ABŞ də inflyasiya gözləniləndən yüksəkdir FED dekabrda faizləri artıra bilər

ABŞ-də inflyasiya 2026-cı ilin oktyabr ayında sentyabrla müqayisədə müəyyən qədər səngisə də, iqtisadçıların proqnozlarından yüksək olub. Ərzaq və mənzil xərclərinin artması istehlak qiymətlərinə təzyiq göstərməyə davam edib.

Marja.az xəbər verir ki, ABŞ Əmək Statistikası Bürosunun (BLS) noyabrın 10-da açıqladığı məlumatlara əsasən, istehlak qiymətləri indeksi (CPI) oktyabrda mövsümi amillər nəzərə alınmaqla aylıq 0,4% yüksəlib.

VTB-də minimal faiz dərəcəsi ilə nağd kredit 9.9%-dən

Sentyabrda bu göstərici 0,6% təşkil etmişdi. Beləliklə, aylıq qiymət artımının tempi 0,2 faiz bəndi zəifləyib. Bununla belə, oktyabr inflyasiyası iqtisadçıların gözlədiyi 0,3%-lik artımdan 0,1 faiz bəndi yüksək olub.

Ərzaq və mənzil qiymətləri inflyasiyanı artırıb

Oktyabrda ABŞ-də ərzaq qiymətləri 0,5%, mənzil və yaşayış sahələri ilə bağlı xərcləri əks etdirən indeks isə 0,3% artıb. Mənzil xərclərinin yüksəlməsi ümumi aylıq inflyasiya artımının 30%-dən çoxunu təşkil edib.

Ərzaq qiymətlərinin strukturunda evdə istehlak olunan qida məhsulları 0,4%, restoran və digər iaşə müəssisələrində qidalanma xərcləri isə 0,5% bahalaşıb.

Enerji qiymətləri oktyabrda 0,7% yüksəlib. Sentyabrda bu kateqoriyada 5,2%-lik kəskin artım qeydə alınmışdı.

Beləliklə, enerji qiymətlərinin artım tempinin əhəmiyyətli dərəcədə azalması ümumi inflyasiyanın sentyabrla müqayisədə səngiməsinə kömək edib.

Baza inflyasiya 0,3% səviyyəsində qalıb

Ərzaq və enerji kimi dəyişkən qiymət kateqoriyaları istisna edilməklə hesablanan baza istehlak qiymətləri indeksi oktyabrda 0,3% artıb. Bu göstərici həm sentyabrda, həm də avqustda eyni səviyyədə olmuşdu.

İqtisadçılar baza inflyasiyasını ABŞ iqtisadiyyatında qiymət təzyiqlərinin daha davamlı komponentlərini qiymətləndirmək üçün əsas göstəricilərdən biri hesab edirlər.

“Moody's”in baş iqtisadçısı Mark Zandi bildirib ki, mövcud inflyasiya səviyyəsi hələ də narahatlıq doğurur.

“Bu, narahatedici dərəcədə yüksəkdir. Federal Ehtiyat Sistemi bundan məmnun olmayacaq. Bu, dekabrda faiz dərəcəsinin yenidən artırılması ehtimalını yüksəldir”, – iqtisadçı qeyd edib.

Zandinin fikrincə, aylıq baza inflyasiyasının davamlı olaraq təxminən 0,2% səviyyəsində olması Federal Ehtiyat Sisteminin illik 2%-lik inflyasiya hədəfinə daha uyğun gələrdi.

ABŞ-də inflyasiya beş ildən artıqdır ki, FED-in hədəfindən yüksək səviyyədə qalır.

FED dekabrda faiz dərəcəsini yenidən artıra bilər

ABŞ Federal Ehtiyat Sistemi (FED) pul-kredit siyasəti ilə bağlı qərarlarını qəbul edərkən inflyasiya göstəricilərini əsas meyarlardan biri kimi nəzərə alır.

ABŞ mərkəzi bankı qiymət təzyiqlərinin güclənməsi fonunda sentyabrda faiz dərəcəsini artırıb, oktyabr iclasında isə dəyişməz saxlayıb.

İqtisadçılar inflyasiyanın son aylarda sürətlənməsini əsasən İranla müharibənin enerji bazarlarına təsiri ilə əlaqələndirirlər.

“Glenmede” investisiya idarəetmə şirkətinin investisiya strategiyası və tədqiqatlar üzrə rəhbəri Ceyson Praydın (Jason Pride) fikrincə, oktyabr hesabatı qiymətlərin FED-in 2%-lik hədəfinə dayanıqlı şəkildə yaxınlaşmadığını göstərir.

O bildirib ki, dekabrda faiz artımından imtina etmək üçün inflyasiyanın əhəmiyyətli dərəcədə zəiflədiyini göstərən güclü məlumatlara ehtiyac var idi. Lakin son hesabat bunun əksinə işarə edir.

İllik inflyasiya göstəricisi açıqlanmayıb

ABŞ Əmək Statistikası Bürosu oktyabr ayı üzrə illik inflyasiya göstəricisini dərc etməyib.

Buna səbəb 2025-ci il oktyabrın 1-dən noyabrın 12-dək davam etmiş federal hökumətin fəaliyyətinin dayanması nəticəsində statistik məlumatların toplanmasının pozulmasıdır.

Həmin dövrdə oktyabr ayı üzrə istehlak qiymətləri hesabatı hazırlanmadığından, 2026-cı ilin oktyabr göstəricilərini əvvəlki ilin eyni ayı ilə müqayisə etmək mümkün olmayıb.

Ekspertlər bildirirlər ki, illik göstəricinin olmaması aylıq məlumatların ABŞ iqtisadiyyatında qiymət təzyiqlərinin davam etdiyini göstərməsi faktını dəyişmir.

Beləliklə, oktyabrda ümumi inflyasiyanın sentyabrla müqayisədə səngiməsinə baxmayaraq, qiymət artımının proqnozları üstələməsi FED-in qarşıdakı faiz qərarlarını investorlar üçün daha əhəmiyyətli edib.

Hər gün yeni vakansiyalar - AzVak.az-da