Xarici səyyahların gözü ilə...

Azad ərazilərə növbəti səfər baş tutub

İşğaldan azad olunduqdan sonra bu ərazilərimizi görmək istəyən səyyahların sayı gündən-günə artır. Artıq indiyə kimi çoxsaylı məşhur blogger və səyyahlar Qarabağı görmək imkanı qazanıblar. Onlar azad olunan rayonlara səfər edərək orada törədilən erməni vandalizmini öz gözləri ilə görürlər. Bu, həm də misli görünməmiş dağıntılara məruz qalan ərazilərimizin bütün dünyada tanıdılması üçün böyük əhəmiyyətə malikdir.

Belə səfərlər vasitəsilə dünya ictimaiyyətininin diqqətini işğaldan azad olnmuş ərazilərdə törədilən vəhşiliklərə yönəltmək mümkün olur. Səyyahlar həm də Qarabağda aparılan sürətli bərpa və quruculuq işləri ilə tanış olurlar. Xarici qonaqlar həmin ərazilərin işğal zamanı vəziyyəti və işğaldan azad edildikdən sonra aparılan quruculuq işləri ilə tanış olmaqla, ermənilərin hansı xislətə malik olduqlarını görürlər. Səyyahların Qarabağa səfər etməsi bölgənin turizm potensialının da dünya ictimaiyyətinə çatdırılmasında böyük əhəmiyyətə malikdir.

Dünən ETIC (“Extreme Traveler International Congress”) klubuna üzv beynəlxalq səyahətçilərin Qarabağa növbəti səfəri baş tutub. Qrupa 8 ölkədən - ABŞ, Böyük Britaniya, Almaniya, Belçika, Avstriya, İsveç, İrlandiya və Portuqaliyadan olan səyahətçilər daxildir.

Heyət 2 gün ərzində avtomobil yolu ilə Ağdam-Xankəndi-Laçın-Şuşa-Füzuli xətti üzrə hərəkət etməyi planlaşdırır. Səfərdə məqsəd işğaldan azad edilmiş ərazilərin populyarlaşdırılması, aparılan genişmiqyaslı tikinti və bərpa işlərinin gedişi ilə tanış olmaqdır.

15-ci səfər...

İşğaldan azad edilmiş ərazilərin “black tourism” çərçivəsində tanıdılması, nəhəng quruculuq-bərpa işlərinin nümayişi üçün dünyanın əsas beynəlxalq səyahətçilər klublarının xətti ilə 2021-2025-ci illərdə Qarabağ və Şərqi Zəngəzura 14 dəfə beynəlxalq səyahətçilərin səfərləri təşkil edilib. Bu, eyni qəbildən olan sayca 15-ci səfərdir.

8 ölkədən - ABŞ, Böyük Britaniya, Almaniya, Belçika, Avstriya, İsveç, İrlandiya, Portuqaliyadan gələn heyətdə MTP (Most Traveled People) beynəlxalq səyahətçilər şəbəkəsinin təsisçisi Charles Veley (ABŞ) də təmsil olunan qonaqlar Ağdam şəhərində avtomobil turundan sonra Ağdam Cümə məscidində olublar.

Qonaqlara Prezidentin xüsusi nümayəndəsinin əməkdaşı məscid haqqında ətraflı məlumat verib. Qeyd olunub ki, dini abidə Ermənistan ordusu tərəfindən işğal dövründə dağıdılıb, qarət edilib. Həmçinin binanın içərisində donuz saxlanılıb. Şəhər işğaldan azad edildikdən sonra burada əsaslı restovrasiya işləri aparılaraq yenidən istifadəyə verilib.

Daha sonra səyyahlar Ağdam Çörək muzeyinin qalıqlarını ziyarət ediblər. Onlara muzey barədə məlumat verilib. Bildirilib ki, 1983-cü ildə yaradılmış muzey 1993-cü ildə işğaldan sonra ermənilər tərəfindən dağıdılıb. Səyyahlar Ağdam şəhərində aparılan yenidənqurma və bərpa işləri ilə tanış olublar.

Qonaqlar Ağdam şəhərindən sonra Xankəndi şəhərinə yola düşüblər. Səyyahlar Qarabağ Universitetinə gəliblər. Onlar burada tədris prosesinin təşkili və tələbələr üçün yaradılan şəraitlə tanış olublar. Səyyahlar, həmçinin universitetin yeni kampuslarının inşa edildiyi tikinti meydançalarında olublar.

Ağdamda genişmiqyaslı işlər görülür

Ağdamda səfərdə olan almaniyalı səyyah Oliver Kompkens Ağdamda fantastik işlərin görüldüyünü bildirib: “Burada davam edən bərpa-quruculuq işlərini görmək heyranedicidir”.

Azərbaycana ikinci dəfə gəldiyini xatırladan səyyah ölkəmizə ilk dəfə 2017-ci ildə səfər etdiyini qeyd edib: “O vaxt mən Moskvada professor idim və konfransda çıxış etmək üçün Bakıya gəlmişdim. O zaman da mən Azərbaycana heyran olmuşdum. Xüsusən Azərbaycanı başqa postsovet ölkələri ilə müqayisə edəndə fərqli bir atmosferi və çox avropalaşmış, müasir ölkə və təhsilli bir xalqı görmək olur”.

Oliver Kompkens azad edilmiş Ağdam şəhərininin dirçəldiyini, burada yol və digər infrastruktur işlərinin icra edildiyini vurğulayıb: “Azərbaycan xalqını və hökumətini fantastik işə görə təbrik edirəm. Ağdam şəhəri tam bərpa ediləndən sonra növbəti illərdə də bura gəlməyə can atacağam”.

“Hər şeyin bu qədər tez həll olunacağını gözləmirdim”

Ağdamda səfərdə olan digər almaniyalı səyyah Karl Kuffner Ağdamda hər şeyin bu qədər tez həll olunacağını gözləmədiyini deyib: “Burada olduğuma görə çox şadam. Mən buraya 2021-ci ildə gəlmişdim. O vaxt burada hər şey məhv olmuş vəziyyətdə idi. Hələ o vaxt burada görüləcək işlərin planını müşahidə etmişdim. İndi görülmüş işlərə və digər tikinti işlərinə şahid olmaq, insanların sülh içində yaşadığını görmək çox xoşdur. 2021-ci ildə burada olanda hər şeyin bu cür tez həll ediləcəyini gözləmirdim. Yollar, körpülər - hər şey əladır. O vaxt biz burada minaları da görmüşdük. İndi minalar təmizlənib, bu həqiqətən əladır”.

İnsanlar sülh şəraitində yaşayırlar

Portuqaliyalı səyyah Jo Paulo Pihoto bildirib ki, Qarabağda bərpa işləri tam sürətlə davam edir və insanlar nəhayət sülh içində yaşayırlar. O, qeyd edib ki, 2021-ci ildəki səfəri zamanı bərpa işlərinin planlarını görüb: “İndi isə bütün planların həqiqətən həyata keçirildiyinin şahidi oldum. Dəyişikliklər heyranlıq doğurur”.

Səyyah, həmçinin Azərbaycanın səyləri nəticəsində regionun tezliklə minalardan təmizlənəcəyinə əminliyini ifadə edib: “Ağdam demək olar ki, tamamilə minalardan təmizlənib. Bu həqiqətən təsirli bir işdir”.

Yeganə BAYRAMOVA