Icma.az
close
up
RU
Yaşıl enerji də qaradır: Sonumuzla bağlı yeni nəzəriyyə

Yaşıl enerji də qaradır: Sonumuzla bağlı yeni nəzəriyyə

Icma.az xəbər verir, Azvision saytına əsaslanaraq.

Bu maraqlı paradoksu necə çözələyə, "hamını necə tapa" bilərik? Fikirləşdikcə zehnimizdə iki sadə fərziyyə doğur:
- Yerdənkənar bu, ya digər sivilizasiya mövcuddur, amma gizlidir. Odur ki Yer kürəsi ilə əlaqə qurmurlar;
- Yerdənkənar sivilizasiyalar inkişafının müəyyən mərhələsində məhv olur.
İkinci fərziyyəni araşdıran alimlər yadplanetlərin məhvinə gətirib çıxan müxtəlif səbəblər irəli sürürlər. Son dövrdə isə Yer kürəsini də bürüyən bir problemin üzərində dayanırlar: iqlim dəyişikliyi.
(İtalyan mənşəli ABŞ fiziki Enriko Fermi)
Dünyamızda XIX əsrin ikinci yarısında başlayan böyük sənaye inqilabından bəri enerji istehlakı həndəsi silsilə ilə artmaqdadır. Təkcə 2023-cü ildə yer üzündə 180 min teravatt/saat enerji istehsal və istehlak olunub ki, bu, Yer kürəsinin Günəşdən cəmi 1 saniyədə aldığı enerjiyə bərabərdir.
Florida Texnologiya İnstitutunun fizika və kosmik elmlər üzrə dosenti Manasvi Linqamın rəhbərliyindəki elmi qrupun gəldiyi qənaətə görə, iqlim dəyişikliyi kainatdakı hər bir sivilizasiyanın təbii "taleyidir". Qrupun tədqiqatının nəticələri göstərir ki, əgər bəşəriyyət növbəti miniliikdə külli miqdarda enerji yaratmağa davam edərsə, bu enerji Yer kürəsindəki həyat şəraitini sıradan çıxaracaq. Alimlər, eyni zamanda, diqqətə çatdırırlar ki, termodinamikanın ikinci qanununa əsasən, yaradılan enerji, onsuz da, bütövlükdə səmərəli xərclənməyəcək. Bu faktı belə bir bənzətmə ilə əyani göstərə bilərik: deyək, otaqda işıqlandırma üçün çıraq yandırılır, lakin o öz vəzifəsindən çox otağı dayanmadan istiləşdirir, yəni enerjisini səmərəsiz xərcləyir.

(Florida Texnologiya İnstitutunun fizika və kosmik elmlər üzrə dosenti Manasvi Linqam)
"Beləliklə, başa düşürük ki, iqlim dəyişikliyinin əsas amili istixana qazı deyil, enerjinin özüdür. Günəş panellərindən, külək turbinlərindən, hər şeydən sızan səmərəsiz enerji Yer kürəsini qızdırır. Daha çox enerji daha çox yanmağa bərabərdir", - Linqam vurğulayır.
İnsan hələ daş dövründə ilk dəfə odu kəşf edib yandıranda artıq təbiətə mənfi təsir göstərmişdi, ancaq bu təsir xüsusilə 200 ildir ki kütləvi enerji istehsal və istehlakı ilə özünün, yəqin ki, pik nöqtəsinə çatıb. Bu, iqlimə, təbiətə elə böyük zərbə vurur ki, "sıfır emissiya", "yaşıl istehlak" kimi tədbirlər köməyə gəlmir.

"Məhz bu səbəbdən yerdənkənar varlıqlardan siqnal almırıq, çünki hamısı öz sivilizasiyalarının ən güclü çağında məhv olublar. Yer kürəsində də həyatın formalaşması yüz milyonlarla ilə başa gəlib. İnsan min illər ərzində yalnız ibtidai həyat şəraitində yaşayıb. İnkişafa isə yalnız son əsrlərdə çatmışıq. Bizdən sonra isə, görünür, dünyanın bir neçə əsr ömrü qalıb", - Manasvi Linqam deyir.
Onun sözlərinə görə, yeganə çarəmiz - enerji istehsalını, texnoloji inkişafı dayandırmaqdır:
"Sadə evlərdə məhdud imkanlarla yaşamaq, öz yetişdirdiyini yemək. Mobil telefonsuz, internetsiz, təyyarəsiz - qədimdəki kimi. Bəlkə də, bir çox yadplanetli belə həyat şəraitini seçdiyi, texnoloji avadanlıqlar işlətmədiyi üçün onlardan siqnal almırıq".
Firudin Həmidli
AzVision.az
Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:257
embedMənbə:https://azvision.az
archiveBu xəbər 04 Noyabr 2024 18:38 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Azərbaycanla tərəfdaşlıq yeni inkişaf perspektivləri açır

21 Noyabr 2026 20:18see375

Parisdə bugünkü etirazlara 21 mindən çox şəxs qatılıb

21 Noyabr 2026 21:24see247

Dünya iqtisadiyyatı təhlükə qarşısındadır KİV

22 Noyabr 2026 07:02see241

Azərbaycanda regional tədris mərkəzinin yaradılması Dünya Bankı ilə müzakirə edilib

21 Noyabr 2026 15:42see240

BOKT nin rəhbərliyinə təyinat olub

21 Noyabr 2026 14:31see236

Ekspert: Dövlət idarəçiliyinin rəqəmsallaşdırılması Azərbaycan iqtisadiyyatının rəqabət qabiliyyətini artırır

21 Noyabr 2026 17:24see235

Fermer ucuz satır, alıcı baha alır: Qiymət fərqi harada yaranır?

21 Noyabr 2026 14:38see233

Qızıl gələn il ucuzlaşacaq

21 Noyabr 2026 16:40see231

Mehriban Əliyeva və qızlarından Vyetnam mədəniyyətinə zərif ehtiram Foto

21 Noyabr 2026 15:21see230

La Liqa: Derbidə “sülh”

22 Noyabr 2026 00:06see229

Samvel Karapetyan: “Paşinyan müalicə olunmalıdır”

21 Noyabr 2026 17:14see225

Sumqayıtda gənc oğlan qətlə yetirilib

22 Noyabr 2026 04:55see218

Allah uzaq tutsun, amma müharibə bizim işimizdir Hakan Fidan

22 Noyabr 2026 02:18see213

Türkiyə Super Liqası: “Qalatasaray” evdə sevindi

22 Noyabr 2026 00:13see213

SEPAH ABŞ nin hərbi bazalarını hədəf aldı

22 Noyabr 2026 00:43see213

2026 cı ilin sonunda almaq üçün ən sərfəli iPhone modelləri

21 Noyabr 2026 21:07see212

Ötən gün götürülən narkotik vasitələrin həcmi açıqlandı

21 Noyabr 2026 16:00see212

İbrahim Kalın HƏMAS nümayəndə heyəti ilə Qəzzada atəşkəsi müzakirə etdi

22 Noyabr 2026 00:03see212

İran Bəhreyndə sənaye müəssisəsinə zərbə endirdi

22 Noyabr 2026 00:23see210

Milton qasırğası ABŞ də yaşayan azərbaycanlıların evlərini də vurdu

22 Noyabr 2026 07:05see208
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri