Icma.az
close
up
RU
Yaxın Şərqdə güc düzəninin dəyişməsi: İran hadisələrinin geniş regional effekti

Yaxın Şərqdə güc düzəninin dəyişməsi: İran hadisələrinin geniş regional effekti

Bakivaxti saytından alınan məlumata görə, Icma.az bildirir.

İranda son həftələrdə baş verənlər yalnız ölkənin daxilindəki idarəetmə böhranının nəticəsi kimi deyil, Yaxın Şərqdə artıq formalaşmağa başlayan yeni güc düzəninin katalizatoru kimi oxunmalıdır.

ABŞ-də İrana qarşı hansı taktikanın seçilməsi ilə bağlı fikir ayrılığı zahirən parçalanma təsiri yaratsa da, əslində Vaşinqtonun bir neçə paralel ssenarini eyni anda işlətməyə çalışdığını göstərir. Trampın sərt bəyanatları, Rubio kimi fiqurların rəhbərliyin tam neytrallaşdırılması çağırışı və eyni zamanda diplomatiya tələbləri ABŞ-nin İranın gələcək siyasi arxitekturasını müəyyən edə biləcək imkan pəncərəsinin yetişməsini gözlədiyini göstərir.

Bununla yanaşı, İranla ticarət edən ölkələrə 25 faiz tarif tətbiqi region dövlətlərini real tərəf seçməyə məcbur edəcək qədər ciddi iqtisadi təzyiq vasitəsinə çevrilir. Bu, təkcə sanksiya deyil, yeni Yaxın Şərq nizamına keçidin iqtisadi giriş mərhələsidir.

Həmçinin Rusiya və İsrailin davranışları göstərir ki, İran ətrafında yaranan vəziyyət tək-tərəfli deyil, çoxqatlı qarşıdurmanın nüvəsinə çevrilib. Moskva Tehranı hərbi asılılıqda saxlayaraq öz manevr imkanlarını artırır və bunun qarşılığında həm siyasi, həm hərbi dividendlər əldə edir. İsrail isə davamlı lobbi fəaliyyəti ilə ABŞ-dəki müdaxilə tərəfdarlarının sayını çoxaldır və İranın sərt repressiyalarını beynəlxalq legitim əsas kimi təqdim edir.

Ermənistanın Vaşinqtonla yaxınlaşması, bölgədə yeni siyasi xəttin çəkilməsi və İranın geosiyasi buferlərinin daralması Tehranın regional dayaqlarını daha da zəiflədir. Bütün bu proseslərin birləşməsi göstərir ki, İran hadisələri artıq lokal böhran deyil.

Yaxın Şərqdə yeni güc bölgüsünün, yeni ittifaqların və yeni qarşıdurmaların formalaşdığı mərhələnin başlanğıcıdır. Bu mərhələ bölgə ölkələrini daha açıq şəkildə seçim etməyə məcbur edəcək və yaxın illərdə regionu əvvəlkindən daha mürəkkəb və qeyri-sabit bir siyasi orbitə daxil edəcək.

Ruslan Zəngəzur

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:176
embedMənbə:https://bakivaxti.az
archiveBu xəbər 13 Yanvar 2026 16:23 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

17 Noyabr 2026 23:52see375

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see349

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

17 Noyabr 2026 23:20see337

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see295

Diş əti qanaması hansı daxili xəstəliklərin əlamətidir?

17 Noyabr 2026 23:18see281

İki zəhərli ilanı təyyarəyə keçirmək istədi

17 Noyabr 2026 23:17see263

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

18 Noyabr 2026 02:03see250

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see248

Braziliya millisindən darmadağın: Vinisius het trik etdi

18 Noyabr 2026 00:46see246

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see243

Bossların bossu” vəfat etdi Pablo Eskobarla əməkdaşlıq edib

18 Noyabr 2026 01:52see232

Polad Həşimovun anası xəstəxanadan evə buraxılıb TƏBİB

18 Noyabr 2026 01:24see231

Nənə tarladan 20 min qiyməti olan qızıl tapıb

18 Noyabr 2026 02:56see228

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see221

“Səhiyyə sahəsində vergi və sosial ödənişlərə yenidən baxılmalıdır”

18 Noyabr 2026 12:29see217

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see216

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see198

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see197

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see196

Vətən müharibəsinin xronikası: 16 oktyabrda Xocavəndin bir sıra kəndləri işğaldan azad edilib

18 Noyabr 2026 04:19see191
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri