Azərbaycanla ABŞ arasında strateji mərhələ: Yeni pəncərələr açılır

Dünya siyasi arenasında bu gün müşahidə olunan proseslər hər zamankından daha mürəkkəb, daha gərgin və daha həssasdır. Qlobal güclərin maraqlarının toqquşduğu, yeni təhlükələr və çağırışların meydana çıxdığı bir dövrdə hər bir dövlət öz mövqeyini möhkəmləndirmək, öz milli maraqlarını qorumaq üçün düzgün və uzaqgörən siyasət yürütməlidir. Bu reallıqlar fonunda Azərbaycan regionda həm siyasi, həm də iqtisadi baxımdan mühüm aktora çevrilmişdir.

Azərbaycan Prezidenti cənab İlham Əliyevin həyata keçirdiyi qətiyyətli siyasət nəticəsində ölkəmiz bu gün sabitlik və təhlükəsizlik adası kimi tanınır. Azərbaycanın müstəqil xarici siyasət kursu, balanslaşdırılmış yanaşması və beynəlxalq əməkdaşlığa açıq mövqeyi ölkəmizin nüfuzunu daha da artırır. Elə bu səbəbdən də dünyanın aparıcı dövlətləri ilə qurulan münasibətlər xüsusi strateji əhəmiyyət kəsb edir.

Bu kontekstdə Azərbaycan–Amerika münasibətlərinin yeni mərhələyə daxil olması sadəcə ikitərəfli əlaqələrin inkişafı deyil, həm də bölgəmizin gələcəyi üçün mühüm strateji hadisə kimi qiymətləndirilməlidir. ABŞ dünyanın ən böyük iqtisadi gücünə, geniş siyasi və hərbi təsir imkanlarına malikdir. Onun Azərbaycanla əməkdaşlığının dərinləşməsi həm ölkəmizin milli maraqlarına xidmət edir, həm də regionda sabitlik və tərəqqi üçün yeni perspektivlər açır.

Mövzu ilə bağlı Bakıvaxtı.az-a açıqlama verən Milli Məclisin deputatı Ceyhun Məmmədov bildirib ki, bu gün Azərbaycan–Amerika münasibətləri yeni və çox önəmli bir mərhələyə daxil olub:

"Bu, təkcə ikitərəfli əlaqələrin deyil, həm də bütün bölgəmizin gələcəyi baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyan hadisədir. Dünyamız indiyədək olmadığı qədər gərgin və mürəkkəb proseslərdən keçir. Belə bir dövrdə, cənab Prezidentin uzaqgörən siyasəti nəticəsində Azərbaycan sabitlik və təhlükəsizlik adasına çevrilib. Ölkəmizdə əmin-amanlıq hökm sürür, xalqımızın rifahı təmin olunur".

"Ceyhun Məmmədov: Azərbaycan–Amerika əlaqələrinin dərin tarixi kökləri var"

Onun sözlərinə görə, məhz bu fon üzərində Amerika ilə əlaqələrin inkişafı strateji zərurət və böyük bir fürsət kimi çıxış edir. Bu münasibətlər yalnız Azərbaycan üçün deyil, bütövlükdə bölgə dövlətləri üçün əhəmiyyətli, strateji məqsədlər daşıyır. Azərbaycanın hazırkı inkişaf kursu və həyata keçirilən siyasət də məhz bu istiqamətə yönəlib:

"Azərbaycan–Amerika əlaqələrinin dərin tarixi kökləri var. Hər zaman bu münasibətlər güclü olub, daim inkişaf edib. Bu gün isə yeni mərhələ, yeni imkanlar açılır. Enerji sahəsində, təhlükəsizlik istiqamətində, iqtisadi və siyasi müstəvilərdə mövcud əməkdaşlıq bundan sonra daha da möhkəmlənəcək".

Parlament üzvü qeyd edib ki, qarşıdakı illərdə Azərbaycan–Amerika münasibətləri özünün ən parlaq dövrlərindən birinə qədəm qoyacaq. Bu da bir daha sübut edir ki, cənab Prezidentin həyata keçirdiyi siyasət Azərbaycanın milli maraqlarını qorumaqla yanaşı, ölkəmizi beynəlxalq münasibətlərdə mühüm bir mərkəzə çevirir.

Məsələnin iqtisadi spesifikası ilə bağlı Bakıvaxtı.az-a danışan iqtisadçı-ekspert Xalid Kərimli diqqətə çatdırıb ki, Amerika böyük və zəngin dövlətdir, dünyanın bir nömrəli iqtisadiyyatına sahibdir. Onun güclü maliyyə resursları, siyasi və hərbi gücü var. Təbii ki, əgər Amerika ilə dediyiniz formada strateji tərəfdaşlıq yaransa, bu, Azərbaycanın maraqlarına xidmət edə bilər. Amerikanın Zəngəzur dəhlizinə maraq göstərməsi, ümumilikdə regiona marağının göstəricisidir:

"Hazırda Amerikanın ən böyük rolu məhz Zəngəzur dəhlizinin açılmasında ola bilər. Bunun Azərbaycana çox ciddi müsbət nəticələr gətirməsi mümkündür.  Naxçıvanın blokadadan çıxması, iqtisadi və ticarət əlaqələrin genişlənməsi, qonşu dövlətlərlə münasibətlərin inkişafı və tranzit imkanlarının artması gerçəkləşər.  Əgər ABŞ bu prosesi sürətləndirə bilsə, ölkəmiz üçün böyük faydalar əldə olunar".

Xalid Kərimli: "Nə qədər çox ABŞ şirkəti Azərbaycana gəlsə, bir o qədər Amerika ilə münasibətlər dərinləşər"

Onun sözlərinə görə, digər vacib məqam isə Amerikanın iri şirkətlərinin Azərbaycana qayıtmasıdır. Son bir ayda imzalanmış müqavilə və memorandumlar göstərir ki, ABŞ-ın məşhur şirkətləri yenidən enerji sektoruna maraq göstərir. Xatırladım ki, vaxtilə “Əsrin müqaviləsi”ndə iştirak edən “Exxon” sonradan payını satıb çıxmışdı, indi isə yenidən cəlb olunması investisiya deməkdir. ABŞ şirkətlərinin ölkədə fəaliyyət göstərməsi təkcə iqtisadi deyil, həm də siyasi və beynəlxalq əlaqələrin möhkəmlənməsinə xidmət edir:

"Nə qədər çox ABŞ şirkəti Azərbaycana gəlsə, bir o qədər Amerika ilə münasibətlər dərinləşər. Bunun ardınca Avropanın digər şirkətləri də bölgəyə daha istəkli şəkildə gələ bilər. Çünki Amerikanın bölgədə iştirakı, digər investorlar üçün də bir növ yaşıl işıqdır. Ümumiyyətlə, Amerika beynəlxalq təşkilatlarda ciddi təsir imkanlarına malikdir. Onun bölgəyə maraq göstərməsi Azərbaycanın inkişafı və mövqelərinin güclənməsi baxımından mühüm perspektivlər yarada bilər. Amma bütün bunlar gələcəyin məsələləridir – olacaqmı, olmayacaqmı, bunu zaman göstərəcək".

Əli Hüseynov