6 nömrəli məktəbdə özbaşınalıq: “Valideynləri məcburi ərizə yazmağa...”

Xırdalan şəhərində yerləşən 6 nömrəli tam orta məktəbdə oxuyan şagirdlərin valideynləri ciddi problemlə üzləşiblər. 

İddialara görə, məktəbin rəhbərliyi və müəllimlər şagirdlərin 10-cu sinifdə təhsillərini davam etdirməməsi üçün valideynlərdən məcburi ərizə alıblar. 

Bu qərarın səbəbi kimi buraxılış imtahanlarında aşağı nəticələr göstərilib, lakin şikayətçilər arasında 100-dən çox bal toplayan şagirdlərin də olduğu qeyd olunur.

Məsələ ilə bağlı həmin məktəbdə araşdırma aparılıb-aparılmadığı və qanunsuz sayılan bu hərəkətə qarşı hansı tədbirlərin görüləcəyi isə hələ də məlum deyil.

Bəs təhsil sistemində 10-cu sinfə keçid üçün hər hansı bal tələbi varmı və məktəb rəhbərliyi valideynləri ərizə verməyə məcbur edə bilərmi?

Məsələ ilə bağlı “Cebheinfo.az”-a açıqlama verən təhsil eksperti Əmrah Həsənli bildirdi ki, IX sinfi bitirən hər şagird bal limiti olmadan X sinifdə oxumaq hüququna malikdir:

“Əslində, Azərbaycanda IX sinfi bitirən şagirdlərin X sinfə qəbul olunması ilə bağlı hər hansı rəsmi “minimum bal limiti” nəzərdə tutulmayıb. Dövlət ümumi təhsil sistemi ardıcıllıq əsasında qurulub və hər bir şagirdin IX sinfi bitirdikdən sonra istəyi əsasında təhsilini X sinifdə davam etdirmək hüququ var.

Burada əsas məsələ ondan ibarətdir ki, məktəb rəhbərliyi şagirdin təhsil hüququnu heç bir halda məhdudlaşdıra bilməz. Yəni nəticəsi zəif olan şagirdlər belə, öz arzusu ilə ümumi orta təhsildən tam orta təhsilə keçə bilərlər.

Digər tərəfdən, son illərdə bəzi məktəblərdə təmayül siniflərinin yaradılması praktikasına keçilib. Təmayül siniflərinin məqsədi şagirdlərin gələcək ixtisas yönümünə uyğunlaşmasını təmin etməkdir. 
Bu halda, məsələn, riyaziyyat-fizika və ya təbiət fənləri üzrə təmayül seçilirsə, həmin istiqamətdə bilik və bacarıqları zəif olan şagirdlərin başqa təmayül siniflərinə və ya alternativ məktəblərə yönləndirilməsi mümkündür.

Ancaq bu, şagirdin tam orta təhsildən kənarlaşdırılması demək deyil. Sadəcə, onun nəticələri ilə uyğun gəlməyən təmayül sinifində təhsil alması pedaqoji baxımdan səmərəli sayılmır”.

Ekspert qeyd edib ki, məktəb valideyni ərizə yazmağa məcbur edə bilməz, seçim hüququ valideyn və şagirdə məxsusdur:

“Valideynlərin məcburi ərizə imzalaması məsələsinə gəlincə, məktəb rəhbərliyi belə bir addım ata bilməz. Əgər valideyn övladının X sinifdə oxumasını istəyirsə, bu, onun tam qanuni hüququdur və bunun qarşısını heç bir məktəb ala bilməz.

Məktəbin əsas öhdəliyi şagirdə təhsil imkanlarını təmin etməkdir, valideynin iradəsi əksinədirsə, məcburən “ərizə yazdırmaq” praktikası qanunsuz və pedaqoji prinsiplərə zidd hesab olunur.

IX sinifdən sonra şagirdlərin qarşısında iki yol açıqdır: tam orta məktəbdə təhsilini davam etdirmək və ya peşə təhsilinə yönəlmək.
Bu seçim yalnız şagirdin və valideynin razılığı ilə həyata keçirilir. Məktəblərin özbaşına bal həddi müəyyənləşdirməsi və ya valideynləri məcburi ərizə yazmağa vadar etməsi həm qanunvericiliyə, həm də uşağın təhsil hüququna ziddir.
Gülər
“Cebheinfo.az”