Xəzərdə nərə və qızıl balıqların kökü kəsilib?

"Bu il həm Xəzər dənizində, həm də daxili sularda ehtiyatların qiymətləndirilməsi işini elmi əsaslarla aparmağa çalışmışıq. 

Bu sahədə Türkiyədən olan elm adamları, eyni zamanda Milli Elmlər Akademiyasının Zoologiya İnstitutunun əməkdaşları ilə birgə qiymətləndirmələr aparılıb".

Bu sözləri yerli mediaya açıqlamasında Balıqçılıq və Akvakultura Mərkəzinin direktoru Ceyhun Əliyev deyib.Onun sözlərinə görə, həmin qiymətləndirmələr əsasında gələcək illərin ehtiyatların bərpası üçün balıq buraxılışlarının sayını müəyyənləşdirilib:

"Eyni zamanda kvota hədlərini da müəyyən olunub. Bu proses zamanı bəzi vacib məqamlar üzı çıxdı. Bəzi növ balıqların nəzarətsiz artması qeydə alındı. Eyni zamanda bəzi balıqların, xüsusilə çəkikimilərin sayının azalması üzə çıxdı.

Mərhələli şəkildə ehtiyatların bərpası üçün, xüsusən daxili sularda Kür-Araz və ona bağlı digər dağ çaylarında çəkikimlərin bərpası üçün növbəti illərdə bir proqram hazırlanacaq. Eyni zamanda, mərkəzin tabeliyindəki təsərrüfatlar da bu istiqamətdə öz işini görəcək".

Bəs hansı balıqların sayı azalıb və kökü kəsilə bilər?

"Cebheinfo.az"a açıqlamasında “Biosfer” İctimai Birliyinin sədri, ekoloq Qorxmaz İbrahimli deyib ki, artıq nərəkimilər fəsiləsinə aid olan balıqlara Xəzər dənizdə rast gəlmək sensasiyaya çevrilib. Onun sözlərinə görə, qızıl balığın da kökü kəsilmək üzrədir, buna görə də qiymətlər kəskin bahalaşıb:

"Ağbalıq, osetrin və digər növlər Xəzərin ən məşhur balıqlarıdır. Bu balıqların azalmasını, kökünün kəsilməsini iqlim dəyişikliyi ilə əlaqələndirmək olmaz. Əsas səbəb brakonyerlik, plansız və nəzarətsiz ovlanmadır. 

Həddindən artıq, mədəniyyətsiz şəkildə balıq ovu  korrupsiya və məmur özbaşınalığının nəticəsidir. Dənizə cavabdeh şəxsləri araşdırsaz çoxunun brakonyer gəmisi var. Hətta bəzən eşidirik ki, Qazaxıstan sularında həbs olunub. 

Bu gün hökumət süni nərə yetişdirməyə məcbur qalıb, halbuki bu balıqlar vaxtilə təbii şəkildə çoxalırdı. Nərəkimilər, qızılbalıq, kütüm, kifal demək olar ki, yox olmaq üzrədir". 

Ekoloq bildirib ki, vaxtında qeyri-qanuni üsullarla balıq ovlanması bu vəziyyəti yaradıb:

"Dəniz sahilində balıq tutan istənilən şəxsdən soruşsanız ki, "balığın vəziyyəti necədir, deyəcəklər balıq yoxa çıxıb". Onun yox olmasının tək səbəbi qeyri-qanuni ovdur, brakonyerlikdir. Ona görə də bazarda balığın qiyməti günü- gündən bahalaşır. 

Zamanında qarşısı alınmayan, elektrik şoku və partlayıcılarla aparılan balıq ovu bizi bu vəziyyətlə üz-üzə qoyub. Qeyri-qanuni, qeyri-mədəni ovlanmanın nəticəsi özünü göstərir". Qorxmaz İbrahimli qeyd edib ki, dünyanın heç bir ölkəsində balıq bizdəki qədər baha deyil:

"Hətta Naxçıvan və Lənkəranda balığın qiyməti bir qədər ucuzdur. Amma Bakı ətrafında balıq tapmaq müşkülə çevrilib. Çünki bu ətrafda balıq ovlanması kobud şəkildə aparılıb. 

Eyni vəziyyət çaylarda da yaşanır. Bir vaxtlar "ala balıq" kimi tanıdığımız növ indi demək olar ki, mövcud deyil. Qeyri-qanuni üsullarla, partlayıcı maddələrdən istifadə etməklə balığın kökünü kəsdilər. İndi isə bundan şikayətlənirik". 

Ekoloq vurğulayıb ki, vəziyyətin daha da ağırlaşmaması üçün dövlət strukturları dərhal tədbirlər görməlidir:

"Bu problemlə bağlı Ekologiya və Təbii Sərvətlər Nazirliyi, Nazirlər Kabineti təcili, ciddi və real addımlar atmalıdır. Balıqların kökü kəsildikdən sonra verilən qərarların heç bir mənası olmayacaq".

Əfsanə Rəcəb
"Cebheinfo.az"

Açar sözlər: Xəzər nərə qızıl balıqlar Qorxmaz İbrahimli

Problemlərinizi bizə yazın, şahidi olduğunuz hadisələri çəkib göndərin