Icma.az
close
up
RU
Yuan dolları əvəz edə bilərmi? Reallıqlar, illüziyalar və gözləntilər

Yuan dolları əvəz edə bilərmi? Reallıqlar, illüziyalar və gözləntilər

Icma.az, Cebheinfo portalına istinadən məlumat verir.

Çinin milli valyutası olan yuan beynəlxalq valyutaya çevrilər bilər.

Çin Xalq Respublikasının sədri Si Cinpin Çin yuanının qlobal ehtiyat valyutası statusu qazanmasını təklif edib.

Si Cinpin bildirib ki, yuanın beynəlxalq ehtiyat valyutasına çevrilməsi Çinin qlobal maliyyə sistemində mövqelərini əhəmiyyətli dərəcədə gücləndirəcək.

Onun sözlərinə görə, ticarət və investisiya axınlarında milli valyutanın rolunun artırılması, eyni zamanda ABŞ dollarından asılılığın azaldılması strateji əhəmiyyət daşıyır.

Maraqlıdır, yuanın dollara qarşı mübarizədə nə dərəcədə rəqabət qabiliyyətinə malikdir? Yuanın beynəlxalq valyutaya çevrilməsi və qlobal bazarda dollara alternativ olması üçün imkanlara sahibdir? 

Məsələ ilə bağlı “Cebheinfo.az”-a açıqlama verən iqtisadçı-ekspert Rəşad Həsənov bildirib ki, Çinin milli valyutası olan yuan bu imkanlara sahibdir:

“Əlbəttə ki, son 10 ildə Çin iqtisadiyyatının keçdiyi yol və nail olduğu inkişaf səviyyəsi, qlobal iqtisadiyyatın mühüm aktorlardan birinə çevrilməsi, qlobal iqtisadiyyatda öz payını artırması, xüsusilə də ölkə daxilində ciddi rəqəmsallaşmanın aparılması və digital həll təkliflərinin irəli sürülməsi, informasiya-texnologiya sahəsində rəqabət qabiliyyətli məhsulların istehsalı meyillərinin güclənməsi, o cümlədən ixrac-idxal bazalarının genişlənməsi Çin valyutasının dönərli valyutalardan birinə çevirilməsini şərtləndirib.

Bu proses demək olar ki, davam edir. Çin valyutasının növbəti dövrlərdə ehtiyat valyuta kimi yığımda xüsusi çəkisinin artması istiqamətində meyillərin intensivləşməsinə də müşahidə edəcəyik. Sadəcə olaraq, burada müəyyən çətinliklər var.

Birincisi, indiki şərtlər daxilində Çin siyasi sistemi, yəni mövcud təkpartiya sisteminin uzunmüddətli dövrdə davamlılığı risk yaradan faktorlardan biridir. Nə zamansa, bu istiqamətdə dəyişikliklərin baş verməsi Çin valyutasının dəyərində ciddi risklər yarada bilər.

İkincisi, Çin Mərkəzi Bankı ixrac qabiliyyəti gücləndirmək üçün yumşaq monitar siyasət yürütməklə Çin valyutasının məzənnəsinin davamlı olaraq digər valyutalara nisbətən azadılması siyasəti həyata keçirir. Bu, ehtiyat valyuta istiqamətində arzuolunan faktor deyil. Buna baxmayaraq, Çin valyutası ehtiyatlı və dönərli valyutalardan birinə çevrilməkdədir”. 

Onu sözlərinə görə, qlobal maliyyə bazarlarında ABŞ dollarının əsas valyutalara qarşı zəifləməsi sonda digər valyutaların güclənməsinə yol açır:

“Burada mühüm amillərdən biri ABŞ-nin dollar siyasətidir. Belə ki, orta və uzunmüddətli dövrdə ABŞ-nin hazırkı administrasiyası tərəfindən həyata keçirilən iqtisadi siyasət ABŞ dollarının institusional müstəqilliyini zəiflədir. Bu prosesin növbəti dövrlərdə nə qədər davamlı olub-olmayacağını nəzərə alaraq, hətta ehtiyat valyuta aspektindən baxsaq, bu, ABŞ dollarının mövqeyini sarsıdır və alternativ valyutaların bazarda öz payını artırmasına səbəb olur”.

Ekspert qeyd edib ki, uzunmüddətli dövrdə yuanın etibarlı ehtiyat valyutalarından birinə çevrilməsi məntiqlidir:

“Əgər yaxın gələcəkdə Çin daha rasional məcraya daxili olarsa, siyasi sistemi təkminləşərsə və sözügedən transformasiya şəffaf şəkildə həyata keçirilərsə, onun valyutası yuan dönərli və etibarlı valyutalardan birinə çevrilər”.

İqtisadçı Xalid Kərimli isə bildirib ki, yuanın beynəlxalq valyutaya çevrilməsi, hələ ki, real görünmür:“Yuan kifayət qədər stabil və güclü valyutadır. Çünki onun arxasında Çin iqtisadiyyatı dayanır. Amma buna baxmayaraq, yuanın yaxın 10 və ya 15 ildə beynəlxalq ehtiyat valyutasına çevrilməsi qeyri-real görünür.

Dünya əhalisinin valyuta yığımının 60 və ya 65 %-i, pul köçürmələrin isə 70 və ya 75 %-ni dollar təşkil edir. Hazırda ABŞ iqtisadiyyatı yüksək templə inkişaf etməkdə davam edir.  ABŞ iqtisadiyyatında yüksək artım müşahidə olunur. ABŞ həm texnoloji, həm maliyyə, həm də xidmət sektorları cəhətdən çox güclüdür. Bu baxımdan, güman etmirəm ki, hazırda ABŞ dollarına qarşı alternativ valyuta orta çıxsın.

Düzdür, Çin iqtisadiyyatı sürətlə inkişaf edir, amma ABŞ iqtisadiyyatına çatması üçün hələ çox mərhələdən keçməlidir. Çinin milli valyutası olan yuan ABŞ dollarını əvəz edəcək beynəlxalq ehtiyat valyutası olması üçün hələ imkanlara sabib deyil”,. 

Yunis Abdullayev
"Cebheinfo.az"

Açar sözlər: yuan dollar Rəşad Həsənov Xalid Kərimli

Problemlərinizi bizə yazın, şahidi olduğunuz hadisələri çəkib göndərin

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:188
embedMənbə:https://cebheinfo.az
archiveBu xəbər 02 Fevral 2026 17:27 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

17 Noyabr 2026 23:52see368

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see345

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

17 Noyabr 2026 23:20see333

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see291

Diş əti qanaması hansı daxili xəstəliklərin əlamətidir?

17 Noyabr 2026 23:18see277

İki zəhərli ilanı təyyarəyə keçirmək istədi

17 Noyabr 2026 23:17see255

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

18 Noyabr 2026 02:03see247

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see243

Braziliya millisindən darmadağın: Vinisius het trik etdi

18 Noyabr 2026 00:46see243

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see239

Bossların bossu” vəfat etdi Pablo Eskobarla əməkdaşlıq edib

18 Noyabr 2026 01:52see230

Polad Həşimovun anası xəstəxanadan evə buraxılıb TƏBİB

18 Noyabr 2026 01:24see228

Nənə tarladan 20 min qiyməti olan qızıl tapıb

18 Noyabr 2026 02:56see222

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see214

“Səhiyyə sahəsində vergi və sosial ödənişlərə yenidən baxılmalıdır”

18 Noyabr 2026 12:29see214

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see213

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see195

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see194

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see192

Vətən müharibəsinin xronikası: 16 oktyabrda Xocavəndin bir sıra kəndləri işğaldan azad edilib

18 Noyabr 2026 04:19see189
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri