“Avropa İttifaqı Ukraynaya maliyyə yardımı etməkdə qərarlıdır“ Fon der Lyayen

"Rusiyanın dondurulmuş aktivləri üzrə kompromis axtarışı..."

Avropa İttifaqı liderləri 2026-2027-ci illər üçün Ukraynanın maliyyələşdirilməsi məsələsində həlledici mərhələyə daxil olub. 

Moderator.az xəbər verir ki, bu barədə "Politico" nəşri yazıb.

Avropa Komissiyasının sədri Ursula fon der Lyayen Brüsseldə keçirilən sammit öncəsi bildirib ki, Ukrayna üçün etibarlı maliyyə mexanizmi razılaşdırılmadan Avropa Şurası iclası başa çatmayacaq.

Fon der Lyayenin sözlərinə görə, Ukraynanın qarşıdakı iki il üçün ümumi maliyyə ehtiyacı 137 milyard avro təşkil edir və Avropa İttifaqı bunun üçdə ikisini - təxminən 90 milyard avronu üzərinə götürməyə hazırdır. Bunun üçün iki variant masadadır: Aİ büdcəsi hesabına borclanma və ya Rusiyanın dondurulmuş aktivləri əsasında "reparasiya krediti".

Rusiyanın dondurulmuş aktivləri ətrafında parçalanma

Nəşr yazır ki, Aİ ölkələrinin əksəriyyəti Rusiyanın Avropada dondurulmuş 210 milyard avroluq Mərkəzi Bank aktivlərindən istifadəni "yeganə real variant" hesab edir. Bu mexanizm Ukraynaya iri həcmdə maliyyə dəstəyi göstərməyə, eyni zamanda üzv ölkələrin dövlət borcunu artırmamağa imkan verir.

Lakin əsas problem Belçikanın mövqeyidir. Aktivlərin böyük hissəsi bu ölkədə saxlanıldığı üçün Brüssel mümkün məhkəmə iddiaları riskindən ehtiyat edir və qeyri-müəyyən müddətli maliyyə zəmanətlərinə qarşı çıxır. Şimal və Şərqi Avropa ölkələri isə alternativ olmadığını bildirir, İtaliya və bəzi digər dövlətlər Aİ-nin birgə borclanma modelini müdafiə edir.

Diplomatların fikrincə, kompromis tapılacaq və qərar gec də olsa qəbul ediləcək, çünki Ukraynanın maliyyəsiz qalması Avropanın öz təhlükəsizliyinə birbaşa zərbə kimi qiymətləndirilir.

"Qərar bu gün verilməlidir"

Avropa Parlamentinin sədri Roberta Metsola da mövqeyini sərt şəkildə ifadə edib. O, bildirib ki, əgər liderlər "reparasiya krediti" ilə bağlı razılığa gəlsələr, Avropa Parlamenti yanvarda təcili prosedurla qərarı təsdiqləməyə hazırdır. Metsolanın sözlərinə görə, məqsəd müharibəni uzatmaq deyil, onu bitirməkdir və bunun üçün Ukraynaya güclü, davamlı maliyyə və təhlükəsizlik zəmanətləri lazımdır.

Avropa Komissiyası isə açıq mesaj verir: Ukrayna üçün maliyyə qərarı bu sammitdə qəbul olunmalıdır. Əks halda, 2026-cı ilin yazından etibarən Kiyevin sosial xərcləri belə qarşılamaq imkanları tükənə bilər.