Uşağınız niyə qaranlıqdan qorxur?

İşığı söndürən kimi uşaq sanki özünü görünməz təhlükələrdən qoruyan kiçik bir keşikçiyə çevrilir. Onun üçün qaranlıq sadəcə lampanın sönməsi deyil, içində çoxlu naməlumluq olan ayrı bir dünyadır.

Lent.az xəbər verir ki, qaranlıq qorxusu uşaqlar arasında ən geniş yayılmış qorxulardan biridir. Və demək olar ki, hər zaman bu qorxunun arxasında sadəcə gecədən çəkinməkdən daha dərin səbəblər dayanır. Qaranlıq uşağı ətraf mühit üzərində nəzarət hissindən məhrum edir. O, ətrafında nə baş verdiyini görmür və beyin avtomatik olaraq mümkün təhlükələri “tamamlayır”.

Uşaq təxəyyülü böyüklərinkindən daha canlı işləyir. Böyüyün sadəcə şkafın kölgəsi kimi gördüyü şey uşaq üçün bütöv bir hekayəyə çevrilə bilər. Mütəxəssislər qeyd edirlər ki, qaranlıq qorxusu çox vaxt yaş xüsusiyyətləri ilə bağlı olur. 4–7 yaş aralığında uşaqlar dünyanın hər zaman təhlükəsiz olmadığını anlamağa başlayırlar. Məhz bu dövrdə ölüm, xəstəlik və yoxa çıxma ilə bağlı suallar yaranır.

Qaranlıq isə naməlumluğun rəmzinə çevrilir. Bəzən qorxu stresli hadisələrdən sonra güclənir. Köçmək, valideynlərin mübahisəsi və ya qorxulu cizgi filminə baxmaq belə tetikleyici ola bilər. Psixoloqlar vurğulayırlar ki, uşaq hər zaman nədən qorxduğunu izah edə bilmir. O, sadəcə narahatlıq hiss edir və qaranlıq bu hissi daha da gücləndirir. Qorxunu məsxərəyə qoymaq olmaz. Uşaq bunu dəstəkdən imtina kimi qəbul edir. Ən yaxşı yol ona hisslərini adlandırmağa kömək etməkdir. Qorxu konkret forma aldıqda, daha az qorxuducu görünür. Bəzi uşaqlara gecə lampası kömək edir. Yumşaq işıq yuxunu pozmadan təhlükəsizlik hissi yaradır. Digərləri üçün qapının bir az açıq qalması vacibdir. Bu, valideynlərlə əlaqə hissini qoruyur.

Mütəxəssislər qorxuları gecə deyil, gündüz müzakirə etməyi tövsiyə edirlər. Sakit mühitdə uşaq yaşadıqlarını daha asan bölüşür. Əgər qorxu həddindən artıq güclüdürsə, uşağın ümumi emosional vəziyyətinə diqqət yetirmək lazımdır. Bəzən bu, daxili gərginliyin siqnalı ola bilər. Lakin əksər hallarda qaranlıq qorxusu inkişafın normal mərhələsidir. Böyüklərin dəstəyi ilə bu qorxu yarandığı kimi təbii şəkildə də keçib gedir.