Icma.az
close
up
RU
Universitetlərdə işlə təminatın aşağı düşməsinin əsas səbəbi nədir ? TƏHSİL EKSPERTİ

Universitetlərdə işlə təminatın aşağı düşməsinin əsas səbəbi nədir ? TƏHSİL EKSPERTİ

Sia Az saytından əldə olunan məlumata görə, Icma.az məlumat yayır.

Azərbaycanda ali təhsil alan məzunların təxminən yarısı işlə təmin oluna bilib. 2018-2023-cü illərdə 120 minə yaxın məzunun yalnız 58, 6%-i əmək bazarına inteqrasiya olub. Bəzi universitetlərdə məzunların iş tapma faizi 30%- dən də aşağıdır. Bəs, bu göstəricilər məzunların peşə seçimində və təhsil müəssisələrinin hazırlığında nələri göstərir? Bəzi universitetlərdə işlə təminatın 30%-ə qədər düşməsinin əsas səbəbi nədir?

Məsələ ilə bağlı təhsil eksperti Məzahir Məmmədli SİA-ya açıqlamasında bildirib ki, Azərbaycanda fəaliyyət göstərən universitetlərin böyük əksəriyyəti öz fəaliyyətlərini və tədris proseslərini əmək bazarının real tələblərinə uyğun şəkildə tənzimləmir:

"Bir çox hallarda ali təhsil müəssisələri daha çox formal prinsiplərlə işləyir: əsas məqsəd tələbə qəbulunun həyata keçirilməsi, təhsil haqqının toplanması, maddi-texniki bazanın saxlanılması və müəllim-professor heyətinin əməkhaqlarının ödənilməsindən ibarət olur. Halbuki müasir dövrdə universitet üçün əsas prioritetlər bunlar olmamalıdır.

Bugünkü universitet modeli daha strateji düşünməlidir. Ali təhsil müəssisələri ilk növbədə öz karyera mərkəzlərinin fəaliyyətini gücləndirməli, əmək bazarını dərindən araşdırmalı və hansı sahələr üzrə hansı ixtisaslara ehtiyac olduğunu müəyyən etməlidirlər. Universitet məzunu olan mütəxəssisin hansı peşə standartlarına cavab verdiyi, onun bilik və bacarıqlarının bugünkü tələblərlə nə dərəcədə uyğun olduğu ciddi şəkildə təhlil edilməlidir. Əsas sual bu olmalıdır: universitet əmək bazarının tələblərinə cavab verən, rəqabətədavamlı mütəxəssis yetişdirə bilirmi?

Təəssüf ki, mövcud vəziyyət ürəkaçan deyil. Azərbaycanda fəaliyyət göstərən universitetlərin yalnız az bir qismi məzunlarının əhəmiyyətli hissəsinin işlə təmin olunmasına nail ola bilir. Bəzi aparıcı ali təhsil müəssisələri nisbətən yaxşı göstəricilərə malik olsa da, ümumi mənzərə onu göstərir ki, əmək bazarının real tələbatını ödəyə bilən universitetlərin sayı olduqca məhduddur. Bir çox universitetlər haqqında qətiyyətlə demək çətindir ki, onlar konkret sahələr üzrə əmək bazarı üçün peşəkar kadrlar hazırlayır.

Digər tərəfdən, dövrün tələbləri köklü şəkildə dəyişir. Yeni bir mərhələ başlayır: süni intellektin sürətli inkişafı, avtomatlaşdırma və robot texnologiyalarının iri sənaye sahələrində geniş tətbiqi artıq reallıqdır. Bu dəyişikliklər gələcək illərdə klassik ixtisaslara olan tələbatı azalda, eyni zamanda yeni bilik və bacarıqlar tələb edən peşələrin önə çıxmasına səbəb ola bilər. Bu baxımdan, yaxın illərdə məzunların iş tapması daha da çətinləşəcək.

Bununla yanaşı, universitetlərə qəbul olunan tələbələrin sayı da ildən-ilə artır. Məzunların sayının artması, eyni zamanda texnologiyanın sürətlə inkişaf etməsi əmək bazarında rəqabəti daha da gücləndirir. Əgər əvvəlki dövrlərdə texnoloji dəyişikliklər bu qədər sürətli deyildisə, indi vəziyyət tamamilə fərqlidir və bu fərq gələcək üçün ciddi risklər yaradır.

Məhz buna görə də ali təhsil müəssisələrinin üzərinə daha böyük məsuliyyət düşür. Universitetlər öz tədris proqramlarını yeniləməli, müasir əmək bazarının tələblərinə uyğunlaşdırmalı, laboratoriyaları və texniki infrastrukturu müasirləşdirməlidirlər. Təhsil yalnız nəzəri biliklərlə məhdudlaşmamalı, tələbələrə praktik bacarıqlar, analitik düşüncə və yeni texnologiyalarla işləmək vərdişləri aşılanmalıdır.

Nəticə etibarilə, bu məsələlər üzərində ən çox düşünməli olan tərəf məhz universitetlərdir. Onlar dəyişən dünyaya uyğunlaşmadıqca, məzunların məşğulluq problemi daha da dərinləşəcək və ali təhsilin cəmiyyət üçün real dəyəri sual altına düşəcək".

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:257
embedMənbə:https://sia.az
archiveBu xəbər 21 Yanvar 2026 17:39 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see356

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see329

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see306

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

20 Noyabr 2026 00:00see274

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

19 Noyabr 2026 21:00see269

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

20 Noyabr 2026 00:06see260

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see256

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see247

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see242

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see241

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

20 Noyabr 2026 06:10see241

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see237

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see233

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see231

Dövlətçilik məfkurəsinə sədaqətin təcəssümü ŞƏRH

20 Noyabr 2026 21:27see224

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

20 Noyabr 2026 22:29see221

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

20 Noyabr 2026 22:21see217

“Unudulmaz bir hekayə yazmağa çalışacağıq” Dambrauskas

20 Noyabr 2026 21:24see212

YAP Nizami rayon təşkilatının növbəti yeni ərazi partiya təşkilatı təsis edilib

20 Noyabr 2026 20:43see210

Mən Ukraynada Prezident olsaydım... Tramp Putinlə söhbətində danışdı

20 Noyabr 2026 22:29see206
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri