Balı indiyə qədər belə öyrənən olmamışdı: Dərini cavan saxlayır

Yeni tədqiqatlar göstərir ki, çöl çiçəklərindən tplanmış bal insanın dəri hüceyrələrini yaşlandıqca ultrabənövşəyi şüalanmanın yaratdığı zərərdən qorumağa kömək edə bilər. 

“Cebheinfo.az” xəbər verir ki, nəticələr “Antioxidants” jurnalında dərc edilib.

UB şüalanmasına məruz qalmazdan əvvəl zəif bal məhlulu ilə müalicə olunmuş hüceyrələr müalicə olunmamış hüceyrələrə nisbətən daha çox gənclik və özünü yeniləmə qabiliyyətini qoruyub saxlayıblar. 

Bu nəticələr balın gələcəkdə dərinin qocalmasını yavaşlatmaq üçün hazırlanmış kremlərin və ya klinik müalicələrin tərkib hissəsinə çevrilə biləcəyi fikrini dəstəkləyir.

Tədqiqat, həmçinin balın ultrabənövşəyi şüalanmanın yaratdığı hüceyrə stressi ilə necə mübarizə apardığını aşkar etməyə başlayır.

Bal artıq tibbdə effektivliyini sübut edib. Bal sarğıları və gelləri yanıqların, çətin sağalan yaraların müalicəsi üçün satılır. Mikrobları öldürmək və iltihabı azaltmaq qabiliyyətinə görə qiymətləndirilir.

Professor Marqarita Majolinin rəhbərliyi altında tədqiqat qrupu bəzi bal növlərinin, xüsusən də manuka balının artıq tibbi sarğılarda istifadə olunmasına təəccüblənib. O, yüksək keyfiyyətli çoxçiçəkli balın yalnız yaraları sağaltmaqla yanaşı, həm də canlı dəri hüceyrələrini qoruya biləcəyini öyrənib.

"Mən bunu, xüsusən də dəri baxımı və dermokosmetikada istifadə üçün perspektivli bir yol kimi görürəm", - deyə Kavak qeyd edib.

Bu hipotezi sınamaq üçün o və həmkarları hazır kremdən daha çox canlı hüceyrələrə müraciət etdilər. Tədqiqatçılar eyni vaxtda üç növ insan dəri hüceyrəsini becərdilər ki, bu da bal və UB işığından istifadə etməklə əvvəlki işlərlə müqayisədə bir irəliləyişdir, çünki bu işdə bir anda yalnız bir hüceyrə növü istifadə olunurdu. Dəri kök hüceyrələri biopsiyalardan əldə edilib. 

Fibroblastlar dərinin dəstəkləyici özülünü, keratinositlər isə xarici təbəqəni təşkil edib. Hüceyrələr statik Petri qablarında saxlanılmaq əvəzinə, bioreaktorun - mədəniyyət mayesinin yavaş-yavaş pompalandığı bir sıra qarşılıqlı kameraların içərisində yaşayıblar.

Axın əsl dərinin dinamik, çoxqatlı dünyasını simulyasiya edib. Bəzi dərilər 48 saat ərzində bir faizli bal məhlulu ilə əvvəlcədən müalicə edilib. Əvvəlki tədqiqatlar bu dozanın təhlükəsiz olduğunu və hətta hüceyrələrə orta dərəcədə stimullaşdırıcı təsir göstərdiyini üzə çıxarıb.

Daha sonra stressor tətbiq edilib. Dərinin qocalmasına səbəb olduğu bilinən dalğa uzunluqlarına uyğunlaşdırılmış bir UB lampası təxminən 10 santimetr məsafədə yerləşdirilib və iki-üç dəqiqə istifadə edilib.

UB şüalanması yalnız dəridə qızartıya səbəb olmur. O, həmçinin DNT-yə zərər verir, hüceyrələri reaktiv oksigen növləri ilə doyurur və qocalmanı təşviq edir. 

Bu, hüceyrələrin bölünməsini və yenilənməsini dayandırdığı bir növ bioloji "təqaüdə" gətirib çıxarır. Bal ilə müalicə olunmuş kök hüceyrələrdə isə bunun əksi müşahidə edilib.

Kök hüceyrələrinin gəncliyini və öz-özünə çoxalma qabiliyyətini qoruyan genlər yalnız UB şüalanmasına məruz qalan hüceyrələrə nisbətən daha aktiv olub. Qocalmanı və hüceyrə ölümünü təşviq edən genlər isə daha passiv qalıb.

Tədqiqat qrupu dərinin yenilənməsi, qocalması və bərpası ilə məşğul olan 20-dən çox geni izləyib.

Xəzər
“Cebheinfo.az”

Problemlərinizi bizə yazın, şahidi olduğunuz hadisələri çəkib göndərin