Icma.az
close
up
RU
Böyük plan işə düşür: Qonşu ölkəyə dəhşətli hücumun qarşısı belə alındı

Böyük plan işə düşür: Qonşu ölkəyə dəhşətli hücumun qarşısı belə alındı

GlobalInfo saytından verilən məlumata görə, Icma.az xəbər verir.

Yerli və xarici mediada yayılan məlumatlara görə, İsrail 2025-ci ilin mayında İranın nüvə obyektlərinə zərbə endirməyi planlaşdırıb. Lakin ABŞ Prezidenti Donald Tramp belə bir addımı dəstəkləmədiyi üçün İsrail bundan imtina edib. İsrail ABŞ-ın hücumun hazırlanmasında fəal iştirak edəcəyinə və yəhudi dövlətini İranın mümkün cavab zərbəsindən qoruyacağına əmin idi. Hücum vasitəsilə Tehranın nüvə silahı hazırlamaq səylərini ən azı bir il iflic etmək nəzərdə tutulurdu.

ABŞ İranla diplomatik danışıqlar yoluna üstünlük verir? İsrail və İran arasında hər hansı gərginliyin qarşısını ala biləcəkmi? İran üçün təhlükə sovuşurmu?

Globalinfo.az-a danışan siyasi şərhçi Anar İsayev deyib ki, əvvəlcə, Fars-Molla rejiminin formalaşmasına nəzər salmalıyıq:

“İran İslam İnqilabından sonra Molla rejiminin qurulmasında ABŞ və İsrailin ciddi rolu olmuşdur. Bu, danılmaz bir faktdır. Hər kəs bilir ki, bu rejimin formalaşması və qurulmasında Qərb ölkələri, xüsusilə ABŞ və İsrailin, eyni zamanda digər qərb təsisatlarının əhəmiyyətli təsiri olmuşdur.

Zaman keçdikcə aydın oldu ki, Molla rejimi ABŞ və İsrailin Yaxın Şərq layihəsidir. İran vasitəsilə Yaxın Şərqdə ABŞ öz maraqlarını həyata keçirməyə çalışıb və müəyyən mənada bu rejimdən alət kimi faydalanıb.

ABŞ və İsrailin İranla münasibətlərində gərginlik yaradan əsas məsələ İranın nüvə silahı əldə etmək istəyi olmuşdur. Bilirsiniz ki, İran uzun illər uranın zənginləşdirilməsi prosesi ilə məşğuldur. Əvvəllər bu proses ABŞ-la müəyyən razılaşmalar çərçivəsində 3-4% zənginləşdirmə ilə məhdudlaşdırılmışdı və bu enerji istehsalı məqsədilə həyata keçirilirdi. Lakin sonradan bu faizlərin 60-70, hətta 80%-ə qədər yüksəldiyi bildirilir. Əgər uran 90%-dən artıq zənginləşdirilərsə, bu, nüvə silahı istehsal etmək deməkdir”.

Anar İsayevin sözlərinə görə, İsrail və ABŞ bunu özülərinə ciddi təhlükə kimi qiymətləndirilir:

“ABŞ uzun müddət İrandakı Molla rejimindən bölgədə siyasətini həyata keçirmək üçün istifadə etmişdir. Lakin İran nüvə silahına sahib olarsa, bu, bölgədə və dünyada yeni bir tendednsiya yarada bilər. Çünki digər dövlətlər də nüvə silahı əldə etməyə çalışa bilərlər.

Buna görə də İranın nüvə silahı əldə etməsinin qarşısını almaq üçün ABŞ və İsrail müxtəlif yollarla iqtisadi sanksiyalar, təzyiqlər və s. ilə bu ölkəyə təzyiq göstərir. Son dövrlərdə isə hərbi müdaxilə ehtimalları da gündəmə gəlmişdir.

Anar İsayev

İsrail 2025-ci ilin may ayında İranın nüvə obyektlərinə zərbə endirməyi planlaşdırsa da, Donald Trump bu addımı dəstəkləməyib. Bu səbəbdən həmin hücum ehtimalı zəif görünür.

İranda son seçkilərdə prezident seçilən Pezeşkinin ABŞ-a səfəri zamanı diplomatik danışıqlara üstünlük verəcəklərini bəyan etməsi də bu məsələdə diplomatik yolun hələ də açıq olduğunu göstərdi. Hazırda ABŞ ilə İran arasında diplomatik danışıqlar daha çox Oman vasitəsilə aparılır və görünür ki, tərəflər hərbi qarşıdurmadan daha çox diplomatik yolla problemi həll etməyə üstünlük verirlər. Əslində İran ilə İsrail arasında müşahidə olunan gərginlik, dolayısı ilə ABŞ ilə İran arasında olan gərginliyin də bir hissəsidir. Bu gərginlik tam deyil, qismən xarakter daşıyır. Çünki danışıqlardan sonra İranın ali dini lideri Xamenei də danışıqların müəyyən nəticələr verəcəyinə ümid etdiyini bildirib”.

Siyasi şərhçinin sözlərinə görə, İran üçün təhlükənin sovuşduğunu demək doğru olmaz:

“Əksinə, təhlükə hələ də qalmaqdadır. İran rejimi artıq öz missiyasını tamamlayıb və bu rejim öz son dövrünü yaşamaqdadır. ABŞ-ın “Böyük Yaxın Şərq Layihəsi” çərçivəsində İranın parçalanması mərhələsi hələ tam reallaşmayıb. Bu layihənin əsas məqsədi bölgədə yeni dövlətlərin yaradılması və sərhədlərin dəyişdirilməsidir. Bu prosesin Liviyada, Suriyada, Yəməndə və Qəzzada necə baş verdiyini görürü”.

Safura Bənnayeva
Globalinfo.az

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:242
embedMənbə:https://globalinfo.az
archiveBu xəbər 17 Aprel 2025 16:09 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

16 Noyabr 2026 02:02see309

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

16 Noyabr 2026 01:51see301

Futbol turniri valideynlərin davranışına görə dayandırıldı

16 Noyabr 2026 01:15see268

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

16 Noyabr 2026 12:04see248

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

16 Noyabr 2026 16:37see248

Belçikadan möhtəşəm geridönüş: İtaliya darmadağın edildi

16 Noyabr 2026 01:56see247

Braziliya futbolunun əfsanəsi 11 il sonra futbola qayıtdı...

16 Noyabr 2026 00:05see240

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see232

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see230

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

16 Noyabr 2026 12:36see225

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see206

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

16 Noyabr 2026 20:52see205

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

16 Noyabr 2026 14:44see204

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

16 Noyabr 2026 22:45see203

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

16 Noyabr 2026 15:49see203

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see198

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see197

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

16 Noyabr 2026 17:35see195

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

16 Noyabr 2026 20:15see191

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see181
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri