Ankara CAATSA sanksiyalarından çıxış yolu axtarır S 400 lərlə bağlı yeni plan

Türkiyə və ABŞ Ankaraya verilən Rusiya S-400 hava müdafiə sistemlərinin Fars körfəzi ölkələrindən birinə köçürülməsi variantını müzakirə edirlər.

"AzPoliotika" xəbər verir ki, bu barədə Türkiyə mətbuatı məlumat yayıb.

Türkiyə tərəfi ABŞ-ın CAATSA sanksiyalarından çıxmaq istəyir və Vaşinqtonu qane edəcək hüquqi formul axtarır. S-400-ün deaktivləşdirilməsi, komplekslərin buraxılış sistemlərinin sökülməsi və ya ABŞ-nin nəzarəti altında S-400-ün deaktivləşdirilmiş variantları CAATSA-nın ləğvi ilə bağlı ABŞ qanunvericilik tələblərinə cavab vermir. Bu baxımdan,S-400-ün fiziki olaraq artıq Türkiyədə olmaması məsələsi müzakirə olunur.

Fars körfəzi regionundan üçüncü bir ölkəyə Rusiya hava hücumundan müdafiə sistemlərinin satışı üçün formul müzakirə olunur. BƏƏ-ni bu sistemlərin ehtimal olunan alıcısı kimi qiymətləndirir.

Türkiyəyə CAATSA məhdudiyyətlərinin tətbiqi onun beşinci nəsil F-35 döyüş təyyarələrinin istehsal proqramından çıxarılmasına və bu təyyarələrin qəbuluna qadağa qoyulmasına səbəb oldu. Lakin, CAATSA-nın ləğvi təkcə Türkiyə üçün bu məsələnin avtomatik həlli demək deyil. Bundan əlavə, ABŞ Konqresi 2021-ci maliyyə ili üçün Milli Müdafiə İcazə Aktına (FY2021 NDAA) F-35-lərin Türkiyəyə tədarükünü məhdudlaşdırmaq üçün müddəalar daxil edib. 

"Buna görə də, CAATSA sanksiyaları qaldırılsa belə, Türkiyənin F-35 proqramına qayıdışı əlavə siyasi, texniki və hüquqi prosedurların tamamlanmasını tələb edəcək. Bunlar iki fərqli hüquqi prosesdir," məlumatda deyilir.

Bu müddəaların ləğvi üçün qanunda dəyişikliklər və ya Türkiyəni məhdudiyyətlərdən azad edən ayrıca müddəanın qəbul edilməsi lazım olacaq. Bu, Ağ Evin iştirakını tələb edəcək, çünki Konqres Türkiyənin müvafiq tələblərə əməl etdiyinə inandırmalıdır və F-35-in alınması məsələsini yenidən nəzərdən keçirmək üçün hüquqi maneə yoxdur. Bundan əlavə, Pentaqon və digər qurumlar da bu məsələ ilə bağlı öz qiymətləndirmələrini aparmalı və nəticələrini təqdim etməlidirlər. Yalnız hadisələrin müsbət inkişafı halında, yaxın gələcəkdə Türkiyə tərəfindən artıq ödənilmiş, lakin alınmamış altı F-35-in məsələsinin həlli mümkün olacaq. Türkiyənin proqrama qayıdışı artıq ikinci prioritet məsələdir.

ABŞ Prezidenti Donald Tramp Ankarada keçirilən NATO sammitində Amerika "CAATSA sanksiyalarını ləöv edəcək" demişdi.