Icma.az
close
up
RU
Universitetlərdə işlə təminatın aşağı düşməsinin əsas səbəbi nədir ? TƏHSİL EKSPERTİ

Universitetlərdə işlə təminatın aşağı düşməsinin əsas səbəbi nədir ? TƏHSİL EKSPERTİ

Sia Az saytından əldə olunan məlumata görə, Icma.az məlumat yayır.

Azərbaycanda ali təhsil alan məzunların təxminən yarısı işlə təmin oluna bilib. 2018-2023-cü illərdə 120 minə yaxın məzunun yalnız 58, 6%-i əmək bazarına inteqrasiya olub. Bəzi universitetlərdə məzunların iş tapma faizi 30%- dən də aşağıdır. Bəs, bu göstəricilər məzunların peşə seçimində və təhsil müəssisələrinin hazırlığında nələri göstərir? Bəzi universitetlərdə işlə təminatın 30%-ə qədər düşməsinin əsas səbəbi nədir?

Məsələ ilə bağlı təhsil eksperti Məzahir Məmmədli SİA-ya açıqlamasında bildirib ki, Azərbaycanda fəaliyyət göstərən universitetlərin böyük əksəriyyəti öz fəaliyyətlərini və tədris proseslərini əmək bazarının real tələblərinə uyğun şəkildə tənzimləmir:

"Bir çox hallarda ali təhsil müəssisələri daha çox formal prinsiplərlə işləyir: əsas məqsəd tələbə qəbulunun həyata keçirilməsi, təhsil haqqının toplanması, maddi-texniki bazanın saxlanılması və müəllim-professor heyətinin əməkhaqlarının ödənilməsindən ibarət olur. Halbuki müasir dövrdə universitet üçün əsas prioritetlər bunlar olmamalıdır.

Bugünkü universitet modeli daha strateji düşünməlidir. Ali təhsil müəssisələri ilk növbədə öz karyera mərkəzlərinin fəaliyyətini gücləndirməli, əmək bazarını dərindən araşdırmalı və hansı sahələr üzrə hansı ixtisaslara ehtiyac olduğunu müəyyən etməlidirlər. Universitet məzunu olan mütəxəssisin hansı peşə standartlarına cavab verdiyi, onun bilik və bacarıqlarının bugünkü tələblərlə nə dərəcədə uyğun olduğu ciddi şəkildə təhlil edilməlidir. Əsas sual bu olmalıdır: universitet əmək bazarının tələblərinə cavab verən, rəqabətədavamlı mütəxəssis yetişdirə bilirmi?

Təəssüf ki, mövcud vəziyyət ürəkaçan deyil. Azərbaycanda fəaliyyət göstərən universitetlərin yalnız az bir qismi məzunlarının əhəmiyyətli hissəsinin işlə təmin olunmasına nail ola bilir. Bəzi aparıcı ali təhsil müəssisələri nisbətən yaxşı göstəricilərə malik olsa da, ümumi mənzərə onu göstərir ki, əmək bazarının real tələbatını ödəyə bilən universitetlərin sayı olduqca məhduddur. Bir çox universitetlər haqqında qətiyyətlə demək çətindir ki, onlar konkret sahələr üzrə əmək bazarı üçün peşəkar kadrlar hazırlayır.

Digər tərəfdən, dövrün tələbləri köklü şəkildə dəyişir. Yeni bir mərhələ başlayır: süni intellektin sürətli inkişafı, avtomatlaşdırma və robot texnologiyalarının iri sənaye sahələrində geniş tətbiqi artıq reallıqdır. Bu dəyişikliklər gələcək illərdə klassik ixtisaslara olan tələbatı azalda, eyni zamanda yeni bilik və bacarıqlar tələb edən peşələrin önə çıxmasına səbəb ola bilər. Bu baxımdan, yaxın illərdə məzunların iş tapması daha da çətinləşəcək.

Bununla yanaşı, universitetlərə qəbul olunan tələbələrin sayı da ildən-ilə artır. Məzunların sayının artması, eyni zamanda texnologiyanın sürətlə inkişaf etməsi əmək bazarında rəqabəti daha da gücləndirir. Əgər əvvəlki dövrlərdə texnoloji dəyişikliklər bu qədər sürətli deyildisə, indi vəziyyət tamamilə fərqlidir və bu fərq gələcək üçün ciddi risklər yaradır.

Məhz buna görə də ali təhsil müəssisələrinin üzərinə daha böyük məsuliyyət düşür. Universitetlər öz tədris proqramlarını yeniləməli, müasir əmək bazarının tələblərinə uyğunlaşdırmalı, laboratoriyaları və texniki infrastrukturu müasirləşdirməlidirlər. Təhsil yalnız nəzəri biliklərlə məhdudlaşmamalı, tələbələrə praktik bacarıqlar, analitik düşüncə və yeni texnologiyalarla işləmək vərdişləri aşılanmalıdır.

Nəticə etibarilə, bu məsələlər üzərində ən çox düşünməli olan tərəf məhz universitetlərdir. Onlar dəyişən dünyaya uyğunlaşmadıqca, məzunların məşğulluq problemi daha da dərinləşəcək və ali təhsilin cəmiyyət üçün real dəyəri sual altına düşəcək".

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:244
embedMənbə:https://sia.az
archiveBu xəbər 21 Yanvar 2026 17:39 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see331

Gələn il qeyri dövlət müəssisələri büdcədən 130 mln. manata yaxın subsidiya alacaq

14 Noyabr 2026 18:04see322

Ədalət Partiyasında şairlə səmimi görüş

14 Noyabr 2026 17:43see312

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see305

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see304

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see276

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see274

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see267

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see267

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see264

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see252

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see249

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see247

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see246

Bitkoinin qiyməti 66 min dollardan aşağı düşdü

15 Noyabr 2026 01:34see215

Həftədə bir məşq fiziki formanı və sağlamlığı yaxşılaşdıra bilərmi?

14 Noyabr 2026 21:54see214

Məşhur model milyarderə ərə getdi

15 Noyabr 2026 00:26see206

Türkiyəli aktyor ev sahibi ilə məhkəməni uddu Kirayə qalmaqalı

14 Noyabr 2026 22:18see190

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

15 Noyabr 2026 15:50see190

Yuxusuzluq infarkt və insult riskini artırır Həkimdən xəbərdarlıq

15 Noyabr 2026 14:28see188
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri