Azərbaycanda qadın sahibkarlığı inkişaf edir TƏHLİL

Azərbaycanda öz biznesini qurmaq istəyən qadınların sayı artmaqdadır. Son illərdə qadın sahibkarlar arasında maraq göstərilən sahələrin sayı genişlənir, bu isə onların iqtisadi fəallığının yüksəldiyini göstərir.

Bəs Azərbaycanda yeni iş qurmaq istəyən qadın sahibkarlara necə dəstək olunur?

Kiçik və Orta Biznes Subyektləri və Klublarının Assosiasiyasının (KOBSKA) İdarə Heyətinin sədri Nigar Ələsgərova Metbuat.az-a açıqlamasında bildirib ki, maddi dəstəklə bağlı konkret olaraq hər hansı bir maliyyə dəstəyi mexanizmi hazırda mövcud deyil.

O qeyd edib ki, ölkəmizdə müxtəlif qurumlar vasitəsilə yeni iş qurmaq istəyən qadınlara həm hüquqi dəstək, həm də inkişaf etdirmək istədikləri və ya kifayət qədər məlumatlı olmadıqları sahələrlə bağlı xidmətlər təqdim olunur:

“Məsələn, əgər bir qadın sıfırdan VÖEN açmaq və sahibkarlıq fəaliyyətinə başlamaq istəyirsə, KOB evinə müraciət edə bilər. Bu məkanda bir çox müvafiq dövlət qurumlarının nümayəndələri fəaliyyət göstərir və vətəndaşlara xidmət göstərirlər. Burada sahibkar VÖEN aça, hüquqi qeydiyyatdan keçə, bank hesabı yarada bilər. Yəni bir məkana yaxınlaşmaqla bütün ilkin hüquqi prosedurları həmin yerdə, oradakı əməkdaşların dəstəyi ilə həyata keçirmək mümkündür. Həmçinin fəaliyyət göstərdiyi müddətdə hesabatların verilməsi və digər məsələlərlə bağlı yaranan suallar üçün də həmin ünvana müraciət edə bilər və peşəkar məsləhət ala bilərlər”.

N.Ələsgərova Kiçik və Orta Biznesin İnkişafı Agentliyinin həyata keçirdiyi KOB İnkişaf Mərkəzləri layihələrindən də bəhs edib:

“Bu layihələr vasitəsilə müxtəlif təlim və seminarlar təşkil olunur, biznes planlarının yazılması, marketinq, satış və digər sahələr üzrə biliklər öyrədilir. Yəni kiçik bir biznesi maraqlandıran və ya narahat edən bütün mövzular üzrə bu təlimlər faydalı ola bilər. Eyni zamanda, KOB İnkişaf Mərkəzləri vasitəsilə ekspertlərdən fərdi məsləhət dəstəyi də almaq mümkündür. Ümumiyyətlə, yeni biznes qurmaq istəyən xanımlara tövsiyə olunur ki, fəaliyyət sahələri ilə bağlı olan dövlət qurumlarının rəsmi veb saytlarını və sosial media hesablarını izləsinlər. Bu vasitə ilə bir çox suallarına cavab tapa, mövcud dəstək və imkanlardan vaxtında xəbərdar ola bilərlər”.

Qadın sahibkarların fəaliyyəti hansı sahələrdə daha çox müşahidə olunur?

İqtisadçı Eldəniz Əmirov bildirib ki, qadın sahibkarlar iqtisadiyyatın demək olar ki, bütün sektorlarında fəaliyyət göstərirlər:

“Sadəcə olaraq bəzi sahələrdə onların payı daha yüksək, bəzilərində isə nisbətən azdır. Məsələn, təhsil sahəsində, xüsusilə də məktəbəqədər təhsil müəssisələri sahəsində, yəni özəl uşaq bağçalarında qadınların rolu daha çox nəzərə çarpır. Qida sektorunda, şirniyyatların və milli yeməklərin hazırlanması sahəsində, eləcə də tikiş və dizayn, gözəllik və kosmetologiya sahələrində fəaliyyət göstərən təsərrüfat subyektlərinin əksəriyyəti qadınlardan ibarətdir”.

E.Əmirov əlavə edib ki, qadın sahibkarlığı iqtisadiyyatın digər sahələrində də durmadan genişlənməkdədir.

Qadın sahibkarların artması, iqtisadi gücə sahib olmaları onların ailə və cəmiyyətdəki statusunu necə dəyişir?

Sosioloq Mətanət Məmmədova deyib ki, qadın sahibkarların sayının cəmiyyətdə artması bir neçə tərəfdən məqsədəuyğundur:

“Birincisi, məşğulluq istər qadın, istər kişi üçün vacib məsələdir. Hər bir insanın müəyyən işlə məşğul olması onun maddi gəlirinin olması təminatlı həyat deməkdir. Xüsusilə qadınların məşğulluğu daha vacibdir. Çünki bununla həm ailələrinə həm kömək etmiş, həm özləri sosiallaşmış olur, eyni zamanda cəmiyyətdə onların statusu formalaşır, yəni qadınların bacarığının ortalığa çıxmasına şərait yaranır”.

M.Məmmədova qadınların kişilər qədər, bəlkə də onlardan dabacarıqlı, işgüzar olduqları qənaətindədir:

“Belə olan təqdirdə onların sahibkar olması da cəmiyyət üçün əlverişli ola bilər. Mənə görə qadının sahibkar olması onun ailədə statusunda bir o qədər dəyişiklik yaratmır. Çünki o, qadındır və anadır. Hansı işdə çalışmasından asılı olmayaraq evinin xanımı, uşağının anasıdır və hər zaman bu iki sahədə üzərinə düşən vəzifələri layiqincə həyata keçirir. Lakin cəmiyyətdə onun statusu dəyişir. O mənada ki, qadın sahibkara, hər hansı müəssisənin rəhbərinə çevrilir, neçə-neçə insanın məşğulluğunu təmin edir, beləliklə, ölkə iqtisadiyyatına öz töhfəsini verir. Kiçik və orta biznesin inkişafında payı olur”.

Sosioloq qeyd edib ki, qadın sahibkarların ölkədə artması ümumilikdə qeyri-neft sektorunun inkişafına dəstək və qadınların kişilərlə birgə uğurlu fəaliyyətinin göstəricisidir.

Sevinc İbrahimzadə / Metbuat.az

Məqalə Medianın İnkişafı Agentliyinin (MEDİA) maliyyə dəstəyi ilə “azad sahibkarlığın və liberal iqtisadiyyatın təşviqi” mövzusu üzrə hazırlanmışdır.