Yer kürəsində ilk uzunmüddətli bahar maqnit fırtınası başlayıb

2026-cı ilin əvvəlindən bəri artıq 17 maqnit fırtınası günü (23%) qeydə alınıb. SİA xarici KİV-ə istinadən xəbər verir ki, bu, son on ildə ən çox geomaqnit aktivliyi olan ötən ilin göstəricisini üstələyir.

Rusiya Elmlər Akademiyasının Kosmik Tədqiqatlar İnstitutunun Günəş Astronomiya Laboratoriyası (XRAS) şənbə, 14 mart tarixində bildirib ki, dünən gecədən bəri Yer kürəsində güclü planetar maqnit fırtınası qeydə alınıb.

"Hadisə Yer kürəsinin yaxınlığında günəş küləyinin sürətinin kəskin artması ilə əlaqələndirilir ki, bu da öz növbəsində Günəşdəki tac dəliyindən qaynaqlanır. Fırtına qeyri-adi dərəcədə sabitdir", - deyə hesabatda bildirilir.

Qeyd olunur ki, günəş küləyinin sürəti hazırda adi 300-400 km/s-dən təxminən 700 km/s-dir, yəni iki dəfə artıb və yavaşlama əlamətləri göstərmir.

"Bu səbəbdən geomaqnit pozuntuları davam edəcək (əvvəlcə 2-3 gün davam edəcəyi proqnozlaşdırılırdı), baxmayaraq ki, hazırda fasilə əlamətləri var. Bəlkə də yaxın gələcəkdə vəziyyətin müvəqqəti sabitləşməsi olacaq", - alimlər proqnozlaşdırırlar.

Bu səviyyəli fırtınalar yüksək enliklərdə enerji sistemlərinə və radiodalğasının yayılmasına təsir göstərə bilər. Orta və cənub enliklərində təsir zəifdir. Bu, mart ayında baş verən ikinci , lakin ilk əhəmiyyətli maqnit fırtınasıdır.

"Ümumilikdə, 2026-cı ildə maqnit fırtınaları ilə 17 gün (23%) qeydə alınıb. On il ərzində ən geomaqnit aktivliyi ilə qeydə alınan ötən il belə hadisələrin 19%-i baş verib. Başqa sözlə, bu il indiyə qədər rekord səviyyədədir", - laboratoriya ümumiləşdirib.

Şənbə günü əvvəllər məlum olub ki, son həftələrdə ilk dəfə olaraq Günəşdə güclü M sinifli partlayış qeydə alınıb. Alimlərin fikrincə, partlayışın müddəti 20 dəqiqə olub.