ABŞ İrandan bunları tələb edir ŞƏRTLƏR

ABŞ Prezidenti Donald Tramp administrasiyası davam edən müharibəyə son qoymaq üçün Tehrana 15 şərt təqdim edib. 

"Unikal" xəbər verir ki, İsrailin 12-ci Kanalı şərtlərdən 14-nü açıqlayıb. 

Məsələ ilə tanış olan üç mənbəyə görə, Cared Kuşner və Stiv Uitkoff bir aylıq atəşkəslə 15 maddəlik razılaşma üzrə İranla danışıqlar aparacaqlar. 

ABŞ-nin İrandan tələbləri:

1. İran mövcud nüvə imkanlarını ləğv etməlidir.

2. İran heç vaxt nüvə silahı əldə etməməyi öhdəsinə götürməlidir.

3. İran torpağında uran zənginləşdirilməsi olmayacaq.

4. İran razılaşdırılmış cədvələ uyğun olaraq yaxın gələcəkdə təxminən 450 kiloqram 60 faiz zənginləşdirilmiş uran ehtiyatını Beynəlxalq Atom Enerjisi Agentliyinə təhvil verməlidir.

5. Nətənz, İsfahan və Fordo nüvə obyektləri sökülməlidir.

6. BMT-nin nüvə nəzarəti orqanı olan Beynəlxalq Atom Enerjisi Agentliyi İran daxilində tam giriş, şəffaflıq və nəzarətə malik olmalıdır.

7. İran regional proksi "modelindən" imtina etməlidir.

8. İran regional proksi qüvvələrinin maliyyələşdirilməsini, istiqamətləndirilməsini və silahlandırılmasını dayandırmalıdır.

9. Hörmüz boğazı açıq qalmalı və sərbəst dəniz keçidi kimi fəaliyyət göstərməlidir.

10. İranın raket proqramı mənzil və say baxımından məhdud olmalı, konkret hədlər isə sonrakı mərhələdə müəyyən edilməlidir.

11. Gələcəkdə raketlərin istifadəsi yalnız özünümüdafiə ilə məhdudlaşdırılacaq.

Əvəzində İran aşağıdakı üstünlüklərdən yararlanacaq:

12. İran beynəlxalq ictimaiyyət tərəfindən tətbiq edilən sanksiyalardan tam azad olacaq.

13. ABŞ Buşehr nüvə elektrik stansiyasında elektrik enerjisi istehsalı da daxil olmaqla, İrana mülki nüvə proqramının irəliləməsində kömək edəcək.

14. İranın əməl etmədiyi təqdirdə sanksiyaların avtomatik bərpasına imkan verən sözdə "snapback" mexanizmi aradan qaldırılacaq.

Ağarza Elçinoğlu