Icma.az
close
up
RU
Menu

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

Bu ərazidə yeni üç mərtəbəli məktəb TİKİLƏCƏK 9 milyonluq LAYİHƏ

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

Alimlər Günəşin gizli həyatını ilk dəfə müşahidə ediblər...

Alimlər Günəşin gizli həyatını ilk dəfə müşahidə ediblər...

Sia Az portalından əldə olunan məlumata əsasən, Icma.az xəbər verir.

Bu, Yer kürəsindəki vəziyyətə dərin təsir göstərib...

...Tədqiqatçılar qrupu Günəşdə qeyri-adi dərəcədə aktiv bir bölgəni yarandığı andan tam parçalanmasına qədər izləyərək, onun fəaliyyətini 94 gün ərzində fasiləsiz olaraq qeydə alıb.

NOAA 13664 adlandırılan bu bölgə, Yer kürəsinin son iki onillikdə gördüyü ən güclü geomaqnit fırtınalarına səbəb olub.

SİA xəbər verir ki, The Daily Galaxy-nin məlumatına görə, onlar peykləri, kənd təsərrüfatı sistemlərini və hətta dəmir yolu siqnalizasiyasını pozub.

Bu uzunmüddətli monitorinq iki kosmik gəminin məlumatlarını birləşdirməklə mümkün olub: Günəşin uzaq tərəfini müşahidə edən Avropa Kosmik Agentliyinin (ESA) Solar Orbiter və Yerə baxan tərəfini davamlı olaraq izləyən NASA-nın Günəş Dinamikası Rəsədxanası (SDO).

Nəticə günəş bölgəsinin təkamülünün tam bir zaman xətti idi - əvvəllər heç vaxt əldə edilməmiş bir şey.

NOAA 13664 liderliyi ələ keçirəndə...

Adətən, Günəşdəki aktiv bölgələr ulduzun fırlanması səbəbindən gözdən itməzdən əvvəl Yerdən təxminən iki həftə görünən qalır. Lakin, 2020-ci ildə buraxılan Solar Orbiter zondu Günəş ətrafında geniş bir orbitdə hərəkət edir və bu da ona Yerdəki müşahidəçilərdən gizlənmiş əraziləri görməyə imkan verir.

İsveçrə Federal Texnologiya İnstitutu Sürixdə (ETH Sürix) günəş fizikası üzrə mütəxəssis İoannis Kontogiannisin sözlərinə görə, bu orbit elm adamlarına NOAA 13664-ü planetimizdən görünməzdən çox əvvəl aşkar etməyə imkan verdi.

2024-cü ilin may ayına qədər bölgə Yerə tərəf döndü və dərhal müstəsna gücünü ortaya qoydu.

...Bu bölgə İsveçrənin cənubuna qədər görünən möhtəşəm bir qütb parıltısı yaratdı.

Bunu ETH Sürixdə professor və Davos Rəsədxanasının direktoru Luisa Harra qeyd etdi. Tədqiqatçılar bölgəni üç tam günəş fırlanması üçün müşahidə edə bildilər və onun maqnit sahəsinin transformasiyasının davamlı mənzərəsini əldə etdilər.

Günəş enerjisinin qəzəbindən Yer kürəsinə hücum...

NOAA 13664-ün təsirləri rəngarəng səmadan daha da kənara çıxdı. Professor Harra qeyd etdi ki, 2024-cü ilin may ayında müasir texnologiya ciddi şəkildə təsirləndi və rəqəmsal kənd təsərrüfatı ən çox təsirlənən sektorlardan biri oldu.

Dronlar, sahə sensorları və muxtar avadanlıqlar tərəfindən istifadə edilən peyk siqnalları pozuldu və bu da iş gecikmələrinə və məhsul itkisinə səbəb oldu.

Digər infrastruktur da təsirləndi.

...Hətta qatar yollarındakı siqnallar da təsirlənə bilər, kortəbii olaraq qırmızıdan yaşıla və ya əksinə dəyişə bilər, - deyə o bildirib.

Bu, kosmik hava hadisələrinin yaşlanma və ya həssas yer sistemləri ilə necə qarşılıqlı əlaqədə olması ilə bağlı artan narahatlığı əks etdirir.

Əvvəlki hadisələr oxşar nəticələr göstərib. 2022-ci ilin fevral ayında artan günəş aktivliyi yeni buraxılan 49 Starlink peykindən 38-ni məhv etdi.

NOAA 13664 alimlərə və operatorlara müasir mühitimizin 150 milyon kilometr uzaqlıqdakı fəaliyyətə nə qədər həssas olduğunu xatırlatdı.

Günəşdə maqnit xaosu...

Regionun gücü onun intensiv və dəyişən maqnit sahəsi ilə bağlı idi. Günəşdəki aktiv bölgələr maqnitləşdirilmiş plazmanın səthə qalxıb ulduzun quruluşunu pozduğu zaman əmələ gəlir.

Louise Harranın izah etdiyi kimi, "Günəşdə son dərəcə mürəkkəb bir maqnit sahəsi olan bir bölgə gördüyümüzdə, onun sonda günəş fırtınaları şəklində sərbəst buraxılacaq çoxlu miqdarda enerji ehtiva etdiyini düşünə bilərik."

Astronomy & Astrophysics jurnalında dərc olunmuş bir araşdırmada qeyd edildiyi kimi, NOAA 13664 ilə də məhz bu baş verdi.

94 günlük müşahidə pəncərəsi ərzində onun sahəsi getdikcə daha mürəkkəb və qeyri-sabit hala gəldi.

Ən güclü partlayış 20 may 2024-cü ildə Günəşin uzaq tərəfində baş verdi. O, Yer kürəsindən birbaşa görünmürdü, lakin iki kosmik gəmi strategiyası sayəsində ətraflı şəkildə qeydə alınıb. Alimlər hələlik müəyyən bir bölgədə partlayışın nə vaxt və necə baş verəcəyini dəqiq proqnozlaşdıra bilməsələr də, bu tədqiqat zamanı əldə edilən unikal məlumat dəsti günəş havasının mexanikasını daha dərindən anlamaq üçün vacib bir addımdır.

Kontogiannis yekunlaşdırdı: "Biz bu ulduza yaxın yaşayırıq, ona görə də onu müşahidə etmək və necə işlədiyini və ətraf mühitə necə təsir etdiyini anlamağa çalışmaq çox vacibdir".

Nazlı Almuradova

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:285
embedMənbə:https://sia.az
archiveBu xəbər 19 Yanvar 2026 18:42 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

17 Noyabr 2026 09:13see325

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

16 Noyabr 2026 16:37see303

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see289

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

16 Noyabr 2026 12:36see282

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see268

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

16 Noyabr 2026 22:45see263

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see263

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

16 Noyabr 2026 20:52see259

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see258

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

16 Noyabr 2026 14:44see248

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see243

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

16 Noyabr 2026 15:49see237

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

16 Noyabr 2026 20:15see233

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see233

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

16 Noyabr 2026 17:35see231

Bu ərazidə yeni üç mərtəbəli məktəb TİKİLƏCƏK 9 milyonluq LAYİHƏ

16 Noyabr 2026 18:22see221

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

17 Noyabr 2026 09:14see219

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see211

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

16 Noyabr 2026 23:35see211

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see196
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri