Vəfat etmiş valideynin pensiyasını bu yolla almaq olar

Azərbaycanda ailə başçısını itirmək, ailə üzvləri üçün həm mənəvi, həm də maddi çətinliklər yaradır.

BAKU.WS-in məlumatına görə, dövlətin sosial siyasətində bu hallarda dəstək mexanizmi kimi ailə başçısını itirməyə görə əmək pensiyası nəzərdə tutulur.

Bu pensiya, müəyyən şərtlərə cavab verən ailə üzvlərinə ödənilir və onların sosial rifahının təmin edilməsinə yönəlib.

Pensiya kimlərə verilir, necə hesablanır və hansı sənədlər tələb olunur?

Dövlət Sosial Müdafiə Fondundan (DSMF) BAKU.WS-in sorğusuna cavab olaraq bildirilib ki, Ailə başçısını itirmiş şəxslərin sosial təminatının vacib hissələrindən biri olan ailə başçısını itirməyə görə əmək pensiyası müəyyən şərtlərlə təyin edilir:

"Bu pensiya, vəfat etmiş şəxsin qanunvericilikdə tələb olunan sığorta stajı olduğu halda ailə üzvlərinə verilir.

Ölən və ya həlak olmuş şəxsin aşağıdakı ailə üzvləri əmək pensiyası almaq hüququna malikdir:

18 yaşına çatmamış övladları;

18 yaşına çatanadək əlilliyi müəyyən edilmiş və ya daha sonra əlilliyi olan övladları;

Əyani təhsil alan və 23 yaşına qədər olan övladları;

Kişilər üçün 65 yaş, qadınlar üçün 64 yaşına çatmış və ya 61-100% orqanizmin funksiyalarının pozulması səbəbilə əlilliyi müəyyən edilmiş valideynlər (ana, ata), həyat yoldaşı (əri/arvadı);

8 yaşına çatmamış uşaqlara, qardaşlara, bacılara və nəvələrə baxan işləməyən valideynlərdən biri, həyat yoldaşı, baba, nənə, qardaş və ya bacı.

Pensiyanın hesablanma qaydası belədir:

Ailə başçısını itirməyə görə əmək pensiyası, əlilliyə görə əmək pensiyasının sığorta hissəsinin hesablanma qaydalarına uyğun şəkildə aparılır.

Məsələn, 1977-ci il təvəllüdlü şəxs 2023-cü ilin fevral ayında vəfat etdikdə, onun 2 ailə üzvünün pensiya almaq hüququ yaranır.

Mərhumun 10 il iş stajı tələb olunduğu halda, onun 18 il 4 ay sığorta stajı var.

Fərdi hesabındakı pensiya kapitalı 31 041,44 manatdır.

Bu məbləğin 86,40-a bölünməsi nəticəsində 359,28 manat pensiya məbləği təyin edilir.

Pensiya Təyin Edilməsi Üçün Tələb Olunan Sənədlər

Pensiya almaq üçün aşağıdakı sənədlərin təqdim edilməsi vacibdir:

✔ Şəxsiyyət vəsiqəsinin surəti

✔ Vəfat etmiş ailə başçısının doğum və ölüm haqqında şəhadətnamələri

✔ 23 yaşınadək olan övladların təhsil aldıqları müəssisədən arayış

✔ Əlilliyi olan şəxslər üçün tibbi ekspertizanın çıxarışı

✔ Dul qalan ər və ya arvadın yenidən nikaha girmədiyini təsdiq edən arayış

✔ Vəfat etmiş şəxsin əmək stajını təsdiqləyən sənədlər (əmək kitabçası və s.)

✔ Xüsusi rütbəli şəxslərin ailə üzvləri üçün aidiyyəti dövlət qurumlarından təqdim edilən məlumat vərəqi".

Qeyd edək ki, bu pensiya ölkədə sosial təminatın mühüm bir elementi olaraq, ailə başçısını itirən şəxslərin maddi yükünü yüngülləşdirmək məqsədi daşıyır. Əgər ailədə bu hüquqa malik şəxslər varsa, lazımi sənədləri toplayaraq aidiyyəti qurumlara müraciət edə bilər.

Orxan Hüseyn