Icma.az
close
up
RU
Balıq və dəniz məhsulları yetişdirilməsi məhsul hasilatını üstələyir Tədqiqat

Balıq və dəniz məhsulları yetişdirilməsi məhsul hasilatını üstələyir Tədqiqat

Azertag saytından verilən məlumata görə, Icma.az xəbər verir.

Bakı, 11 iyun, AZƏRTAC

Balıq və dəniz məhsulları yetişdirilməsi (akvakultura) istehsal həcminə görə balıq ovçuluq təsərrüfatlarını tədricən üstələyir. Bu, bir neçə amillə bağlıdır: resurslardan daha səmərəli istifadə, sabit təchizat və təbii şəraitdən daha az asılılıq.

AZƏRTAC BMT-nin Ərzaq və Kənd Təsərrüfatı Təşkilatının (FAO) hesabatına istinadla xəbər verir ki, balıqçılıq və akvakultura istehsalının dünya həcmi 223,2 milyon ton, o cümlədən 185,4 milyon ton su heyvanları və 37,8 milyon ton yosunlar olmaqla yeni rekord səviyyəyə çatmışdır.

Dünya akvakultura istehsalının həcmi 130,9 milyon ton, dünya sənaye balıqçılıq məhsullarının həcmi isə 92,3 milyon tondur.

Qeyd olunur ki, dünya okeanının ehtiyatları tükənməz görünür, lakin bu, belə deyil. Akvakultura istehsal həcminə görə tədricən balıqçılıq sənayesini qabaqlayır. Bununla belə, bəzi balıq növlərini süni su anbarlarında yetişdirmək sərfəli deyil – alimlər bunun səbəblərini açıqlayıblar.

İstehsal olunan balıq və dəniz məhsullarının miqdarı vəhşi təbiətdə ovlanan dəniz məhsulları ilə müqayisədə hər il artır. Bu da akvakulturanı bir çox pəhrizlər üçün getdikcə daha vacib bir mənbə və həddindən artıq balıq ovu üçün həll yolu edir.

BMT-nin Ərzaq və Kənd Təsərrüfatı Təşkilatının məlumatına görə, 2023-cü ildə dünyada təxminən 99 milyon ton su heyvanı (balıq, istiridyə və midi kimi mollyuskalar və krevet kimi xərçəngkimilər) yetişdirilib, bu isə 30 il əvvələ nisbətən beş dəfə çoxdur. 2022-ci ildən bəri akvakultura dünya miqyasında balıqçılığı davamlı olaraq geridə qoyub, lakin növlər arasında böyük dəyişikliklər var.

Fransa Milli Okeanologiya və Texnologiya İnstitutunun (IFREMER) tədqiqatçısı Tyeri Lojye “Frans-Press” agentliyindən olan jurnalistlərə bildirib ki, akvakultura yetişdiriciləri tez böyüyən və həyat dövrünə nəzarət etmək asan olan sadə növləri seçirlər.

Asiya ölkələri hazırda “mədəni” balıqların ən böyük istehsalçılarıdır, həm heyvan, həm də bitki mənşəli 136 milyon ton fermer dəniz məhsulunun 92 faizi onların payına düşür.

Hələ ki, Qərbdə az tanınan dəniz yosunu qlobal akvakultura istehsalının demək olar ki, üçdə birini təşkil edir. Demək olar ki, yalnız Asiyada istehsal olunan dəniz yosunu istehsalı iki onillikdə təxminən 200 faiz artaraq ildə 38 milyon tona çatıb.

“Ekoloji nöqteyi-nəzərdən dəniz yosunu yetişdirmək qızıl balıqla müqayisədə daha yaxşıdır", - deyə Dünya Okeanı resursları üzrə tədqiqatçı Tyeri Lojye qeyd edir.

FAO-nun “Dünya Balıqçılıq və Akvakulturanın Vəziyyəti” (SOFIA) hesabatında balıqçılıq və akvakulturanın inkişafı ilə bağlı proqnozlarına əsasən, sektorun istehsalı və aşkar istehlakı 2032-ci ilə qədər artacaq.

2032-ci ilə qədər su heyvanları istehsalının 10 faiz artaraq 205 milyon tona çatacağı gözlənilir. Bu cür artım akvakulturanın genişləndirilməsi və sənaye balıqçılığının bərpası hesabına baş verəcək.

Bu məhsulların görünən istehlakı 12 faiz artaraq 2032-ci ildə adambaşına orta hesabla 21,3 kq təşkil edəcək. Bu dinamikanın əsas səbəbləri artan gəlirlər və urbanizasiya, məhsul hasilatından sonrakı emalı və distribusiyaya yanaşmaların modernləşdirilməsi və qidalanma modellərinin dəyişdirilməsi olacaq.

Bununla belə, Afrikada adambaşına istehlakda azalma tendensiyası davam edəcək, çünki istehsal həcmi əhalinin sayından daha yavaş artacaq. Cənubi Səhra Afrikasında vəziyyət xüsusilə narahatlıq doğurur, çünki regionun bir çox ölkələri öz qida ehtiyaclarını, xüsusən də heyvani mənşəli zülal və mikroelementlərə olan ehtiyaclarını məhz su qida məhsulları sayəsində ödəyirlər.

Hesabatda həmçinin əhali sayının dinamikasının 2050-ci ilə qədər su heyvanları üçün yem təklifinə potensial təsirini göstərən ssenari də təqdim olunur. Qlobal əhali artmaqdadır və su heyvanı məhsullarının açıq şəkildə istehlakının 2050-ci ilə qədər (adambaşına təxminən 20,7 kq) səviyyəsində qalması üçün ümumi tədarükün 36 milyon ton, yəni 22 faiz artması lazımdır. Bu məlumatlar su bioresurslarından olan qidaların aclıq, qida çatışmazlığı və yoxsulluğun aradan qaldırılmasında daha böyük rol oynadığı bir dünyaya nail olmaq üçün “Mavi transformasiya” çərçivəsində prioritet tədbirlərin həyata keçirilməsinin sürətləndirilməsi zərurətini vurğulayır.

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:544
embedMənbə:https://azertag.az
archiveBu xəbər 11 İyun 2025 01:41 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see307

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see305

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see305

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see300

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see281

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see281

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see281

Dövlətçilik məfkurəsinə sədaqətin təcəssümü ŞƏRH

20 Noyabr 2026 21:27see266

YAP Nizami rayon təşkilatının növbəti yeni ərazi partiya təşkilatı təsis edilib

20 Noyabr 2026 20:43see262

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

20 Noyabr 2026 22:21see258

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

20 Noyabr 2026 22:29see258

“Unudulmaz bir hekayə yazmağa çalışacağıq” Dambrauskas

20 Noyabr 2026 21:24see253

Azərbaycanla tərəfdaşlıq yeni inkişaf perspektivləri açır

21 Noyabr 2026 20:18see252

Liderlər razılığa gəldi: Süni intellektin hərbi əməliyyatlara müdaxiləsi məhdudlaşdırılır

20 Noyabr 2026 21:29see252

“Xəstələr bilmir hara getsin, hara qaçsın” Onkoloji müalicə ilə bağlı ÇAĞIRIŞ

20 Noyabr 2026 17:30see246

Mən Ukraynada Prezident olsaydım... Tramp Putinlə söhbətində danışdı

20 Noyabr 2026 22:29see244

Ağdamda yaradıcı master klas təşkil olundu FOTO

20 Noyabr 2026 21:05see234

Cennifer Lopesdən ETİRAF: “Altı ay dayanmadan ağladım”

20 Noyabr 2026 19:20see230

Qan qrupu immunitetə nə dərəcədə təsir edir?

20 Noyabr 2026 13:53see222

Qazax şəhərində beşinci İdman Festivalının açılış mərasimi keçirilib FOTO

20 Noyabr 2026 21:35see197
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri