15 iyun Türk dünyasının xəritəsində dönüş nöqtəsi kimi qeyd olunur

"2021-ci ilin 15 iyun tarixi yalnız Azərbaycanın siyasi təqvimində deyil, bütövlükdə Türk dünyasının inteqrasiya xəritəsində dönüş nöqtəsi kimi qeyd olunur."

Modern.az xəbər verir ki, bu sözləri Milli Məclisin deputatı Azər Kərimli deyib.

Millət vəkilinin sözlərinə görə, Şuşada Azərbaycan və Türkiyə prezidentləri İlham Əliyev və Rəcəb Tayyib Ərdoğan tərəfindən imzalanan “Azərbaycan Respublikası ilə Türkiyə Respublikası arasında müttəfiqlik münasibətləri haqqında Şuşa Bəyannaməsi”, iki dövlətin strateji qardaşlığını rəsmi statusa qaldırmaqla yanaşı, regionun geosiyasi mənzərəsini də ciddi şəkildə dəyişdirdi:

"Bəyannamə sadəcə hüquqi-siyasi sənəd deyil, əsrlərlə davam edən qardaşlıq münasibətlərinin müasir təzahürüdür. Həm Atatürkün "Azərbaycanın sevinci sevincimizdir" kəlamı, həm də Heydər Əliyevin "Bir millət, iki dövlət" tezisi sənədin ideoloji özəyini təşkil edir. Prezident İlham Əliyevin qeyd etdiyi kimi, bu Bəyannamə “əcdadların vəsiyyətinə sadiqliyin və gələcək nəsillərə yol göstərməyin təcəssümüdür”.

Şuşa Bəyannaməsi Azərbaycan və Türkiyə arasında müttəfiqliyi regional balansda əsas dayaqlardan birinə çevirdi. Bu sənəd, eyni zamanda Ermənistan daxilindəki revanşist qüvvələrə də aydın mesaj xarakteri daşıyır. İki qardaş ölkə arasındakı müttəfiqlik münasibətləri, sadəcə sözlərlə deyil, hərbi əməkdaşlıq, birgə təlimlər, müdafiə sənayesində əməkdaşlıq və qarşılıqlı hərbi yardım mexanizmləri ilə təsbit olunur.

Bəyannamə iki ölkə arasında əməkdaşlığı yalnız siyasi-hərbi deyil, həm də iqtisadi, nəqliyyat, enerji, təhsil, mədəniyyət və informasiya sahələrində də strateji dərinliklə təmin edir. Zəngəzur dəhlizinin reallaşması ilə həm Orta Dəhlizin gücləndirilməsi, həm də Türk Dövlətləri Təşkilatının fiziki inteqrasiyası üçün yeni imkanlar yaranır.

Əməkdaşlıq təkcə sərhədlər daxilində deyil – beynəlxalq təşkilatlarda ortaq mövqe, qarşılıqlı dəstək və diplomatik həmrəylik bu münasibətləri unikal strateji tərəfdaşlıq modelinə çevirir. İqtisadi cəhətdən qarşılıqlı sərmayələr, ixracın şaxələndirilməsi və ticarət balansının optimallaşdırılması da Bəyannamənin icrasından doğan əsas faydalardandır."

Deputatın sözlərinə görə, Prezident İlham Əliyevin vurğuladığı kimi, sənəddə 1921-ci il Qars müqaviləsinə istinad edilməsi təkcə hüquqi keçmişə deyil, həm də siyasi simvolizmə verilmiş önəmdir:

"Yüz il sonra, 2021-ci ildə azad edilmiş Şuşada imzalanan Bəyannamə, bir əsrlik tarixi dairənin tamamlandığını və yeni mərhələnin başlandığını nümayiş etdirir.

Bəyannamədə xarici ölkələrdə yaşayan azərbaycanlı və türklərin informasiya sahəsində birgə fəaliyyəti də ön plana çıxarılır. Medianın koordinasiyası, diaspor əməkdaşlığının genişləndirilməsi və diplomatik resursların birləşdirilməsi beynəlxalq aləmdə daha güclü görünmək üçün vacibdir. Bu, müasir dövrdə informasiya savaşı dövründə önləyici və sistemli yanaşmanın göstəricisidir.

Davamlılıq və siyasi simvolika

Bəyannamənin ildönümlərində keçirilən beynəlxalq tədbirlər – 2022-ci ildə “Qafqaz və region üçün sülh və sabitlik”, 2023-cü ildə “Qurtuluşdan Zəfərə”, 2024-cü ildə isə “Türk Dövlətləri Təşkilatı”na həsr olunmuş konfranslar bu sənədin yalnız hüquqi deyil, həm də siyasi simvolik rəmzə çevrildiyini göstərir.

Şuşa Bəyannaməsi XXI əsrdə Türk dünyasının həmrəyliyinin mühüm sütunlarından biri olmaqla yanaşı, Azərbaycan və Türkiyənin beynəlxalq güc mərkəzinə çevrilməsi istiqamətində atılmış strateji addımdır. Bu sənəd bir tərəfdən Azərbaycan-Türkiyə münasibətlərini zirvəyə çatdırırsa, digər tərəfdən regionda yeni təhlükəsizlik və inkişaf arxitekturasının qurulmasına zəmin yaradır.

Şuşada başlayan bu müttəfiqlik həm tarixdən gələcəyə uzanan strateji yol xəritəsidir, həm də siyasi iradənin, həm də milli yaddaşın qələbəsidir."