Borc içində yaşayan dahi Motsartın məşhur gülən göz yaşları effekti

Bu gün dahi bəstəkar Volfqanq Motsartın doğum günüdür.

Kulis.az onun həyatı və yaradıcılığı haqqında materialı təqdim edir.

1756-cı ilin soyuq qış günündə Avstriyanın Zalsburq şəhərində dünyaya gələn Volfqanq cəmi 35 illik ömrünə sığışdırdığı nəhəng irslə təkcə musiqi tarixini deyil, həm də insan ruhunun dərinliklərini dəyişdi.

Motsart sadəcə bacarıqlı uşaq deyil, nadir bir istedad idi. O, artıq 3 yaşında musiqi alətində ifa edir, 5 yaşında isə ilk əsərlərini bəstələyirdi.

Sanki o, musiqini öyrənmir, xatırlayırdı – bu onun üçün nəfəs almaq kimi təbii bir iş idi. Avropa saraylarında kralları öz məharəti ilə heyrətləndirsə də, daim səhnədə olduğu üçün əslində uşaqlığını yaşaya bilmirdi.

Onun "Amadeus" ("Tanrının sevimli bəndəsi") adı, həyatının ironik bir təsviri kimi səslənir. Motsartın musiqisi işıqlı, şəffaf və ilahi bir yüngüllüyə malik olsa da, həyatı maddi çətinliklər, intriqalar və anlaşılmazlıqlarla dolu idi. O, klassisizm dövrünün ən mükəmməl nümunələrini – 41 simfoniya, 27 piano konserti, onlarla opera və kamera əsərlərini yaradarkən, tez-tez borc içində yaşayırdı.

“Fiqaronun toyu”, “Don Juan” və “Sehrli Fleyta” operaları təkcə musiqi şedevrləri deyil, həm də insan təbiətinin psixoloji portretləridir. Motsart musiqisi ilə insanı həm güldürür, həm ağladır, həm də düşündürürdü. Onun əsərlərindəki o məşhur "gülən göz yaşları" effekti, həyatın özü kimi həm faciəvi, həm də komikdir.

Həyatının son akkordu isə mistik bir faciəyə bənzəyir. 1791-ci ildə, səhhəti pisləşdiyi bir vaxtda sirli bir sifarişçi üçün yazmağa başladığı “Rekviyem” (Ölülər üçün messa), əslində onun özü üçün yazdığı vida nəğməsi oldu. Bu əsəri tamamlamağa ömrü çatmasa da, "Rekviyem"dəki kədər və əzəmət, onun ölüm qarşısındakı duruşunu əks etdirir.

Volfqanq Amadey Motsart Vyanada, yoxsullar üçün nəzərdə tutulmuş ümumi bir məzarlıqda dəfn edildi. Onun dəqiq məzarı bu gün bilinmir. Lakin bu, bəlkə də tarixin ən böyük ədalətidir: o, torpağa yox, bütövlükdə bəşəriyyətin yaddaşına və ruhuna qarışdı.

Bu gün onun doğum günündə qulaqlarda səslənən hər bir Motsart notu, gözəlliyin və dahiliyin ölməzliyini bizə bir daha xatırladır.