Icma.az
close
up
RU
Menu

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

Dişlər yaddaş kartımızdır?

Diş əti qanaması hansı daxili xəstəliklərin əlamətidir?

Yuxu ilə böyümə hormonu arasında yeni neyron əlaqəsi aşkar edilib

Azerbaijan’s macro economy 2025 2026 and future prospects

İki zəhərli ilanı təyyarəyə keçirmək istədi

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

Braziliya millisindən darmadağın: Vinisius het trik etdi

45 min dollardan Walmart rəflərinə: Bir qadının qəhvə alternativi biznesi

Polad Həşimovun anası xəstəxanadan evə buraxılıb TƏBİB

Bossların bossu” vəfat etdi Pablo Eskobarla əməkdaşlıq edib

Nənə tarladan 20 min qiyməti olan qızıl tapıb

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

Ayda astronavtları gözləyən təhlükə Bir saat davam edən zəlzələ

Ayda astronavtları gözləyən təhlükə Bir saat davam edən zəlzələ

Yeniavaz saytından alınan məlumatlara görə, Icma.az xəbər verir.


NASA yaxın illərdə həyata keçirəcəyi “Artemida III” missiyası çərçivəsində ilk dəfə olaraq Ayın cənub qütb bölgəsinə astronavt göndərməyə hazırlaşır.
Yeniavaz.com
xəbər verir ki, bu səbəbdən alimlər peykin səthində baş verən ay zəlzələlərinin tezliyi və gücü ilə bağlı yeni tədqiqatlara başlayıblar.
Mütəxəssislərin sözlərinə görə, Ayın daxili soyuduqca qabıqda çatlar yaranır və bu çatlar qəfil hərəkətlərlə titrəmələrə səbəb olur. Bu proses Ayın tədricən kiçildiyini göstərir.
Ay zəlzələləri Yer zəlzələləri qədər güclü olmasa da (ən güclüləri 5 bala çatır), fərqli xüsusiyyətlərə malikdir. Yerdə zəlzələlər bir neçə saniyə və ya dəqiqə çəkir, lakin Ayda titrəyişlər bəzən bir saata qədər davam edə bilir.
Alimlər bildirirlər ki, Ayda zəlzələlərin əsas səbəbləri bunlardır:
- Daxili gərginliklər –  Soyuyan Ay qabığı büzüşür və çatlayır.
- Yer və Günəşin cazibə qüvvəsi – Bu qüvvələr Ay səthində əlavə gərginlik yaradır.
- Meteorit toqquşmaları – Atmosfer olmadığı üçün meteoritlər birbaşa Ay səthinə çırpılır və sarsıntı yaradır.
Qeyd olunur ki, NASA-nın “Apollon” missiyaları (1969–1977) zamanı Ay səthinə quraşdırılan seysmometrlər yüzlərlə belə hadisəni qeydə alıb.
Ayda titrəyişlərin bir saata qədər davam etməsinin səbəbi isə odur ki, orada atmosfer yoxdur, yəni dalğaları zəiflədən hava təbəqəsi yoxdur. Eyni zamanda su olamdığı üçün sarsıntılar udulmur. Ayın daxili qayalıq qatları çox bərkdir, buna görə də titrəyişlər “dəmirə vurulmuş səs” kimi uzun müddət əks-səda verir.
Bu səbəbdən qısa müddətli missiyalar üçün ciddi təhlükə olmasa da, uzunmüddətli baza və avadanlıqlar üçün zərər riski böyükdür. NASA qeyd edir ki, belə titrəyişlər binalara ziyan vura, əməliyyatları poza və buraxılış meydançalarına təhlükə yarada bilər.
Smitsonian Muzeyinin alimi Tomas Uoters və Merilend Universitetinin seysmoloqu Nikolas Şmer Ay səthindəki qaya çökmələri və sürüşmələri öyrənərək yeni qiymətləndirmə üsulu hazırlayıblar. Onların araşdırmasına görə, Ayın Toros-Littrow vadisindəki Li-Linkoln yarığı yaxınlığında orta hesabla hər 5,6 milyon ildən bir 3 bal gücündə zəlzələ baş verir. Alimlər bu tip çatların hələ də aktiv ola biləcəyini və yeni zəlzələyə səbəb ola biləcəyini istisna etmirlər.
Murad Məmmədov
 
Ən son xəbərləri və yenilikləri almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:150
embedMənbə:https://yeniavaz.com
archiveBu xəbər 18 Avqust 2025 16:49 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

17 Noyabr 2026 09:13see447

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

17 Noyabr 2026 23:52see318

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see310

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

17 Noyabr 2026 09:14see295

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see294

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

17 Noyabr 2026 23:20see286

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see265

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

17 Noyabr 2026 14:52see249

Dişlər yaddaş kartımızdır?

17 Noyabr 2026 13:42see245

Diş əti qanaması hansı daxili xəstəliklərin əlamətidir?

17 Noyabr 2026 23:18see225

Yuxu ilə böyümə hormonu arasında yeni neyron əlaqəsi aşkar edilib

17 Noyabr 2026 12:44see224

Azerbaijan’s macro economy 2025 2026 and future prospects

17 Noyabr 2026 13:48see215

İki zəhərli ilanı təyyarəyə keçirmək istədi

17 Noyabr 2026 23:17see214

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

18 Noyabr 2026 02:03see211

Braziliya millisindən darmadağın: Vinisius het trik etdi

18 Noyabr 2026 00:46see202

45 min dollardan Walmart rəflərinə: Bir qadının qəhvə alternativi biznesi

17 Noyabr 2026 14:53see200

Polad Həşimovun anası xəstəxanadan evə buraxılıb TƏBİB

18 Noyabr 2026 01:24see197

Bossların bossu” vəfat etdi Pablo Eskobarla əməkdaşlıq edib

18 Noyabr 2026 01:52see196

Nənə tarladan 20 min qiyməti olan qızıl tapıb

18 Noyabr 2026 02:56see188

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see182
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri