2026 20:15see255

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

17 Noyabr 2026 09:14see249

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see248

Bu ərazidə yeni üç mərtəbəli məktəb TİKİLƏCƏK 9 milyonluq LAYİHƏ

16 Noyabr 2026 18:22see239

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

17 Noyabr 2026 23:20see237

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see231

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

16 Noyabr 2026 23:35see225

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

17 Noyabr 2026 14:52see203

Dişlər yaddaş kartımızdır?

17 Noyabr 2026 13:42see200

Yuxu ilə böyümə hormonu arasında yeni neyron əlaqəsi aşkar edilib

17 Noyabr 2026 12:44see177
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri