Icma.az
close
up
RU
Yuan dolları əvəz edə bilərmi? Reallıqlar, illüziyalar və gözləntilər

Yuan dolları əvəz edə bilərmi? Reallıqlar, illüziyalar və gözləntilər

Icma.az, Cebheinfo portalına istinadən məlumat verir.

Çinin milli valyutası olan yuan beynəlxalq valyutaya çevrilər bilər.

Çin Xalq Respublikasının sədri Si Cinpin Çin yuanının qlobal ehtiyat valyutası statusu qazanmasını təklif edib.

Si Cinpin bildirib ki, yuanın beynəlxalq ehtiyat valyutasına çevrilməsi Çinin qlobal maliyyə sistemində mövqelərini əhəmiyyətli dərəcədə gücləndirəcək.

Onun sözlərinə görə, ticarət və investisiya axınlarında milli valyutanın rolunun artırılması, eyni zamanda ABŞ dollarından asılılığın azaldılması strateji əhəmiyyət daşıyır.

Maraqlıdır, yuanın dollara qarşı mübarizədə nə dərəcədə rəqabət qabiliyyətinə malikdir? Yuanın beynəlxalq valyutaya çevrilməsi və qlobal bazarda dollara alternativ olması üçün imkanlara sahibdir? 

Məsələ ilə bağlı “Cebheinfo.az”-a açıqlama verən iqtisadçı-ekspert Rəşad Həsənov bildirib ki, Çinin milli valyutası olan yuan bu imkanlara sahibdir:

“Əlbəttə ki, son 10 ildə Çin iqtisadiyyatının keçdiyi yol və nail olduğu inkişaf səviyyəsi, qlobal iqtisadiyyatın mühüm aktorlardan birinə çevrilməsi, qlobal iqtisadiyyatda öz payını artırması, xüsusilə də ölkə daxilində ciddi rəqəmsallaşmanın aparılması və digital həll təkliflərinin irəli sürülməsi, informasiya-texnologiya sahəsində rəqabət qabiliyyətli məhsulların istehsalı meyillərinin güclənməsi, o cümlədən ixrac-idxal bazalarının genişlənməsi Çin valyutasının dönərli valyutalardan birinə çevirilməsini şərtləndirib.

Bu proses demək olar ki, davam edir. Çin valyutasının növbəti dövrlərdə ehtiyat valyuta kimi yığımda xüsusi çəkisinin artması istiqamətində meyillərin intensivləşməsinə də müşahidə edəcəyik. Sadəcə olaraq, burada müəyyən çətinliklər var.

Birincisi, indiki şərtlər daxilində Çin siyasi sistemi, yəni mövcud təkpartiya sisteminin uzunmüddətli dövrdə davamlılığı risk yaradan faktorlardan biridir. Nə zamansa, bu istiqamətdə dəyişikliklərin baş verməsi Çin valyutasının dəyərində ciddi risklər yarada bilər.

İkincisi, Çin Mərkəzi Bankı ixrac qabiliyyəti gücləndirmək üçün yumşaq monitar siyasət yürütməklə Çin valyutasının məzənnəsinin davamlı olaraq digər valyutalara nisbətən azadılması siyasəti həyata keçirir. Bu, ehtiyat valyuta istiqamətində arzuolunan faktor deyil. Buna baxmayaraq, Çin valyutası ehtiyatlı və dönərli valyutalardan birinə çevrilməkdədir”. 

Onu sözlərinə görə, qlobal maliyyə bazarlarında ABŞ dollarının əsas valyutalara qarşı zəifləməsi sonda digər valyutaların güclənməsinə yol açır:

“Burada mühüm amillərdən biri ABŞ-nin dollar siyasətidir. Belə ki, orta və uzunmüddətli dövrdə ABŞ-nin hazırkı administrasiyası tərəfindən həyata keçirilən iqtisadi siyasət ABŞ dollarının institusional müstəqilliyini zəiflədir. Bu prosesin növbəti dövrlərdə nə qədər davamlı olub-olmayacağını nəzərə alaraq, hətta ehtiyat valyuta aspektindən baxsaq, bu, ABŞ dollarının mövqeyini sarsıdır və alternativ valyutaların bazarda öz payını artırmasına səbəb olur”.

Ekspert qeyd edib ki, uzunmüddətli dövrdə yuanın etibarlı ehtiyat valyutalarından birinə çevrilməsi məntiqlidir:

“Əgər yaxın gələcəkdə Çin daha rasional məcraya daxili olarsa, siyasi sistemi təkminləşərsə və sözügedən transformasiya şəffaf şəkildə həyata keçirilərsə, onun valyutası yuan dönərli və etibarlı valyutalardan birinə çevrilər”.

İqtisadçı Xalid Kərimli isə bildirib ki, yuanın beynəlxalq valyutaya çevrilməsi, hələ ki, real görünmür:“Yuan kifayət qədər stabil və güclü valyutadır. Çünki onun arxasında Çin iqtisadiyyatı dayanır. Amma buna baxmayaraq, yuanın yaxın 10 və ya 15 ildə beynəlxalq ehtiyat valyutasına çevrilməsi qeyri-real görünür.

Dünya əhalisinin valyuta yığımının 60 və ya 65 %-i, pul köçürmələrin isə 70 və ya 75 %-ni dollar təşkil edir. Hazırda ABŞ iqtisadiyyatı yüksək templə inkişaf etməkdə davam edir.  ABŞ iqtisadiyyatında yüksək artım müşahidə olunur. ABŞ həm texnoloji, həm maliyyə, həm də xidmət sektorları cəhətdən çox güclüdür. Bu baxımdan, güman etmirəm ki, hazırda ABŞ dollarına qarşı alternativ valyuta orta çıxsın.

Düzdür, Çin iqtisadiyyatı sürətlə inkişaf edir, amma ABŞ iqtisadiyyatına çatması üçün hələ çox mərhələdən keçməlidir. Çinin milli valyutası olan yuan ABŞ dollarını əvəz edəcək beynəlxalq ehtiyat valyutası olması üçün hələ imkanlara sabib deyil”,. 

Yunis Abdullayev
"Cebheinfo.az"

Açar sözlər: yuan dollar Rəşad Həsənov Xalid Kərimli

Problemlərinizi bizə yazın, şahidi olduğunuz hadisələri çəkib göndərin

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:206
embedMənbə:https://cebheinfo.az
archiveBu xəbər 02 Fevral 2026 17:27 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see356

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see329

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see306

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

20 Noyabr 2026 00:00see274

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

19 Noyabr 2026 21:00see269

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

20 Noyabr 2026 00:06see260

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see256

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see247

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see242

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see241

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

20 Noyabr 2026 06:10see241

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see237

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see233

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see231

Dövlətçilik məfkurəsinə sədaqətin təcəssümü ŞƏRH

20 Noyabr 2026 21:27see224

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

20 Noyabr 2026 22:29see221

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

20 Noyabr 2026 22:21see217

“Unudulmaz bir hekayə yazmağa çalışacağıq” Dambrauskas

20 Noyabr 2026 21:24see212

YAP Nizami rayon təşkilatının növbəti yeni ərazi partiya təşkilatı təsis edilib

20 Noyabr 2026 20:43see210

Mən Ukraynada Prezident olsaydım... Tramp Putinlə söhbətində danışdı

20 Noyabr 2026 22:29see206
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri