Antibiotiklərə qarşı davamlılıq xərçəngdən ölüm səviyyəsini üstələyə bilər

Bakı, 11 aprel, AZƏRTAC

Mikrob əleyhinə preparatlara davamlı olan infeksiyalar hər il dünyada azı 1,27 milyon ölümün birbaşa səbəbinə çevrilir, təxminən daha 3,7 milyon ölüm halında isə dolayı amil kimi çıxış edir. Təcili tədbirlər görülməzsə, əsrin ortalarına doğru bu göstərici onkoloji xəstəliklərdən ölüm səviyyəsini üstələyə bilər.

AZƏRTAC xəbər verir ki, bu barədə Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatının Smolensk Dövlət Tibb Universiteti bazasında fəaliyyət göstərən antimikrob rezistentlik üzrə əməkdaşlıq mərkəzinin rəhbəri Roman Kozlov bildirib. Məlumatı Birləşmiş Millətlər Təşkilatının mətbuat xidməti yayıb.

Onun sözlərinə görə, Rusiyada mikrob əleyhinə rezistentliklə bağlı vəziyyət regional və qlobal göstəricilərdən fərqlənmir. Eyni zamanda, ölkədə 2017-ci ildən mikrob əleyhinə preparatlara davamlılığın yayılmasının qarşısının alınmasına yönəlmiş dövlət strategiyası qüvvədədir.

Mübarizənin əsas istiqamətləri əhalinin məlumatlandırılması, sistemli monitorinq və antibiotiklərin həm klinik tibdə, həm də kənd təsərrüfatında, o cümlədən heyvandarlıqda istifadəsinin məhdudlaşdırılması olaraq qalır. Beynəlxalq əməkdaşlığa xüsusi əhəmiyyət verilir, çünki mikroorqanizmlər dövlət sərhədlərini tanımır.

Ekspert vurğulayıb ki, antibiotiklər əvəzolunmaz resursdur. Onun sözlərinə görə, XX–XXI əsrlərdə həyat müddətinin artması təmiz suya çıxış, vaksinasiya və antibiotiklərin tətbiqi ilə bağlıdır. Lakin bakteriyalar bu preparatlara qarşı davamlılıq formalaşdıra bilir, nəticədə dərmanlar effektivliyini itirir.

Davamlılığın yayılmasının əsas səbəblərindən biri antibiotiklərin düzgün istifadə olunmamasıdır. Pasiyentlərə həkim təyinatlarına ciddi riayət etmək və müalicə kursunu tam başa çatdırmaq tövsiyə olunur. Səylərin əhəmiyyətli hissəsi əhalinin maarifləndirilməsinə, o cümlədən antibiotiklərin özbaşına qəbulunun yolverilməzliyinin izahına yönəldilir.

Rezistentlik müasir tibbin əsas nailiyyətlərini, o cümlədən orqan transplantasiyasını, onkoloji xəstəliklərin müalicəsini, oynaq protezləşdirilməsini və mürəkkəb cərrahi əməliyyatların aparılmasını təhlükə altına qoyur. Bu şəraitdə hətta standart tibbi prosedurlar belə pasiyentlər üçün təhlükəli ola bilər.

Həmçinin qeyri-dəqiq məlumatların yayılması və elmə etimadın azalması problemi qeyd olunur. Xüsusilə, vaksin əleyhinə hərəkatlar xəstəliklərin profilaktikası sistemini zəiflədə bilər. Bununla belə, vaksinasiya yalnız xəstəliklərin qarşısını almır, həm də antibiotiklərin tətbiqinə olan ehtiyacı azaldır.

Mikrob əleyhinə rezistentlik səhiyyə, kənd təsərrüfatı və ekologiya arasında koordinasiya tələb edən qlobal, çoxsektorlu problem kimi qiymətləndirilir. Bu məsələ artıq iki dəfə BMT Baş Assambleyasında müzakirə olunub.