Icma.az
close
up
RU
Menu

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

Deputat: “Vyetnam Azərbaycan üçün yeni bazar ola bilər”

PR süni intellekt axtarış sistemlərindəki təsirini necə ölçməlidir?

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

Azərişıq ASC elektroenergetika sektorunda əldə olunan nailiyyətləri beynəlxalq enerji forumunda təqdim edib

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

Zaman anlayışı olmayan mağarada yaşayan insan elm aləmini heyrətləndirdi

Zaman anlayışı olmayan mağarada yaşayan insan elm aləmini heyrətləndirdi

Sfera.az saytına istinadən Icma.az xəbər verir.

Heç düşünmüsünüzmü ki, xarici aləmdən tamamilə kəsildiyiniz, saatların, günəş işığının və təqvimlərin olmadığı bir yerdə nə qədər dayana bilərsiniz? Fransız alimi Mişel Siffre insan bədəninin zaman anlayışı olmadan necə işlədiyini kəşf etmək üçün səthin 63 metr altında qalaraq, məhz bunu edib.

Sfera.az hekayənin təfərrüatlarını təqdim edir. 

1962-ci ildə o zaman cəmi 23 yaşında olan Mişel Siffre zamanın insan biologiyasına təsirini anlamaq üçün radikal bir qərar verdi. Mağarada, tam təcriddə, saatsız, təqvimsiz yaşamaq...

Siffre Skarasson dağının 130 metr dərinliyindəki mağarada düşərgə qurdu. Yanında ancaq fənəri və əsas ləvazimatları vardı. Onun xarici dünya ilə əlaqəsi yalnız oyananda, yemək yeyəndə və yatmazdan əvvəl komandasına zəng etməklə məhdudlaşırdı.

Onun cəsarətli təcrübəsi göstərdi ki, zaman qavrayışı əslində tamamilə bioloji ritmdən asılıdır və xarici amillərdən asılı olmayaraq fəaliyyət göstərə bilər.

Bu müddət ərzində Siffre yuxu rejimini və yemək vaxtını tamamilə bədəninin ona verdiyi siqnallara uyğun tənzimlədi. O, heç bir saata və ya təqvimə istinad etmədən öz bioloji ritmlərinə əməl edirdi.

Ən təəccüblü kəşflərdən biri zaman qavrayışındakı dramatik dəyişiklik idi. Siffrenin hesabatlarına görə, 5 dəqiqə saymaq üçün lazım olan vaxt ona cəmi 2 dəqiqə kimi görünürdü. Zehni zaman qavrayışı fiziki vaxtın yarısı qədər işləyirdi.

Siffrenin qeyri-adi təcrübəsi xronobiologiya adlı elm sahəsinin əsasını qoydu. Sübut edilmişdir ki, insanın bioloji saatı hətta xarici stimullar olmadan da işləyə və hətta yeni ritmlər yarada bilər.

Daha maraqlısı odur ki, insanlar zaman işarələrindən tamamilə təcrid olunduqda təbii 24 saatlıq dövrə əvəzinə 48 saatlıq dövrələrə uyğunlaşdılar.

Hətta NASA da Siffrenin işindən ilhamlanmış və kosmos missiyaları zamanı astronavtların zaman qavrayışına təsirini başa düşmək üçün məlumatlardan istifadə etmişdir.

63 günün sonunda Siffre mağaradan çıxanda işığa qarşı kəskin həssaslıq inkişaf etdirdi və onun xarici aləmə uyğunlaşması bir müddət çəkdi

Lakin bu təcrübə elm aləmində dərin iz buraxdı. İllər sonra Siffre daha uzunmüddətli mağara təcrid təcrübələrini davam etdirdi, hər dəfə zaman qavrayışı ilə bağlı yeni kəşflər etdi.

Aysel

Ən son xəbərləri və yenilikləri almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:140
embedMənbə:https://sfera.az
archiveBu xəbər 11 Aprel 2025 00:07 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see294

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

19 Noyabr 2026 09:27see283

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see274

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

19 Noyabr 2026 14:04see271

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

19 Noyabr 2026 15:22see248

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see245

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

19 Noyabr 2026 17:17see236

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

19 Noyabr 2026 19:14see232

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

19 Noyabr 2026 18:59see227

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see224

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

19 Noyabr 2026 18:45see224

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

20 Noyabr 2026 00:00see215

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

19 Noyabr 2026 21:00see206

Deputat: “Vyetnam Azərbaycan üçün yeni bazar ola bilər”

19 Noyabr 2026 15:03see201

PR süni intellekt axtarış sistemlərindəki təsirini necə ölçməlidir?

19 Noyabr 2026 13:48see200

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

20 Noyabr 2026 00:06see182

Azərişıq ASC elektroenergetika sektorunda əldə olunan nailiyyətləri beynəlxalq enerji forumunda təqdim edib

19 Noyabr 2026 17:30see180

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

20 Noyabr 2026 06:10see179

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see177

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see177
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri