Icma.az
close
up
RU
200 il əvvəl Günəş mavi olub: Bunun necə baş verdiyinin sirri AÇILDI

200 il əvvəl Günəş mavi olub: Bunun necə baş verdiyinin sirri AÇILDI

Lent az saytından verilən məlumata əsasən, Icma.az məlumatı açıqlayır.

Təxminən 200 il əvvəl Günəş rəngini dəyişərək, dünyada iki il ərzində həddindən artıq soyuq havaya səbəb olub. 

Lent.az-ın xarici mediaya istinadla xəbərinə görə, alimlər uzun müddətdir ki, bu qəribə təsirin püskürmə nəticəsində yarandığına inanırdılar, lakin buna hansı vulkanın töhfə verdiyini dəqiq müəyyən edə bilməyiblər.

Qeyd edilir ki, “sirli püskürmə” 1831-1833-cü illər arasında baş verən qısa, kəskin soyuqlara səbəb olub və orta temperaturu təxminən 1°C aşağı salıb. Sonra alman bəstəkarı Feliks Mendelson 1831-ci ilin yayında Alp dağlarını gəzərkən bu barədə yazıb:

“Səhra havası, bütün gecə və səhər yenə yağış yağdı, qış kimi soyuq idi, yaxınlıqdakı təpələrə artıq güclü qar yağmışdı”.

Həmçinin 1831-ci ilin avqustunda dünyanın hər yerindən Günəşin "mavi, bənövşəyi və yaşıl" rəngə çevrildiyi barədə xəbərlər gəlməyə başlayıb. Bu fenomen çox güman ki, günəş işığını qeyri-adi şəkildə səpələyən vulkanik toz və qazlar səbəbindən baş verib.

“Püskürmənin Filippindəki Babuyan-Klaro vulkanında və ya Siciliya yaxınlığındakı Ferdinandea vulkanında baş verdiyinə dair təkliflər olub, lakin yeni araşdırmalar yeni günahkarı müəyyənləşdirib.

Şotlandiyanın Sent-Endryus Universitetinin alimləri vulkan püskürməsinin Yaponiyadan çox uzaqda, Rusiyanın Uzaq Şərqində, Kuril adalarının bir hissəsi olan, yaşayış olmayan Simuşir adasındakı Zavaritskaya kalderasından baş verdiyinə dair inandırıcı sübutlar toplayıblar”, - məqalədə deyilir.

Onlar kül yataqlarının "barmaq izlərinin mükəmməl uyğunluğunu" aşkar edən buz nüvəsi nümunələrinin geokimyəvi analizindən istifadə edərək bu nəticəyə gəliblər.

"Biz buzun kimyəvi tərkibini çox yüksək dəqiqliklə təhlil etdik. Bu, 1831-ci ilin yaz-yayına qədər püskürmə vaxtını dəqiq müəyyən etməyə, onun yüksək partlayıcı olduğunu təsdiqləməyə və sonra xırda kül parçaları çıxarmağa imkan verdi. Kibritlərin tapılması lazım idi. Onilliklər əvvəl bizə bu uzaq vulkanlardan toplanmış nümunələri göndərən Yaponiya və Rusiyadan olan həmkarları ilə uzun müddət və geniş əməkdaşlıq tələb etdi", - tədqiqatın aparıcı müəllifi, Sent-Endryu Universitetindən Yer və ətraf mühit elmləri məktəbinin doktoru Uill Hutçison deyib. 

Laboratoriyada elm adamlarının biri vulkandan, digəri isə buzlaq nüvəsindən olan iki kül yatağının birlikdə analiz edildiyi an "əsl evrika anı idi" deyib.

"Rəqəmlərin üst-üstə düşdüyünə inana bilmədim. Bundan sonra özümü təsadüfün gerçək olduğuna inandırmaq üçün Kuril adAlarındakı püskürmənin yaşını və ölçüsünü araşdırmaq üçün çox vaxt sərf etdim", - Hatçison deyib.

Tədqiqatçılar hesab edirlər ki, əgər 1831-ci ildəki kimi başqa bir püskürmə bu gün baş versəydi, bu, böyük səs-küyə səbəb olardı.

"Bu cür vulkanlar çoxdur və bu, növbəti böyük püskürməsinin nə vaxt və harada baş verə biləcəyini proqnozlaşdırmağın nə qədər çətin olacağını vurğulayır. Alimlər və bir cəmiyyət olaraq, 1831-ci ildə baş verənlərə bənzər növbəti böyük püskürmə baş verdikdə beynəlxalq reaksiyanı necə əlaqələndirəcəyimizi düşünməliyik", - doktor Hatçison vurğulayıb.

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:245
embedMənbə:https://lent.az
archiveBu xəbər 17 Yanvar 2025 09:10 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

17 Noyabr 2026 23:52see368

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see345

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

17 Noyabr 2026 23:20see333

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see291

Diş əti qanaması hansı daxili xəstəliklərin əlamətidir?

17 Noyabr 2026 23:18see277

İki zəhərli ilanı təyyarəyə keçirmək istədi

17 Noyabr 2026 23:17see255

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

18 Noyabr 2026 02:03see247

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see243

Braziliya millisindən darmadağın: Vinisius het trik etdi

18 Noyabr 2026 00:46see243

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see239

Bossların bossu” vəfat etdi Pablo Eskobarla əməkdaşlıq edib

18 Noyabr 2026 01:52see230

Polad Həşimovun anası xəstəxanadan evə buraxılıb TƏBİB

18 Noyabr 2026 01:24see228

Nənə tarladan 20 min qiyməti olan qızıl tapıb

18 Noyabr 2026 02:56see222

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see214

“Səhiyyə sahəsində vergi və sosial ödənişlərə yenidən baxılmalıdır”

18 Noyabr 2026 12:29see214

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see213

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see195

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see194

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see192

Vətən müharibəsinin xronikası: 16 oktyabrda Xocavəndin bir sıra kəndləri işğaldan azad edilib

18 Noyabr 2026 04:19see189
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri