BMT Baş Assambleyasının yeni prezidenti seçilib

Banqladeşin xarici işlər naziri Xəlilur Rəhman çərşənbə axşamı günü BMT Baş Assambleyasının 81-ci sessiyasının prezidenti seçilib. O, gərgin şəraitdə keçən səsvermədə Kipr nümayəndəsi Andreas Kakurisi məğlub edib. Baş Assambleyanın yeni prezidenti qlobal böhranların şiddətlənməsi, BMT-də islahatlar səyləri və əsas liderlik dəyişiklikləri ilə əlamətdar olan bir ildə quruma rəhbərlik edəcək.

AZƏRTAC BMT-nin məlumatına istinadla xəbər verir ki, gizli səsvermə yolu ilə keçirilən seçkilərdə X. Rəhman 99 səs, A. Kakurisin isə 91 səs toplayıb. Ümumilikdə, 190 səs verilib, bitərəf qalan olmayıb.

Sədrlik BMT-nin beş regional qrupu arasında rotasiya yolu ilə həyata keçirilir və 81-ci sessiya Asiya-Sakit okean regionuna düşür. Yeni prezident sentyabrın 8-dən etibarən bir illik müddətə vəzifəsini icra edəcək. Onun prezidentliyi BMT təqvimindəki ən əhəmiyyətli proseslərdən biri - səlahiyyət müddəti 31 dekabr 2026-cı ildə başa çatan Baş katib Antonio Quterreşin varisinin seçilməsi ilə üst-üstə düşəcək.

X. Rəhman qırx ildən çox diplomatik və çoxtərəfli təcrübəyə malikdir. Fevral ayından bəri Banqladeşin xarici işlər naziri olan yeni prezident əvvəllər milli təhlükəsizlik müşaviri vəzifəsində çalışıb, həmçinin BMT-nin Nyu-York və Cenevrə ofislərində yüksək vəzifələr tutub.

Baş Assambleyada çıxış edən Rəhman beynəlxalq sistemə inamın gərginləşdiyi bir vaxtda bu vəzifəni “təvazökarlıq və hörmətlə” öz üzərinə götürdüyünü deyib. “BMT doqquzuncu onilliyinə təşkilatımıza olan inamın bir çox cəbhədə sınaqdan keçirildiyi bir vaxtda başlayacaq. Ümumilikdə, bu çətinliklər təşkilatımızın vədlərini yerinə yetirmək qabiliyyətinə ictimai inam və inamı sarsıtmağa yönəlib”, -deyə o vurğulayıb.

Baş katib Antonio Quterreşə bu narahatlıqları təkrarlayaraq bildirib ki, bəşəriyyət münaqişələr, bölünmələr, artan bərabərsizlik və iqlim xaosu ilə qarşılaşıb. O, həmçinin Davamlı İnkişaf Məqsədləri (DİM) üzrə irəliləyişin yavaşlamasına, humanitar fəaliyyət və inkişaf üçün maliyyələşdirmənin azalmasına diqqət çəkib.

Baş Assambleya, BMT-nin ən təmsilçi orqanıdır və hər biri bir səsə malik olan 193 üzv dövlətin hamısını bir araya gətirir. Onun qətnamələri hüquqi cəhətdən məcburi olmasa da, Assambleya sülh və təhlükəsizlik, inkişaf, insan hüquqları və beynəlxalq hüquq üzrə beynəlxalq müzakirələr üçün əsas forum rolunu oynayır.

Baş Assambleyanın 81-ci sessiyası sentyabrın 8-də açılacaq və dünya liderləri iki həftə sonra Nyu-Yorkda, BMT-nin baş qərargahında illik yüksəksəviyyəli müzakirələr üçün toplaşacaqlar.

Xatırladaq ki, X. Rəhman bu vəzifədə Almaniya nümayəndəsi Annalena Berboku əvəz edəcək.