BMT Baş katibi: ABŞ gücünün beynəlxalq hüquqdan vacib olduğuna inanır

“BMT-nin təsis prinsipləri, o cümlədən üzv dövlətlər arasında bərabərlik prinsipi təhlükə altındadır”

“ABŞ artıq öz gücünün beynəlxalq hüquqdan daha vacib olduğuna inanır”. AYNA.AZ xəbər verir ki, bu sözləri BMT Baş katibi Antonio Quterreş BBC-yə deyib.

“Radio 4”də yayımlanan "Today" proqramına verdiyi müsahibədə Quterreş bildirib ki, Vaşinqton çoxtərəfliliyin və birgə həll yollarının axtarılmasının əhəmiyyətsiz olduğuna və nəticələrə "ABŞ tərəfindən güc və təsir tətbiqi, bəzən isə beynəlxalq hüquq vasitəsilə" nail olmaq lazım olduğuna inanır.

BBC ABŞ-ın Venesuela lideri Nikolas Maduronu ələ keçirməsindən və ABŞ Prezidenti Donald Trampın yenidən Qrenlandiyanı ilhaq etməklə hədələməsindən iki həftə sonra Quterreşlə danışıb.

Quterreşin sözlərinə görə, bu vəziyyətdə “BMT-nin təsis prinsipləri, o cümlədən üzv dövlətlər arasında bərabərlik prinsipi təhlükə altındadır”.

Donald Tramp BMT-ni dəfələrlə kəskin tənqid edib. Keçən ilin sentyabr ayında Baş Assambleyadakı çıxışında o "başqa heç kimin bitirə bilmədiyi yeddi müharibəyə son qoyduğunu" bəyan edib, halbuki BMT "onların heç birində kömək etməyə belə çalışmayıb".

"Daha sonra başa düşdüm ki, BMT bizə kömək etmir", - deyə o bildirib.

Bu ittihamlara cavab olaraq Baş katib BBC-yə bildirib ki, onun rəhbəri olduğu təşkilat üzvlərini BMT Nizamnaməsində göstərilən beynəlxalq hüquq normalarına riayət etməyə məcbur etməkdə çətinlik çəkir. O bildirib ki, BMT dünyanın əsas münaqişələrinin həllində çox fəaldır, lakin aparıcı güclərin istifadə etdiyi təsir gücünə malik deyil.

Quterreş BMT-nin islahatlara ehtiyacı olduğunu etiraf edir. Hesab edir ki, bir vaxtlar dünya sülhünün qorunması üçün bir vasitə kimi yaradılmış Təhlükəsizlik Şurası artıq dünyanı təmsil etmir və təsirsizdir.

Bir neçə gün əvvəl Baş Assambleyada çıxış edən Baş katib bildirib ki, “1945-ci ildə istifadə edilən problem həll etmə metodları 2026-cı ilin problemlərini həll etməyəcək”.

Təhlükəsizlik Şurasının beş daimi üzvünün - ABŞ, Fransa, Böyük Britaniya, Çin və Rusiyanın - hər birinin Təhlükəsizlik Şurasının məcburi qətnamələrinə veto qoymaq hüququ var.

BMT Baş katibinin sözlərinə görə, Təhlükəsizlik Şurasının tərkibi onun legitimliyini bərpa etmək və "bütün dünyaya səs vermək", eyni zamanda, fərdi üzvlərin veto səlahiyyətini məhdudlaşdırmaq üçün dəyişdirilməlidir.

Portuqaliyanın keçmiş Baş naziri Quterreş 2017-ci ildə BMT-nin Baş katibi vəzifəsini icra etməyə başlayıb və bu ilin sonunda vəzifəsindən gedəcək.