Icma.az
close
up
RU
Universitetlərdə işlə təminatın aşağı düşməsinin əsas səbəbi nədir ? TƏHSİL EKSPERTİ

Universitetlərdə işlə təminatın aşağı düşməsinin əsas səbəbi nədir ? TƏHSİL EKSPERTİ

Sia Az saytından əldə olunan məlumata görə, Icma.az məlumat yayır.

Azərbaycanda ali təhsil alan məzunların təxminən yarısı işlə təmin oluna bilib. 2018-2023-cü illərdə 120 minə yaxın məzunun yalnız 58, 6%-i əmək bazarına inteqrasiya olub. Bəzi universitetlərdə məzunların iş tapma faizi 30%- dən də aşağıdır. Bəs, bu göstəricilər məzunların peşə seçimində və təhsil müəssisələrinin hazırlığında nələri göstərir? Bəzi universitetlərdə işlə təminatın 30%-ə qədər düşməsinin əsas səbəbi nədir?

Məsələ ilə bağlı təhsil eksperti Məzahir Məmmədli SİA-ya açıqlamasında bildirib ki, Azərbaycanda fəaliyyət göstərən universitetlərin böyük əksəriyyəti öz fəaliyyətlərini və tədris proseslərini əmək bazarının real tələblərinə uyğun şəkildə tənzimləmir:

"Bir çox hallarda ali təhsil müəssisələri daha çox formal prinsiplərlə işləyir: əsas məqsəd tələbə qəbulunun həyata keçirilməsi, təhsil haqqının toplanması, maddi-texniki bazanın saxlanılması və müəllim-professor heyətinin əməkhaqlarının ödənilməsindən ibarət olur. Halbuki müasir dövrdə universitet üçün əsas prioritetlər bunlar olmamalıdır.

Bugünkü universitet modeli daha strateji düşünməlidir. Ali təhsil müəssisələri ilk növbədə öz karyera mərkəzlərinin fəaliyyətini gücləndirməli, əmək bazarını dərindən araşdırmalı və hansı sahələr üzrə hansı ixtisaslara ehtiyac olduğunu müəyyən etməlidirlər. Universitet məzunu olan mütəxəssisin hansı peşə standartlarına cavab verdiyi, onun bilik və bacarıqlarının bugünkü tələblərlə nə dərəcədə uyğun olduğu ciddi şəkildə təhlil edilməlidir. Əsas sual bu olmalıdır: universitet əmək bazarının tələblərinə cavab verən, rəqabətədavamlı mütəxəssis yetişdirə bilirmi?

Təəssüf ki, mövcud vəziyyət ürəkaçan deyil. Azərbaycanda fəaliyyət göstərən universitetlərin yalnız az bir qismi məzunlarının əhəmiyyətli hissəsinin işlə təmin olunmasına nail ola bilir. Bəzi aparıcı ali təhsil müəssisələri nisbətən yaxşı göstəricilərə malik olsa da, ümumi mənzərə onu göstərir ki, əmək bazarının real tələbatını ödəyə bilən universitetlərin sayı olduqca məhduddur. Bir çox universitetlər haqqında qətiyyətlə demək çətindir ki, onlar konkret sahələr üzrə əmək bazarı üçün peşəkar kadrlar hazırlayır.

Digər tərəfdən, dövrün tələbləri köklü şəkildə dəyişir. Yeni bir mərhələ başlayır: süni intellektin sürətli inkişafı, avtomatlaşdırma və robot texnologiyalarının iri sənaye sahələrində geniş tətbiqi artıq reallıqdır. Bu dəyişikliklər gələcək illərdə klassik ixtisaslara olan tələbatı azalda, eyni zamanda yeni bilik və bacarıqlar tələb edən peşələrin önə çıxmasına səbəb ola bilər. Bu baxımdan, yaxın illərdə məzunların iş tapması daha da çətinləşəcək.

Bununla yanaşı, universitetlərə qəbul olunan tələbələrin sayı da ildən-ilə artır. Məzunların sayının artması, eyni zamanda texnologiyanın sürətlə inkişaf etməsi əmək bazarında rəqabəti daha da gücləndirir. Əgər əvvəlki dövrlərdə texnoloji dəyişikliklər bu qədər sürətli deyildisə, indi vəziyyət tamamilə fərqlidir və bu fərq gələcək üçün ciddi risklər yaradır.

Məhz buna görə də ali təhsil müəssisələrinin üzərinə daha böyük məsuliyyət düşür. Universitetlər öz tədris proqramlarını yeniləməli, müasir əmək bazarının tələblərinə uyğunlaşdırmalı, laboratoriyaları və texniki infrastrukturu müasirləşdirməlidirlər. Təhsil yalnız nəzəri biliklərlə məhdudlaşmamalı, tələbələrə praktik bacarıqlar, analitik düşüncə və yeni texnologiyalarla işləmək vərdişləri aşılanmalıdır.

Nəticə etibarilə, bu məsələlər üzərində ən çox düşünməli olan tərəf məhz universitetlərdir. Onlar dəyişən dünyaya uyğunlaşmadıqca, məzunların məşğulluq problemi daha da dərinləşəcək və ali təhsilin cəmiyyət üçün real dəyəri sual altına düşəcək".

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:264
embedMənbə:https://sia.az
archiveBu xəbər 21 Yanvar 2026 17:39 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see401

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see379

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see358

Azərbaycanla tərəfdaşlıq yeni inkişaf perspektivləri açır

21 Noyabr 2026 20:18see344

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

20 Noyabr 2026 22:21see340

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

20 Noyabr 2026 22:29see318

Mən Ukraynada Prezident olsaydım... Tramp Putinlə söhbətində danışdı

20 Noyabr 2026 22:29see301

Parisdə bugünkü etirazlara 21 mindən çox şəxs qatılıb

21 Noyabr 2026 21:24see232

Azərbaycanda regional tədris mərkəzinin yaradılması Dünya Bankı ilə müzakirə edilib

21 Noyabr 2026 15:42see226

Dünya iqtisadiyyatı təhlükə qarşısındadır KİV

22 Noyabr 2026 07:02see225

BOKT nin rəhbərliyinə təyinat olub

21 Noyabr 2026 14:31see221

Ekspert: Dövlət idarəçiliyinin rəqəmsallaşdırılması Azərbaycan iqtisadiyyatının rəqabət qabiliyyətini artırır

21 Noyabr 2026 17:24see220

La Liqa: Derbidə “sülh”

22 Noyabr 2026 00:06see215

Dərmanlar da icbari tibbi sığortaya daxil edilir Kimlər faydalanacaq?

20 Noyabr 2026 22:21see210

Fermer ucuz satır, alıcı baha alır: Qiymət fərqi harada yaranır?

21 Noyabr 2026 14:38see204

Sumqayıtda gənc oğlan qətlə yetirilib

22 Noyabr 2026 04:55see204

Allah uzaq tutsun, amma müharibə bizim işimizdir Hakan Fidan

22 Noyabr 2026 02:18see201

Mehriban Əliyeva və qızlarından Vyetnam mədəniyyətinə zərif ehtiram Foto

21 Noyabr 2026 15:21see201

Qızıl gələn il ucuzlaşacaq

21 Noyabr 2026 16:40see201

Türkiyə Super Liqası: “Qalatasaray” evdə sevindi

22 Noyabr 2026 00:13see200
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri