Icma.az
close
up
RU
Menu

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

PR süni intellekt axtarış sistemlərindəki təsirini necə ölçməlidir?

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

Deputat: “Vyetnam Azərbaycan üçün yeni bazar ola bilər”

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

Azərişıq ASC elektroenergetika sektorunda əldə olunan nailiyyətləri beynəlxalq enerji forumunda təqdim edib

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

200 il əvvəl Günəş mavi olub: Bunun necə baş verdiyinin sirri AÇILDI

200 il əvvəl Günəş mavi olub: Bunun necə baş verdiyinin sirri AÇILDI

Lent az saytından verilən məlumata əsasən, Icma.az məlumatı açıqlayır.

Təxminən 200 il əvvəl Günəş rəngini dəyişərək, dünyada iki il ərzində həddindən artıq soyuq havaya səbəb olub. 

Lent.az-ın xarici mediaya istinadla xəbərinə görə, alimlər uzun müddətdir ki, bu qəribə təsirin püskürmə nəticəsində yarandığına inanırdılar, lakin buna hansı vulkanın töhfə verdiyini dəqiq müəyyən edə bilməyiblər.

Qeyd edilir ki, “sirli püskürmə” 1831-1833-cü illər arasında baş verən qısa, kəskin soyuqlara səbəb olub və orta temperaturu təxminən 1°C aşağı salıb. Sonra alman bəstəkarı Feliks Mendelson 1831-ci ilin yayında Alp dağlarını gəzərkən bu barədə yazıb:

“Səhra havası, bütün gecə və səhər yenə yağış yağdı, qış kimi soyuq idi, yaxınlıqdakı təpələrə artıq güclü qar yağmışdı”.

Həmçinin 1831-ci ilin avqustunda dünyanın hər yerindən Günəşin "mavi, bənövşəyi və yaşıl" rəngə çevrildiyi barədə xəbərlər gəlməyə başlayıb. Bu fenomen çox güman ki, günəş işığını qeyri-adi şəkildə səpələyən vulkanik toz və qazlar səbəbindən baş verib.

“Püskürmənin Filippindəki Babuyan-Klaro vulkanında və ya Siciliya yaxınlığındakı Ferdinandea vulkanında baş verdiyinə dair təkliflər olub, lakin yeni araşdırmalar yeni günahkarı müəyyənləşdirib.

Şotlandiyanın Sent-Endryus Universitetinin alimləri vulkan püskürməsinin Yaponiyadan çox uzaqda, Rusiyanın Uzaq Şərqində, Kuril adalarının bir hissəsi olan, yaşayış olmayan Simuşir adasındakı Zavaritskaya kalderasından baş verdiyinə dair inandırıcı sübutlar toplayıblar”, - məqalədə deyilir.

Onlar kül yataqlarının "barmaq izlərinin mükəmməl uyğunluğunu" aşkar edən buz nüvəsi nümunələrinin geokimyəvi analizindən istifadə edərək bu nəticəyə gəliblər.

"Biz buzun kimyəvi tərkibini çox yüksək dəqiqliklə təhlil etdik. Bu, 1831-ci ilin yaz-yayına qədər püskürmə vaxtını dəqiq müəyyən etməyə, onun yüksək partlayıcı olduğunu təsdiqləməyə və sonra xırda kül parçaları çıxarmağa imkan verdi. Kibritlərin tapılması lazım idi. Onilliklər əvvəl bizə bu uzaq vulkanlardan toplanmış nümunələri göndərən Yaponiya və Rusiyadan olan həmkarları ilə uzun müddət və geniş əməkdaşlıq tələb etdi", - tədqiqatın aparıcı müəllifi, Sent-Endryu Universitetindən Yer və ətraf mühit elmləri məktəbinin doktoru Uill Hutçison deyib. 

Laboratoriyada elm adamlarının biri vulkandan, digəri isə buzlaq nüvəsindən olan iki kül yatağının birlikdə analiz edildiyi an "əsl evrika anı idi" deyib.

"Rəqəmlərin üst-üstə düşdüyünə inana bilmədim. Bundan sonra özümü təsadüfün gerçək olduğuna inandırmaq üçün Kuril adAlarındakı püskürmənin yaşını və ölçüsünü araşdırmaq üçün çox vaxt sərf etdim", - Hatçison deyib.

Tədqiqatçılar hesab edirlər ki, əgər 1831-ci ildəki kimi başqa bir püskürmə bu gün baş versəydi, bu, böyük səs-küyə səbəb olardı.

"Bu cür vulkanlar çoxdur və bu, növbəti böyük püskürməsinin nə vaxt və harada baş verə biləcəyini proqnozlaşdırmağın nə qədər çətin olacağını vurğulayır. Alimlər və bir cəmiyyət olaraq, 1831-ci ildə baş verənlərə bənzər növbəti böyük püskürmə baş verdikdə beynəlxalq reaksiyanı necə əlaqələndirəcəyimizi düşünməliyik", - doktor Hatçison vurğulayıb.

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:246
embedMənbə:https://lent.az
archiveBu xəbər 17 Yanvar 2025 09:10 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see338

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see320

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

19 Noyabr 2026 14:04see315

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

19 Noyabr 2026 15:22see298

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

19 Noyabr 2026 17:17see294

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see291

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

19 Noyabr 2026 18:59see282

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see274

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

19 Noyabr 2026 19:14see263

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

19 Noyabr 2026 18:45see258

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

20 Noyabr 2026 00:00see247

PR süni intellekt axtarış sistemlərindəki təsirini necə ölçməlidir?

19 Noyabr 2026 13:48see245

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

19 Noyabr 2026 21:00see241

Deputat: “Vyetnam Azərbaycan üçün yeni bazar ola bilər”

19 Noyabr 2026 15:03see237

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

20 Noyabr 2026 00:06see230

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see221

Azərişıq ASC elektroenergetika sektorunda əldə olunan nailiyyətləri beynəlxalq enerji forumunda təqdim edib

19 Noyabr 2026 17:30see219

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

20 Noyabr 2026 06:10see216

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see215

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see211
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri