Alimlər qədim Babil himninin mətnini oxuya bildilər

Bağdad Universiteti ilə əməkdaşlıq edən alim Luis Enrike Ximenez Babilin min il əvvəl itmiş himnini yenidən kəşf edib.

AzPost bildirir ki, bununla bağlı məqalə İraq jurnalında dərc olunub.

“Bu, Babili bütün əzəməti ilə təsvir edən və onun sakinlərinin, kişilərin və qadınların həyatına fikir verən valehedici himndir” -deyə Ximenez bildirib.

Babil dövləti eramızdan əvvəl 2000-ci ildə Mesopotamiyada mövcud olub. Bir vaxtlar dünyanın ən böyük şəhəri olan,  bu gün qlobal ədəbi irsimizin bir hissəsini təşkil edən əsərlərin yazıldığı bir mədəni metropol idi.

Babil mətnləri gil lövhələr üzərində mixi yazı ilə yazılıb. Bunlar da ancaq fraqmentlər halında qalıb. Bağdad Universiteti ilə əməkdaşlığın məqsədlərindən biri məşhur Sippar kitabxanasından yüzlərlə mixi yazı lövhəsini deşifrə edib nəsillər üçün qorumaqdır.

Rəvayətə görə, Nuh gəmiyə minməzdən əvvəl onları daşqından qorumaq üçün burada gizlədib. Rəqəmsal Babil Kitabxanası platformasında Enrike Ximenez bu günə qədər bütün dünyada kəşf edilmiş mixi yazının bütün fraqmentlərini rəqəmsallaşdırır. O, parçaların bir-biri ilə necə əlaqəli olduğunu deşifrə etmək üçün süni intellektdən istifadə edir.

Lüdviq Maksimilian Universitetinin Assurologiya İnstitutunun qədim Yaxın Şərq ədəbiyyatı üzrə professoru Ximenez deyib ki, süni intellektlə işləyən platformadan istifadə edərək yeni kəşf edilmiş himnlə əlaqəli 30 digər əlyazmanı müəyyən edə bilib. “Bu, əvvəllər onilliklər çəkəcəkdi”.

Bu əlavə mətnlər sayəsində alimlər bir hissəsi əskik olan gil lövhədəki himni tam deşifrə edə biliblər.

Himninin eramızdan əvvəl I minilliyin əvvəllərinə aid olduğu və 250 misradan ibarət olduğu güman edilir.

“Bu, şəhərini vəsf etmək istəyən Babil sakini tərəfindən yazılıb. Müəllif şəhərdəki tikililəri, eləcə də Fəratın sularının bahar gətirdiyini və tarlaları necə yaşıllaşdırdığını təsvir edir. Sağ qalan Mesopotamiya ədəbiyyatının təbiət hadisələrinin təsvirlərində seyrək olduğunu nəzərə alsaq, bu, daha təsiredicidir”, – Ximenez qeyd edib.

Qədim Babil şəhərinin xarabalıqları İraqın paytaxtı Bağdaddan təxminən 85 kilometr cənubda yerləşir. Onlar YUNESKO-nun Dünya İrsinə daxil edilib.

AzPost.az

Paylaş